บัตรเลือกตั้งติดบาร์โค้ด : เมื่อความลับถูกเขย่า กกต.เลือกฟ้องประชาชน
วิเคราะห์รอยร้าวศรัทธาองค์กรอิสระ หลังปม ' Running Number' บนบัตรชมพูส่อพิรุธทำลายหลักการเลือกตั้งโดยลับ พร้อมจับตาบานปลายสู่ศาลรัฐธรรมนูญหากพิสูจน์ได้ว่าไม่สุจริต
KEY
POINTS
- ปมบาร์โค้ดรันเลข: บัตรเลือกตั้งแบ่งเขตมีรหัสเฉพาะใบ (1:1) ซึ่งไม่ได้ระบุใน TOR ตั้งแต่แรก เสี่ยงถูกใช้สืบย้อนกลับถึงตัวผู้ลงคะแนนและเช็คผลการซื้อเสียงได้
- นิติสงครามกับชาวบ้าน: กกต. เลือกฟ้องอาญาประชาชนที่ตั้งกล้องพิสูจน์ช่องโหว่ แทนการชี้แจงให้สิ้นสงสัย สะท้อนโครงสร้างองค์กรที่ขาดการยึดโยงกับภาคประชาชน
- จุดจบที่ศาล: รศ.ดร.ปริญญา ชี้หากพบหลักฐานการทำลายความลับบัตรเลือกตั้งจริง เรื่องอาจบานปลายถึงศาลรัฐธรรมนูญหรือศาลฎีกาเพื่อสั่งโมฆะหรือเลือกตั้งใหม่
การเลือกตั้ง69 ที่ควรจะเป็นบทสรุปของประชาธิปไตย กลับกลายเป็นชนวนเหตุแห่งความคลางแคลงใจ เมื่อ รศ.ดร.ปริญญา เทวานฤมิตรกุล อาจารย์ประจำคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ออกมาขยี้ปมร้อนเรื่อง "ความลับของบัตรลงคะแนน" ที่อาจถูกทำลายด้วยระบบ บาร์โค้ดแบบ Running Number ในบัตรเลือกตั้งแบบแบ่งเขต (สีชมพู) ซึ่งแตกต่างจากบัตรบัญชีรายชื่อที่เป็นระบบ Lot Number
บาร์โค้ดเจ้าปัญหา: ช่องโหว่หรือความตั้งใจ?
ประเด็นที่น่ากังวลที่สุดคือการที่บาร์โค้ดบนบัตรสีชมพูสามารถสแกนแล้วขึ้นหมายเลขบัตรทันที หากหัวคะแนนจดจำลำดับการเข้าคูหาหรือใช้กล้องสแกนระหว่างนับคะแนน จะสามารถ "จับคู่" ได้ทันทีว่าใครเลือกใคร นี่คือการทำลายหลักการ "การเลือกตั้งโดยลับ" อย่างร้ายแรง และอาจเป็นเครื่องมือชั้นดีในการตรวจสอบบิลค่าหัวคิวซื้อเสียง
กกต. กับบทบาท "ผู้ฟ้อง" แทน "ผู้แจง"
เมื่อภาคประชาชนพยายามพิสูจน์ช่องโหว่นี้ด้วยการตั้งกล้องสังเกตการณ์ ปฏิกิริยาจาก กกต. กลับไม่ใช่การเปิดเผยข้อมูลอย่างโปร่งใส แต่เป็นการแจ้งความดำเนินคดีอาญาข้อหาขัดขวางการปฏิบัติหน้าที่ ดร.ปริญญามองว่านี่คือการใช้ "นิติสงคราม" เพื่อปรามประชาชนในเชิงจิตวิทยา ทั้งที่ตามกฎหมาย การถ่ายภาพการนับคะแนนที่ต้องทำอย่างเปิดเผยนั้นไม่ถือเป็นความผิด
วิกฤตศรัทธาครั้งนี้สะท้อนถึงโครงสร้าง กกต. ยุคปัจจุบันที่ถูกตัดขาดจากประชาชน ตั้งแต่การยกเลิก กกต. จังหวัด ไปจนถึงที่มาของ กกต. กลางที่ยึดโยงกับ สว. แต่งตั้ง ทำให้กลไกการตรวจสอบโดยภาคประชาชนทำได้ยากยิ่ง
ทางตันที่ต้องไปจบที่ศาล
หากเรื่องนี้เดินหน้าสู่ชั้นศาล ประชาชนที่เป็นจำเลยอาจใช้สิทธิ์เรียกดูเอกสารลับ เช่น บันทึกการประชุมเรื่องบาร์โค้ดที่ กกต. ไม่เคยเปิดเผย และหากพิสูจน์ได้ว่าการเลือกตั้งครั้งนี้ "ไม่ลับ" และ "ไม่เที่ยงธรรม" จริง ข้อพิพาทนี้อาจกลายเป็นฟางเส้นสุดท้ายที่ส่งเรื่องให้ ศาลรัฐธรรมนูญ หรือ ศาลฎีกา พิจารณาสั่งเลือกตั้งใหม่ในหลายเขตพื้นที่ หรืออาจสะเทือนถึงขั้นเป็นโมฆะหากพบความผิดปกติในวงกว้าง
เรียบเรียง : อมรเดช ชูสุวรรณ บรรณาธิการข่าวการเมือง
แหล่งที่มา : รายการคมชัดลึก (คลิก)