ส่องชะตากรรม "กรีซ" จากทัศนะนักคิดฝ่ายขวา-ฝ่ายซ้าย

ทัศนะจากนักคิดฝ่ายขวาและฝ่ายซ้ายกับเส้นทางของกรีซหลังโหวตโนไม่รับเงื่อนไขเจ้าหนี้

ชาวกรีกลงประชามติไม่รับข้อเสนอของเจ้าหนี้อย่างท่วมท้นเมื่อวันอาทิตย์ที่ผ่านมา นับเป็นชัยชนะของ อเล็กซิส ซีปราส นายกรัฐมนตรีของประเทศ ที่ก่อนหน้านี้เจ้าตัวได้ยืนยันให้ประชาชนโหวตโนเพื่อเพิ่มอำนาจต่อรองกับเจ้าหนี้ แต่นับจากนี้จะเกิดอะไรขึ้นกับประเทศที่ครั้งหนึ่งเคยรุ่งเรืองเป็นศูนย์กลางอารยธรรมของโลกแห่งนี้บ้าง นักวิเคราะห์หลายสำนักได้คาดการณ์กันไปต่างๆ นานา ซึ่งสามารถสรุปได้เป็น 2 กลุ่มคือ กลุ่มนักลงทุนในตลาดเสรี ซึ่งค่อนข้างกังขากับการ "โหวตโน" และไม่เห็นด้วยการกับปฏิเสธชำระหนี้ของกรีซ ขณะที่อีกกลุ่มเป็นนักวิเคราะห์จากนักคิดฝ่ายสังคมนิยม ที่สนับสนุนกการโหวตโน และยินดีที่กรีซสามารถท้าทายเจ้าหนี้ซึ่งเป็น "นายทุนผู้ไร้หัวใจ" อย่างกล้าหาญ

ฝ่ายแรกจากดอยซ์แบงก์ ให้ความเห็น 4 แนวทางที่จะเกิดขึ้นหลังชัยชนะของฝ่ายโหวตโน

1.ข้อตกลงที่ผ่อนคลาย โดยดอยซ์แบงก์เห็นว่าแนวทางที่เป็นไปไม่ได้มากที่สุดคือ การที่สหภาพยุโรป (อียู) จะเสนอมาตรการที่ผ่อนคลายกว่าเดิมให้กับกรีซเพื่อแลกกับเงินช่วยเหลือก้อนใหม่

2.ไม่ชำระหนี้จนกลายเป็นหนี้เสีย แต่ยังคงอยู่ในยูโรโซนต่อไป โดยเพื่อนบ้านในกลุ่มยูโรโซนจะช่วยกันระดมเงินทุนมาอัดฉีดสร้างสภาพคล่องให้กับธนาคารกลางของกรีซ แต่ฝั่งรัฐบาลต้องหาเงินจากแหล่งอื่นมาใช้จ่ายเพื่อขับเคลื่อนเศรษฐกิจของประเทศด้วยตัวเอง

3.แสวงหาข้อตกลงใหม่ คือการจัดตั้งรัฐบาลแห่งชาติเฉพาะกาลขึ้นมาแทนที่รัฐบาลปัจจุบัน ที่สร้างความเสียหายทางเศรษฐกิจและการเมืองจากการปิดธนาคารทั่วประเทศ

4.ออกจากกลุ่มยูโรโซน ในทัศนะของดอยซ์แบงก์นั้น แนวทางที่ 3 และ 4 มีความเป็นไปได้เท่าๆ กัน โดยเห็นว่า ยิ่งประชาชนโหวตไม่รับข้อเสนอของเจ้าหนี้มากเท่าไร ยิ่งมีความเป็นไปได้สูงที่กรีซจะออกจากกลุ่มยูโรโซน

ส่วนอีกฝ่ายหนึ่งนักวิเคราะห์จากนิตยสารชาโคแบง (Jacobin) ซึ่งเป็นตัวแทนจากชาวอเมริกันฝ่ายซ้ายที่สนับสนุนระบบสังคมนิยมทั้งในด้านการเมือง เศรษฐกิจ และวัฒนธรรม ชี้ว่า การโหวตโนแสดงให้เห็นถึงความไม่พอใจของประชาชนต่อการกดขี่ของนายทุนที่เอาแต่ได้เกินไป และที่ผ่านมา สื่อมักเสนอภาพแต่ความวุ่นวายตามธนาคาร แต่ละเลยที่จะนำเสนอความพร้อมใจของชาวกรีกที่รวมตัวกันประกาศจุดยืนโหวตโน อย่างไรก็ตาม ในระยะสั้นชาโคแบงมองว่า ยังยากที่กรีซจะสลัดจากเงื่อนไขและปัจจัยของวิกฤตหนี้ และเสนอแนวทางที่จะเกิดขึ้นไว้ ดังนี้

