ผลัดกันชม

ถึงจะผ่านมานานเกือบ 3 ปีแล้ว แต่เชื่อว่าหลายคนรวมถึงตัวดิฉันเอง ยังจำบรรยากาศในช่วงวิกฤตการณ์ภาคการเงินครั้งเลวร้ายได้

โดยเฉพาะภาพของพนักงานเลห์แมน บราเธอร์ส อดีตวาณิชธนกิจผู้ยิ่งใหญ่ที่ต้องล้มละลาย พนักงานชายหญิงเก็บของออกจากออฟฟิศในนิวยอร์กกันอย่างหมดอาลัยตายอยาก บ้างก็ยังช็อกตั้งตัวกันไม่ทัน

วิกฤตครั้งนั้นส่งผลกระทบอย่างรุนแรงในเชิงเศรษฐกิจไปทั่วทั้งโลก

ขณะเดียวกันก็ส่งผลกระทบทางจิตใจต่อคนในโลกทุนนิยมอย่างหนักไม่แพ้กัน

นี่จึงเป็นที่มาของข่าวชิ้นหนึ่งที่น่าสนใจใน Huffington Post ว่า ชาวอเมริกันส่วนใหญ่ ต่างเสื่อมศรัทธาในระบอบทุนนิยมเข้าไปทุกที

ทว่าจีนคอมมิวนิสต์ กลับกลายเป็นผู้นำในการส่งออกทุนนิยมแทน

บริษัทที่ปรึกษา โกลบสแกน ได้สำรวจความเห็นประชาชน 12,884 คน ใน 25 ประเทศทั่วโลก ว่าเห็นด้วยหรือไม่อย่างไรกับระบอบทุนนิยม คิดว่าระบบตลาดเสรีนั้นเป็นระบบที่ดีที่สุดต่อการเป็นฐานทางเศรษฐกิจของโลกในวันนี้ หรือไม่

ผลที่ได้คือ ชาวอเมริกันที่เชื่อในความแข็งแกร่งของตลาดเสรี มีจำนวนลดลงอย่างชัดเจนอยู่ที่ 59% จากเดิม 74% ในปีที่แล้ว หรือปีเดียวหายไปถึง 15% ซึ่งลดลงมากที่สุดรองจากตุรกี

ในจำนวนนี้เป็นการลดลงถึง 32% ในกลุ่มคนมีรายได้น้อยต่ำกว่า 2 หมื่นเหรียญสหรัฐต่อปี ซึ่งความศรัทธาต่อระบอบทุนนิยมของคนจนในอเมริกาลดลงจนไม่ถึงครึ่ง เหลืออยู่เพียง 44% เท่านั้น

ย้อนกลับไปเมื่อยุคที่สหรัฐยังรุ่งเรืองและเป็นผู้นำโลกอย่างแท้จริง ตัวเลขความเชื่อมั่นในระบบตลาดเสรีพุ่งไปถึง 80% เมื่อปี 2002 หรือสูงที่สุดในโลก

มาวันนี้ที่ความมั่งคั่งเปลี่ยนมือไปอยู่กับจีนและประเทศตลาดเกิดใหม่ ความเชื่อในตลาดเสรีของคนบราซิล พุ่งขึ้นไปอยู่ที่ 68% ตามด้วยจีน 67% ส่วนอินเดียก็เกินครึ่งอยู่ที่ 58% ขณะที่ผลสำรวจรวมของคนทุกชาติต่างยกให้ตลาดเสรีดีที่สุดและควรใช้ต่อไป 54%

อย่างไรก็ตาม ผลสำรวจไม่ได้ให้ทางเลือกใหม่ว่า หากไม่เห็นด้วยแล้วจะมีระบบเศรษฐกิจอะไรที่น่าจะดีกว่ามาทดแทน

เห็นแล้วก็ให้คิดว่า ระบอบทุนนิยมยังไงก็คงยังไม่ถูกแทนที่ง่ายๆ เพียงแต่เข้าข่ายสมบัติผลัดกันชม ก็เท่านั้น