ดูแลผิวช่วงน้ำท่วม

โดย...วราภรณ์ ผูกพันธ์

ฤดูนี้อินเทรนด์สุดๆ กับการที่เหล่าอาสาสมัคร เซเลบริตีใจบุญทั้งหลาย รวมทั้งผู้ประสบภัยเองที่ต้องผจญลุยไปช่วยเหลือและต้องอยู่กับน้ำท่วม แม้ต้องผจญกับน้ำท่วมที่ขังมาเป็นระยะเวลานานก็ไม่ต้องกังวล เพราะ พญ.เดือนเต็ม จ่างพันธุ์ แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านผิวหนัง ความงามและเลเซอร์ ประจำเดซี่ ดิว่า และอิมเมจินี่ คลินิก มีวิธีดูแลผิวพรรณให้สวยช่วงน้ำท่วมมาฝาก

“การเตรียมตัวป้องกันผิวพรรณก่อนลุยน้ำสกปรก จริงๆ แล้วควรหลีกเลี่ยงลุยน้ำท่วมน่าจะเป็นวิธีที่ดีที่สุด แต่กรณีที่เลี่ยงไม่ได้ ก็ควรเตรียมแอกเซสซอรีเผชิญน้ำให้ครบถ้วน เช่น ชุดหมีกันน้ำ หรือรองเท้าบู๊ต รวมทั้งก่อนออกไปผจญภัยก็ควรทาครีมบำรุงผิวและครีมกันแดดที่มีค่าเอสพีเอฟสูงๆ หน่อย เพราะแดดเมืองไทยค่อนข้างแรง รวมทั้งเมื่อเสร็จจากการลุยน้ำแล้ว ก็ควรทำความสะอาดผิวพรรณที่โดนน้ำให้สะอาดทันที เพียงเท่านี้ก็น่าจะช่วยดูแลผิวพรรณช่วงน้ำท่วมได้”

เตรียมตัวลุยน้ำ

พญ.เดือนเต็ม ลงลึกถึงวิธีดูแลผิวช่วงลุยน้ำว่า กรณีต้องลุยระดับน้ำที่สูงมาก ถ้าระดับไม่สูงก็ให้สวมรองเท้าบู๊ตป้องกันไม่ให้ผิวหนังได้สัมผัสกับน้ำท่วมขัง ซึ่งอาจมีเชื้อโรคและปนเปื้อนสารเคมีที่กระจายมาจากโรงงานอุตสาหกรรม และอาจก่อให้เกิดผื่นผิวหนังตามมาได้ และเพื่อป้องกันการเหยียบถูกของมีคมที่จะก่อให้เกิดบาดแผลต่อผิวหนังได้

กรณีสัมผัสถูกน้ำสกปรก ควรทำความสะอาดผิวให้สะอาดโดยน้ำและสบู่ให้เร็วที่สุด ซับผิวหนังให้แห้ง โดยเฉพาะบริเวณซอกนิ้วเท้า เพราะเป็นตำแหน่งที่พบผิวหนังเปื่อยลอกได้ง่ายจากภาวะน้ำกัดเท้า กรณีพบแผลเปิดหลังทำความสะอาด ให้ทายากลุ่มเบตาดีนฆ่าเชื้อโรคร่วมด้วย ไม่นับรวมโรคผิวหนังที่พบเวลาน้ำท่วม เช่น โรคน้ำกัดเท้า โรคผิวหนังที่เกิดจากการติดเชื้อ กรณีติดเชื้อแบคทีเรีย สาเหตุเกิดจากพบบาดแผลบริเวณผิวหนังหรือผิวหนังบริเวณน้ำกัดเท้าเปื่อยลอกเป็นแผลเปิดและเกิดการติดเชื้อแบคทีเรีย ฮ่องกงฟุต โรคผิวหนังที่เกิดจากแมลงสัตว์กัดต่อยหรือสัตว์มีพิษกัน หรือยุง ฯลฯ ก็จะมีวิธีรักษาดังเช่นที่เรารู้กันตามสื่อต่างๆ มาบ้างแล้ว

ตากแดดเกิด กระ ฝ้า ทำอย่างไร

สำหรับคุณสาวๆ ทั้งอาสาสมัคร รวมทั้งผู้ประสบภัยน้ำท่วม กรณีเดินตากแดดลุยน้ำจนเกิดกระหรือฝ้า เพราะเมืองไทยแดดแรง คุณหมอเดือนเต็ม แนะนำว่า กระและฝ้าสาเหตุเกิดจากกระบวนการสร้างเม็ดสีของเซลล์เม็ดสี (Melanocyte) ที่ผิดปกติ อันเป็นผลจากกรรมพันธุ์ และปัจจัยที่กระตุ้นให้เกิด เช่น แสงแดด การรับประทานยาฮอร์โมน เช่น ยาคุมกำเนิดสะสมเป็นเวลานาน ลักษณะพบวงสีน้ำตาลมักเกิดบริเวณโหนกแก้ม สันจมูก และหน้าผาก การรักษาขึ้นอยู่กับความเข้มและลึกของกระ ฝ้า มีตั้งแต่การใช้ยาทา ยารับประทาน หรือต้องพึ่งแพทย์ด้วยการทำทรีตเมนต์ เช่น การลอกฝ้าด้วยกรดผลไม้ รวมถึงการรักษาด้วยแสงเลเซอร์ ซึ่งเป็นวิธีที่ได้รับการยอมรับว่าให้ผลการรักษาที่ดีและเร็วที่สุด

