สูญเสียไม่เสียสูนย์

ว่ากันว่าเมื่อคนเราเผชิญกับความสูญเสียในชีวิต จิตใจที่เคยปกติดีก็มักเสียศูนย์ได้โดยง่าย

โดย...ณศักต์ อัจจิมาธร

ยิ่งความสูญเสียนั้นกระทบใจรุนแรงเท่าไหร่ อาการเสียศูนย์ก็มักแสดงให้เห็นมากขึ้นเป็นเงาตามตัว

ชายหนุ่มจำได้ว่า เมื่อสมัยวัยละอ่อนที่เรื่องความรักกับใครสักคนถูกยึดถือเป็นเรื่องสำคัญในชีวิตนั้น ในวันที่ใครคนหนึ่งเอ่ยคำบอกลาและเดินออกไปจากชีวิต ก็ทำเอาเขาเดินเสียศูนย์ไปพักใหญ่

หลังใครคนนั้นเดินจากไป เขาจำได้ว่าชีวิตที่ผ่านไปในแต่ละวันนั้นมองเห็นแต่ขวดสุราและการเที่ยวเตร่ไปเรื่อยเปื่อย เพื่อหวังแค่เพียงให้ลืมๆ อะไรต่อมิอะไรที่เกิดขึ้น

 

แก่นสารที่ต้องยึดถือเพื่อให้ชีวิตเดินไปในแนวทางที่เหมาะควรกลับถูกโยนทิ้งไว้อย่างไม่ไยดี โมงยามของชีวิตผันผ่านไปพร้อมกับความว่างเปล่า

กว่าจะรู้เนื้อรู้ตัวจนดึงศูนย์ชีวิตให้กลับมาตั้งลำอยู่บนเส้นทางที่ปกติได้ ชายหนุ่มก็พบว่าเขาสูญเสียเวลาไปอย่างเปล่าประโยชน์พร้อมหลายสิ่งหลายอย่างที่ควรจะทำและโอกาสในการทำบางสิ่งบางอย่างนั้นก็ผ่านเลยไป ชนิดที่ไม่เปิดช่องให้แก้ตัวหรือให้โอกาสทำเป็นครั้งที่สอง

ขณะที่ใครอีกคนกลับโชคร้ายกว่านั้น

พิษแห่งความผิดหวังจากการสูญเสียส่งผลให้ชีวิตของใครบางคนเสียศูนย์อย่างรุนแรงจนมิอาจดึงศูนย์ชีวิตให้กลับมาอยู่บนทางที่ถูกที่ควรได้

ชีวิตที่เคยก้าวย่างไปข้างหน้าอย่างมั่นคงก็กลับกลายเป็นสะดุดสารพัดอย่างอยู่ตลอดเวลาราวกับคนขาเป๋ที่เดินไปทางไหนก็ดูจะไม่ค่อยถนัดนัก

เมื่อจิตใจเสียหาย ชีวิตจึงพังตามไปอย่างไม่ต้องสงสัย...

ในวันที่เดินทางกลับมาเห็นบ้านเป็นครั้งแรก หลังจากปล่อยทิ้งให้น้ำเอ่อเข้าท่วมอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้เป็นเวลานานนับเดือน ใครบางคนก็ไม่อาจรับกับภาพที่เห็นตรงหน้าได้

ภาพของไม้กระดานบนพื้นของบ้านที่ใช้อาศัยป้องกันแดดฝนมานานกว่าครึ่งชีวิต โก่งงอและปริแตกยับเยินหลายจุดจนเผยให้เห็นพื้นดินด้านล่างของบ้าน

ภาพห้องครัวที่ระเนระนาดไปด้วยเครื่องครัวถ้วยชามที่ถูกน้ำพัดจนล้มกลิ้ง บ้านทั้งหลังพังยับเยินจากเหตุการณ์ที่ไม่เคยคาดคิดว่าจะต้องเผชิญในชีวิต

จิตใจของผู้เป็นเจ้าของบ้านก็เสียศูนย์ไปในทันที ความท้อแท้จากความสูญเสียทำให้มองไม่เห็นว่าจะเริ่มเดินหน้าทำสิ่งใดจากตรงไหน เพื่อให้ทุกอย่างกลับมาเป็นเหมือนเดิม

ระหว่างที่นั่งดูภาพความเสียหายของบ้านที่เพิ่งผ่านน้ำท่วมมาหมาดๆ ด้วยสภาพมึนๆ งงๆ นั้น เสียงเพลง เพลงหนึ่งที่แว่วจากโทรทัศน์ก็ดังไปถึงใจ

