เมืองอัจฉริยะ (2)

โดย...ดร.การดี เลียวไพโรจน์ [email protected]

เมื่อนึกถึงเมืองอัจฉริยะหรือ Smart City ในอาเซียน หลายคนจะเห็นภาพของสิงคโปร์เป็นประเทศแรก ด้วยพื้นที่และจำนวนประชากรที่น้อยกว่าเมืองหลวงอื่นๆ ในอาเซียน เทคโนโลยีสารสนเทศที่เชื่อมโยงกันทุกส่วน และมีสัดส่วนประชากรเมืองถึง 100% อย่างไรก็ดีเมืองอื่นๆ ในอาเซียนก็มีการตื่นตัวในการสร้างเมืองอัจฉริยะไม่แพ้กัน

แม้ว่าแนวคิดของเมืองอัจฉริยะจะมีความแตกต่างกันออกไป แต่ประเด็นที่เหมือนกันทุกเมืองทั่วโลกคือ การมุ่งเพิ่มประสิทธิภาพและคุณภาพในการดำรงชีวิตของประชาชน

มาเลเซีย เป็นประเทศหนึ่งที่มีการประกาศโครงการเมืองอัจฉริยะและมีการตั้งหน่วยงานในการรองรับการเติบโตของเมือง รวมทั้งการศึกษาวิจัยเพื่อคาดการณ์เทคโนโลยีแห่งอนาคต รัฐบาลมาเลเซียตั้งเป้าปั้นเมืองไซเบอร์จายาให้เป็นเมืองอัจฉริยะ ภายในปี 2563 โดยประกาศโครงการสำคัญถึง 11 โครงการ เพื่อให้เมืองไซเบอร์จายาเป็นเมืองต้นแบบในการพัฒนาสู่เมืองอัจฉริยะของมาเลเซีย และเป็นศูนย์กลางเทคโนโลยีของโลก

มาเลเซียทุ่มงบประมาณราว 1,000 ล้านบาท เพื่อสร้างและบ่มเพาะนวัตกรรมเพื่อการพัฒนาเมือง โดยเปิดโอกาสให้กับสตาร์ทอัพ ผู้ประกอบการเอสเอ็มอี เอกชนทั้งในและต่างประเทศที่มีไอเดียและเทคโนโลยีเพื่อการพัฒนาเมืองอัจฉริยะ

นอกจากนี้ ยังมีการจัดตั้งศูนย์ศึกษาอนาคต หรือ Cyberjaya Futurise Centre ที่ Malaysian Global Innovation and Creativity Centre (MaGIC) ซึ่งจะเป็นศูนย์รวมในการเฟ้นหาเทคโนโลยีเพื่อเมืองในอนาคตต่อไป

อินโดนีเซีย สำหรับอินโดนีเซีย แม้ว่าการพัฒนาเมืองอัจฉริยะจะมีมาอย่างยาวนาน แต่ที่ผ่านมาขาดความต่อเนื่องและปัญหาความร่วมมือระหว่างรัฐบาลและท้องถิ่น อย่างไรก็ดี ในช่วงปีที่ผ่านมา กรุงจาการ์ตาได้ริเริ่มโครงการต่างๆ โดยมีหน่วยงาน Jakarta Smart City ดูแลโดยตรง มุ่งเน้นในการเพิ่มความสะดวกสบายในการเดินทางและการดำรงชีวิต มีการเปิดตัว Jakarta One Card ที่สามารถใช้แทนที่บัตรประชาชน ใช้จ่ายค่าเดินทางสาธารณะ รวมถึงการประกันสุขภาพ โดยตั้งเป้าว่า ภายในปี 2562 ประชาชนทุกคนในจาการ์ตาจะใช้บัตรนี้ได้อย่างทั่วถึง

มีการคาดการณ์ว่า ในอาเซียนจะมีการพัฒนาสู่เมืองอัจริยะได้เร็วกว่าภูมิภาคอื่นๆ ของโลก ด้วยเหตุว่าเมืองต่างๆ แม้ในประเทศที่กำลังพัฒนาอย่างกัมพูชา สปป.ลาว เมียนมา และเวียดนามจะมีการขยายตัวออกไป รวมทั้งมีเมืองเกิดขึ้นใหม่ ซึ่งเมืองที่เกิดขึ้นใหม่นี้จะถูกออกแบบบนพื้นฐานเทคโนโลยีปัจจุบัน ทำให้ต้นทุนการเปลี่ยนเทคโนโลยีนั้น ต่ำกว่าประเทศอื่นๆ หรือแทบจะไม่มีเลย