“ทั้งสุภาพสตรีและสุภาพบุรุษที่ตากแดดเป็นระยะเวลาไม่นานอาจเกิดกระหรือฝ้า ระยะแรก ก็อาจใช้เพียงยาทา ทำทรีตเมนต์ หรืออาจจะไปพบแพทย์ด้านความงามให้ช่วยเหลือก็ได้ แพทย์ก็อาจใช้เลเซอร์เข้าช่วย แต่หลังจากรักษาด้วยเลเซอร์แล้ว เพื่อให้ได้ผลลัพธ์ที่ดี ควรหลีกเลี่ยงแสงแดดจัด และการทาครีมกันแดดมีความสำคัญต่อการป้องกันการเกิดกระและฝ้ามากๆ” คุณหมอเดือนเต็มแนะ

ดูแลสิวช่วงน้ำท่วม

สุขภาพผิวที่ดีควรปราศจากสิว สิวพบบ่อยในช่วงวัยรุ่น สาเหตุหลักเกิดจากฮอร์โมนแอนโดรเจนกระตุ้นการทำงานของต่อมไขมัน แต่เนื่องจากช่วงนี้เหตุการณ์น้ำท่วม อาจทำให้หลายๆ คนเจอปัญหาสิวเห่อสิวรุนแรงขึ้นได้ เนื่องจากเกิดความเครียดหรือนอนหลับพักผ่อนไม่เพียงพอ รวมทั้งภาวะขาดน้ำสะอาดใช้ ซึ่งเป็นปัจจัยกระตุ้นให้เกิดสิวได้เช่นกัน ข้อควรหลีกเลี่ยงในสภาวะน้ำท่วมสำหรับคนเป็นสิวง่ายคือ พยายามไม่ใช้เครื่องสำอาง ซึ่งถ้าล้างหน้าไม่สะอาดและขาดน้ำสะอาดใช้ อาจก่อให้เกิดสิวอุดตันได้ง่าย

“เราต้องพยายามมีสติแก้ไขปัญหา ป้องกันตัวเองและครอบครัว อย่าเครียดหรือวิตกกังวลเกินกว่าเหตุ อย่าหมกมุ่นอยู่กับข่าวสารในเชิงลบตลอดเวลา นอนหลับพักผ่อนให้เพียงพอ พยายามงดอาหารในกลุ่มนม เนย อาหารหวาน ถั่ว และแอลกอฮอล์ เนื่องจากมีงานวิจัยพบว่าอาหารจำพวกนี้ก่อให้เกิดสิวได้ง่าย การรักษาสิวโดยยาทา ได้แก่ ยากลุ่มเบนซิลเปอร์ออกไซด์ กรดไวตามินเอ และยาปฏิชีวนะแต้มสิวควรมีติดตัว กรณีที่สิวไม่รุนแรง การรักษาโดยยารับประทาน”

กรณีสิวรุนแรงปานกลาง แพทย์จะสั่งยาปฏิชีวนะในรูปรับประทานร่วมด้วย ถ้ารุนแรงมากจะต้องรับประทานยาในกลุ่มกรดไวตามินเอ ซึ่งมีผลข้างเคียงเยอะ ต้องอยู่ภายใต้การดูแลของแพทย์เท่านั้น ห้ามซื้อและรับประทานเอง

“การรักษาด้วยเลเซอร์เป็นทางเลือกที่ดี เพราะความยาวคลื่นจำเพาะของแสงจะทำลายต่อมไขมันที่ก่อให้เกิดสิว และสามารถลบรอยแดงสิว และใช้ในกรณีเกิดแผลเป็นจากสิวแล้ว การรักษาอื่นๆ เช่น กดสิว จะช่วยในกรณีสิวอุดตันมาก แต่ข้อเสียจะทิ้งรอยแดงบริเวณที่กดได้

การฉีดสิวจะใช้ในกรณีสิวเม็ดหัวใหญ่จริงๆ ช่วยในการยุบตัวของสิวได้เร็ว แต่ต้องระวังมาก เนื่องจากผลข้างเคียงของยาฉีดสิวอาจก่อให้เกิดการยุบตัวของผิวหนังส่วนปกติได้ ผื่นผดแพ้เนื่องจากสัมผัสสารเคมีที่ปนเปื้อนจากน้ำท่วม และกรณีน้ำกัดเท้าระยะแรกที่ยังไม่มีการติดเชื้อรา ลักษณะแค่ผิวหนังเปื่อยลอกแดงให้ล้างเท้าให้สะอาด เช็ดให้แห้ง และทายาในกลุ่มสเตอรอยด์อย่างอ่อน เช่น 0.02% TA cream เป็นต้น”