1.เจ้าหนี้ยอมเจรจาใหม่อีกครั้ง ซึ่งโอกาสเกิดขึ้นได้น้อยกว่าเมื่อเดือน ก.พ. หรือ พ.ค. หากมองในมุมเจ้าหนี้ การออกจากกลุ่มทั้งที่ยังไม่ได้ชำระหนี้ไม่เพียงจะเกิดความเสียหายกับระบบเศรษฐกิจเท่านั้น แต่จะเกิดผลเสียกับประเทศเยอรมนีและฝรั่งเศส ที่ต้องสูญเสียเงินที่ให้กรีซกู้ยืมไป นักวิเคราะห์ฝ่ายซ้ายเห็นว่ากรีซจะไม่ออกจากกลุ่ม เนื่องจากหากรัฐบาลเลือกออกจากกลุ่มยูโรโซน บรรดาเจ้าหนี้อาจใช้มาตรการจัดการกับกรีซขั้นเด็ดขาดเพื่อเป็นการเชือดไก่ให้ลิงดู ไม่ให้สมาชิกอื่นเดินตามรอยกรีซ

2.เจ้าหนี้พิจารณาข้อตกลงที่เคยเจรจากันไว้อีกครั้งภายใต้ข้อแม้ว่าต้องให้พรรคการเมืองอื่นเข้ามาบริหารประเทศเป็นรัฐบาลผสมชั่วคราว ไม่ต้องจัดการเลือกตั้งใหม่ วิธีนี้จะช่วยรักษาหน้าให้กับสหภาพยุโรป

3.ธนาคารกลางยุโรป (อีซีบี) อัดฉีดเงินสนับสนุนสภาพคล่องให้ธนาคารกรีซ โดยกรีซออกจากสหภาพยุโรปเพื่อช่วยให้มีเงินไปใช้จ่าย เพราะหากกกรีซจะพิมพ์ธนบัตรใช้เองจะต้องใช้เวลานานเนื่องจากกรีซมีเงินทุนสำรองระหว่างประเทศจำกัด และมีแนวโน้มว่าเงินที่พิมพ์ออกมาจะไม่มีค่า ทั้งนี้ นักวิเคราะห์ฝ่ายซ้ายมองว่า ปัญหาใหญ่ของกรีซคือสภาพคล่อง แม้รัฐบาลจะออกมาตรการชั่วคราวแก้ปัญหานี้ แต่เป็นไปได้ยาก เพราะหากคลังมีงบประมาณจำกัด แน่นอนว่าเงินบำนาญและเงินเดือนของประชาชนต้องถูกลด ในระยะยาวอาจสร้างความไม่พอใจให้ประชาชนที่ต้องใช้เงินอย่างจำกัดจำเขี่ยอาจนำไปสู่ความวุ่นวายทางสังคมครั้งใหญ่

4.ใช้แผนสำรอง อาจจะเป็นวิธีการเสี่ยงที่สุด แต่ดูจะเป็นทางออกที่ดีที่สุดในการพัฒนาและในกระบวนการยุติธรรมของกรีซ คือกรีซจะออกจากกลุ่ม นอกจากนี้ ยังมีแนวโน้มว่ารัฐบาลจะเข้ามาดูแลภาคส่วนสำคัญๆ ทั้งหลายด้วยตัวเอง โดยเฉพาะอย่างยิ่งกลุ่มธนาคารอาจมีการออกสกุลเงินขึ้นมา และอาจมีการกำหนดอัตราแลกเปลี่ยนการนำเข้าสินค้าพื้นฐานจากชาติพันธมิตร

นอกจากทัศนะของฝ่ายตลาดเสรีและฝ่ายสังคมนิยมแล้ว ยังมีการเดินเกมทางการเมืองโดยเฉพาะการพึ่งพารัสเซีย โดยแหล่งข่าวในรัฐบาลเผยว่า นายกรัฐมนตรีกรีซโทรศัพท์หารือกับประธานาธิบดี วลาดิมีร์ ปูติน ของรัสเซีย เพื่อขอรับเงินช่วยเหลือมาสร้างสภาพคล่อง เหมือนกรณีเมื่อ 4 ปีก่อนที่กรีซเคยขอให้จีนเข้ามาช่วยเหลือเพื่อไม่ให้ผิดนัดการชำระหนี้

ภาพ...เอเอฟพี