“เมื่อวันที่ชีวิต เดินเข้ามาถึงจุดเปลี่ยน จนบางครั้งคนเราไม่ทันได้ตระเตรียมหัวใจ

ความสุขความทุกข์ ไม่มีใครรู้ว่าจะมาเมื่อไหร่ จะยอมรับความจริงที่เจอได้แค่ไหน

เพราะชีวิตคือชีวิต เมื่อมีเข้ามาก็มีเลิกไป

มีสุขสมมีผิดหวัง หัวเราะหรือหวั่นไหว เกิดขึ้นได้ทุกวัน

อยู่ที่เรียนรู้ อยู่ที่ยอมรับมัน ตามความคิดสติเราให้ทัน

อยู่กับสิ่งที่มีไม่ใช่สิ่งที่ฝัน และทำสิ่งนั้นให้ดีที่สุด

สุขก็เตรียมไว้ ว่าความทุกข์คงตามมาอีกไม่ไกล จะได้รับความจริงเมื่อต้องเจ็บปวดไหว” (ลีฟ แอนด์ เลิร์น : Live and Learn / บอย โกสิยพงษ์)

ไม่ว่าจะรู้ตัวหรือไม่ก็ตาม ความสูญเสียนับเป็นส่วนประกอบสำคัญประการหนึ่งในชีวิตของคนเรา ไม่ว่าจะพยายามหลีกเลี่ยงหรือป้องกันอย่างไร สุดท้ายเราก็มีอันต้องเผชิญความสูญเสียนั้นอยู่ดี

แม้วันนี้ชีวิตอาจกำลังถูกความสุขรายล้อม แต่นั่นก็ไม่ได้หมายความว่าชีวิตจะไม่ต้องเผชิญความทุกข์ เพราะแท้จริงแล้วความทุกข์นั้นก็มิได้อยู่ห่างไกล เพียงแต่ว่ามันอาจจะยังเดินทางมาไม่ถึง หรือไม่ก็ยังไม่ถึงจังหวะที่ชีวิตจะต้องเผชิญ

และก็ไม่ใช่เรื่องแปลกที่ระหว่างต้องเผชิญกับความสูญเสียแล้วความสูญเสียเหล่านั้นจะสั่นคลอนให้ชีวิตเอียงตกไปจากเส้นทางที่เคยเดิน

แต่เรื่องสำคัญอยู่ตรงที่ว่าเราเตรียมความพร้อมของจิตใจเอาไว้มากน้อยเพียงไรในการเผชิญกับความสูญเสีย

เพราะหากโชคดีปรับใจได้ทันเราก็จะไม่หลุดไปจากเส้นทางที่เคยวางไว้มากนัก และสามารถดึงชีวิตให้กลับมาอยู่ในจุดเดิมได้ไม่ยาก แต่ถ้าโชคร้ายไม่สามารถปรับใจได้ ชีวิตอาจเปลี่ยนไปเป็นอีกด้านหนึ่งอย่างที่ไม่เคยคาดคิดมาก่อน หลายสิ่งหลายอย่างที่เคยคิดฝันตั้งใจไว้ก็อาจตกหล่นหรือเสียโอกาสที่จะไขว่คว้าไปอย่างน่าเสียดาย

“เมื่อใจดี อะไรก็ดี” ชายหนุ่มมักคิดถึงคำจากใครคนหนึ่งอยู่เสมอในยามที่ชีวิตต้องเผชิญความสูญเสีย เพราะสิ่งสำคัญในการเผชิญความสูญเสีย ความทุกข์โศก หรือแม้กระทั่งความสุขสำราญในชีวิตนั้น ไม่ได้มีอะไรมากไปกว่าการพยายามรักษาจิตใจให้นิ่ง

เมื่อใจนิ่งและไม่แกว่งไหวไปกับสารพัดสิ่งที่ถาโถมเข้ามา ไม่ว่าจะเป็นสุขหรือทุกข์แล้ว จิตใจที่นิ่งสงบก็จะทำให้เรามองเห็นเรื่องราวที่ปรากฏอยู่ตรงหน้าตามสภาพความเป็นจริง

สุขก็รู้ว่าสุข ทุกข์ก็รู้ว่าทุกข์ เรื่องนั้นหนักหนาก็รู้ว่าหนักหนา เรื่องนั้นเล็กน้อยก็รู้ว่าเล็กน้อย บางสิ่งที่ต้องสูญเสียก็รู้ว่าสุดท้ายแล้วมันก็ต้องสูญเสีย เพราะแท้จริงแล้วทุกอย่างก็ล้วนเกิดขึ้น ตั้งอยู่ และดับไปเป็นธรรมชาติ บางสิ่งบางอย่างที่ควรต้องแก้ไขก็มองเห็นไปตามความจริง ไม่มากไม่น้อยเกินไป

เมื่อเตรียมใจไว้ให้พร้อม ความสูญเสียที่เกิดขึ้นก็จะไม่ทำให้ชีวิตต้องเสียศูนย์จนยากที่จะกลับมาเดินให้ตรงอีกครั้ง