เรียนรู้จากซัมซอง...สิ่งที่ดีต่อซัมซอง คือ สิ่งที่ดีต่อเกาหลี 2
โดย...เพียงออ วิไลย
โดย...เพียงออ วิไลย
เมื่อ 76 ปีก่อน บริษัทการค้าเล็กๆ ชื่อ “ซัมซอง ซังฮเว????” ได้ถูกก่อตั้งขึ้นในตำบลอินเกียว ใกล้เมืองแทกู เจ้าของเป็นชายหนุ่มวัย 28 ปี ชื่อ อีบยองชอล ดูแลพนักงานราว 40 คน ทำการค้า ผัก ปลาแห้ง และผลไม้ ส่งออกไปปักกิ่งและแมนจูเรีย... 76 ปีต่อมา กลุ่มบริษัทซัมซองเติบโตจนมีมูลค่าของแบรนด์สินค้าBrand value เป็นอันดับเจ็ดของโลก คิดเป็นมูลค่าถึง 45,500,000,000 ดอลลาร์สหรัฐ ซัมซองเป็นกลุ่มแชบอล (กลุ่มธุรกิจใหญ่ของตระกูล) ที่ร่ำรวยที่สุดในเกาหลี มีผลผลิตทางเศรษฐกิจถึง 28% ของ GDP ของประเทศ ...หลังสงครามเกาหลีกลุ่มแชบอลกับรัฐบาลและนักการเมือง ต่างมีผลประโยชน์และสนับสนุนซึ่งกันและกันซึ่งทำให้ธุรกิจเติบโตได้ ในขณะเดียวกันก็กลายเป็นต้นตอของปัญหาคอร์รัปชั่นของระดับชาติ
(ต่อจากสัปดาห์ที่แล้ว) ในปี 2007 ซัมซองถูกเปิดเผยถึงพฤติกรรมการให้สินบนแก่เจ้าหน้าที่ของรัฐและนักการเมืองจึงถูกสอบสวน ซัมซองได้ใช้แผนยุทธศาสตร์ฟื้นฟูภาพลักษณ์ของบริษัท 3 ระยะ ตาม Image Restoration Theory เพื่อปกป้องตนเอง ในระยะที่หนึ่งและสอง ระหว่างที่คณะกรรมการพิเศษดำเนินการสอบสวน ซัมซองดำเนินกลยุทธ์หลัก 3 ประเภท คือ DenialEvasion of ResponsibilityReducing Offensiveness of Events โดย “ยืนกรานปฏิเสธโจมตีผู้กล่าวหาว่าประสงค์ร้ายสร้างภาพองค์กรที่โปร่งใสคืนกำไรสู่สังคมเผยแพร่คำชื่นชมจากบุคคลอื่นโน้มน้าวเอาพวกเปรียบเทียบคุณค่าของซัมซองเหมือนกับกระดูกสันหลังของเกาหลี หากซัมซองสะเทือนผลประโยชน์ของเกาหลีก็สะเทือน”...
ต่อมา หลังจากคณะกรรมการสอบสวนพิเศษได้พบหลักฐานของบัญชีกองทุนการเมือง (Slush Fund) ถึง 1,300 บัญชีในชื่อของผู้บริหารของซัมซองทั้งอดีตและปัจจุบันเกือบ 1,000 คน และประธานกรรมการบริษัทได้เข้าให้ปากคำแล้ว ซัมซองจึงได้ใช้ยุทธศาสตร์สุดท้ายที่เรียกว่า Mortification เป็นระยะที่สาม คือ “การยอมรับความผิด ความรับผิดชอบ และขอให้อภัยให้” ซึ่งมีท่าทีแตกต่างกับระยะที่หนึ่งและสองที่แข็งกร้าวอย่างสิ้นเชิง ประธานกรรมการบริษัทได้แถลงต่อนักข่าวว่า “ข้าพเจ้าเป็นผู้ผิดเอง ข้าพเจ้าขอรับผิดชอบทางกฎหมายและจริยธรรมแต่เพียงผู้เดียว ข้าพเจ้าจะสั่งการให้รื้อระบบการบริหารของทั้งกลุ่มธุรกิจของผู้บริหารทุกคนและของตัวข้าพเจ้าเอง” หลังจากนั้น ทีมยุทธศาสตร์ก็ออกมาแถลงข่าวว่า “เรารู้สึกเสียใจมากที่ซัมซองสร้างปัญหาและความกังวลให้แก่สาธารณชน เราจะประกาศแผนการรื้อฟื้นองค์กรหลังจากได้รับฟังความคิดเห็นของสังคมแล้ว”...เพียงเท่านี้ สังคมก็เริ่มเห็นใจและอยากให้โอกาส แม้ว่าคนเกาหลีจำนวนมากมองว่า ซัมซองเหมือนดาบสองคม ใช้ดาบผิดก็อาจเฉือนเนื้อตัวเองไป เนื่องจากซัมซองใหญ่มากจนทำให้ประเทศเจริญเติบโตได้ หรือไม่ก็ล้มลงได้หากซัมซองบริหารงานผิดพลาด
ผิดถูกก็ว่ากันไปตามกฎหมาย...อย่างไรก็ตาม หลังจากกรณีอื้อฉาวนี้แล้ว ได้มีการทำโพลสำรวจความชอบของกลุ่มนักศึกษาทั่วประเทศต่อกลุ่มบริษัทแชบอล กลุ่มซัมซองยังคงครองอันดับหนึ่ง 34.7% ตามมาด้วย LG 20.9% และ ฮยอนเด (Hyundai) 18.2% อื่นๆ 26.9% ตีความได้ว่า ซัมซองยังเป็นเป้าหมายอันดับหนึ่งที่นักศึกษาอยากจะทำงานด้วยหลังจากเรียนจบ ...มีเพื่อนเกาหลีหลายคน เมื่อเรียนจบแล้ว ได้ทำงานที่ฮยอนเด หลังจากนั้นก็พยายามไปสอบเข้าทำงานที่ซัมซองจนได้ เพราะเงินเดือนที่ซัมซองให้สูงกว่าที่อื่น จุดที่น่าสนใจอีกอย่างคือ ซัมซองที่เกาหลีสอนให้พนักงานมีความมั่นใจในตัวเองว่า ตนเป็นบุคลากรเกรดเอ เพราะฝ่าฟันการสอบที่มีการแข่งขันสูงมากเข้ามาได้ บริษัทสอนให้แต่งกายเป็น ให้ใช้สินค้าที่มีคุณภาพ ให้รู้สึกว่าตนเป็นกลุ่มอีลิทในสังคมเกาหลี...แม้แต่อดีตประธานบริษัทที่ “เชกา” เคยทำงานด้วย บริษัทเราก็ใหญ่ไม่ใช่น้อยแต่ท่านยังไม่ให้ลูกเข้ามาทำงานที่นี่เลยค่ะ ลูกชายทั้งสองคนที่เคยเห็นมาตั้งแต่เรียนมัธยมจนจบปริญญาเอกแล้วทั้งคู่ ปัจจุบันทั้งสองก็ทำงานเป็นผู้จัดการของบริษัทในเครือซัมซอง...
(Credit : Taejin Jung, Ron Graeff and Woomi Shim, “Good for Samsung is Good for Korea : Image Restoration Strategies Used by Samsung After a WhistleBlowing Corruption” in The Open Communication Journal, 2011)
