ญี่ปุ่นมุ่งมั่นที่จะควบคุมหนี้ภาครัฐ ขณะเผชิญกับอัตราดอกเบี้ยที่สูงขึ้น

ประเทศที่มีขนาดเศรษฐกิจใหญ่เป็นอันดับสามของโลกอยู่ภายใต้แรงกดดันในการฟื้นฟูสถานะทางการคลัง หลังจากมาตรการกระตุ้นเศรษฐกิจที่ยืดเยื้อและการใช้จ่ายทำให้หนี้ของประเทศเลวร้ายลง ซึ่งถือว่าหนักที่สุดในประเทศโลกอุตสาหกรรม

ในการคำนวณต้นทุนการกู้ยืม รัฐบาลได้นำประมาณการอัตราดอกเบี้ยที่สูงขึ้น - 1.9% จากปัจจุบัน 1.1% - มาไว้ในแผนงบประมาณสำหรับปีงบประมาณหน้า ซึ่งจะเป็นการเพิ่มขึ้นครั้งแรกในรอบ 17 ปี

“หากอัตราดอกเบี้ยยังคงเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องนั่นอาจส่งผลกระทบต่อการบริหารการคลัง การกดดันการใช้จ่ายด้านนโยบาย” ชุนอิจิ ซูซูกิ กล่าวกับผู้สื่อข่าวหลังจากรัฐบาลจัดทำงบประมาณปีงบประมาณ 2024/25

“รัฐบาลจำเป็นต้องลดความเสี่ยงดังกล่าว เพื่อให้บรรลุเป้าหมายดังกล่าว เราต้องจำกัดการออกพันธบัตรและลดการจ่ายดอกเบี้ยในอนาคตผ่านความพยายาม เช่น การรักษาแหล่งเงินทุนที่มั่นคง และรักษาสมดุลในการรวบรวมงบประมาณ”

งบประมาณสำหรับปีงบประมาณที่เริ่มในเดือนเมษายนอยู่ที่ประมาณ 112.07 ล้านล้านเยน (787 พันล้านดอลลาร์) ลดลง 2% จากจำนวนเงินเริ่มต้นของปีปัจจุบันที่ 114.4 ล้านล้านเยน

งบประมาณยังคงสูงกว่า 110 ล้านล้านเยนเป็นเวลาสองปีติดต่อกัน ซึ่งสูงเกินจริงจากค่าใช้จ่ายทางการทหารเพื่อรับมือกับภัยคุกคามจากจีนและเกาหลีเหนือ และค่าสวัสดิการสำหรับประชากรสูงวัยของญี่ปุ่น

แผนดังกล่าวแสดงการพึ่งพาหนี้ที่ 31.2% ซึ่งหมายความว่าการขายพันธบัตรใหม่คิดเป็นสัดส่วนหนึ่งในสามของงบประมาณ

กว่าสองทศวรรษที่อัตราดอกเบี้ยต่ำมากได้คลายวินัยทางการคลังในประเทศที่มีหนี้สาธารณะมากกว่าสองเท่าของขนาดเศรษฐกิจอันเป็นผลมาจากมาตรการกระตุ้นทางการคลังรอบต่างๆ

“การลดการใช้จ่ายส่วนใหญ่มาจากการลดเงินสำรองฉุกเฉินที่นำโดยโควิด การปฏิรูปการใช้จ่ายมีความคืบหน้าเพียงเล็กน้อยหากไม่รวมปัจจัยดังกล่าว” ทาคาฮิเดะ คิอุจิ นักเศรษฐศาสตร์จากสถาบันวิจัยโนมูระกล่าว

“ผู้กำหนดนโยบายจะต้องรู้สึกถึงวิกฤตและชี้แนะนโยบายการคลังที่มีความรับผิดชอบ เนื่องจากธนาคารแห่งประเทศญี่ปุ่นปรับนโยบายการเงินให้เป็นปกติ การปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยอย่างไม่คาดคิดจะทำให้การเงินสาธารณะแย่ลงไปอีก”

อัตราดอกเบี้ยสันนิษฐานที่สูงขึ้นจะผลักดันต้นทุนการให้บริการหนี้เป็น 27 ล้านล้านเยนในปีงบประมาณ 2024/25 เพิ่มขึ้น 7% จากปีนี้

นักวิเคราะห์กล่าวว่า ไม่น่าเป็นไปได้ที่ญี่ปุ่นจะบรรลุเป้าหมายในการทำให้งบประมาณสมดุล ไม่รวมการขายพันธบัตรใหม่และค่าใช้จ่ายในการชำระหนี้ ให้ตัวเลขกลายเป็นสีดำภายในสิ้นปีงบประมาณในเดือนมีนาคม 2569