ปัญหาที่ซุกซ่อน

โดย...ณ กาฬ เลาหะวิไลย

เศรษฐกิจปีนี้ยอมรับกันแล้วว่าจะชะลอตัว และเข้าขั้นถดถอยทางเทคนิคอย่างแน่นอน

สาเหตุสำคัญเนื่องจากการส่งออกขยายตัวต่ำกว่าคาด โดยการส่งออก 9 เดือนแรก เพิ่มขึ้นแค่ 0.05% เท่านั้น และเหลืออีกเพียงไตรมาสเดียว คือ 3 เดือนที่เหลือต้องวัดดวงกัน

หากการส่งออกในช่วงที่เหลือทำได้ไม่ต่ำกว่า 2.2 หมื่นล้านเหรียญ การส่งออกทั้งปีจะโต 4% แต่หากทำได้ 2 หมื่นล้านเหรียญ ทั้งปีจะเติบโตเพียง 1.3%

คำถามก็คือจะเบ่งการส่งออกให้ทะลุ 2.2 หมื่นล้านเหรียญได้หรือไม่

คำตอบก็คือสงสัยจะยาก

หากกลับมาดูสถิติการส่งออกปีที่ผ่านมาในไตรมาสสุดท้าย การส่งออกจะอยู่ที่ระดับเดือนละ 1.8-1.9 หมื่นล้านเหรียญ ไม่เคยเกินไปกว่านี้ และไม่เคยแตะ 2 หมื่นล้านเหรียญได้เลย

สาเหตุที่การส่งออกซบเซามีการอ้างเหตุผลต่างๆ มากมาย โดยเฉพาะตลาดส่งออกหลักๆ ซบเซา ไม่ว่าจะเป็นสหรัฐ ยุโรป จีน ฯลฯ จนทำให้การส่งออกของไทยมีปัญหา

แต่ทว่าสิ่งที่ต้องพิจารณาให้รอบคอบก็คือที่การส่งออกมีปัญหาเป็นเพราะความสามารถในการแข่งขันของประเทศลดต่ำลงเรื่อยๆ ใช่หรือไม่

ไม่เชื่อลองไปดูประเทศที่พึ่งพาการส่งออกเป็นหลักอย่างสิงคโปร์มาเทียบเคียง

เดือน ก.ย. การส่งออกของไทยติดลบ 7.09% ขณะที่การส่งออกในช่วงเดียวกันของสิงคโปร์กลับเพิ่มขึ้นถึง 9.2% อันเนื่องมาจากการส่งออกไปฮ่องกง จีน และสหรัฐ ขยายตัวมากยิ่งขึ้น

นั่นแสดงถึงความมีประสิทธิภาพการส่งออก ความสามารถในการแข่งขันสิงคโปร์มีมากกว่าไทยเท่านั้น โดยมีการระบุว่าเป็นผลเนื่องมาจากพิษเศรษฐกิจทั้งในยุโรปและสหรัฐ

นี่แหละคือปัญหาใหญ่ เพราะหากจะไปบอกว่าตลาดส่งออกมีปัญหา ทำให้การส่งออกหดตัวทุกประเทศก็ต้องประสบปัญหาเหมือนกัน แต่มีบางประเทศกลับส่งออกได้มากขึ้น

การส่งออกยังคงเป็นปัจจัยสำคัญของเศรษฐกิจ โดยแม้จะมีความพยายามเพิ่มกำลังซื้อในประเทศ โดยหวังทำให้เศรษฐกิจมีความเข้มแข็งขึ้น แต่ตัวอย่างที่เห็นได้ชัดในปัจจุบันก็คือ มีการเพิ่มกำลังซื้อในประเทศ ด้วยการกระตุ้นให้ประชาชนก่อหนี้สินเพิ่มมากขึ้น สุดท้ายก็จบลงด้วยกำลังซื้อหดหาย เนื่องจากรายได้ไม่พอกับรายจ่าย

ปัญหาใหญ่ของเศรษฐกิจจึงอยู่ที่การส่งออก หากไม่สามารถแก้ไข แม้จะมีการกระตุ้นสารพัดวิธี ทั้งกระตุ้นการบริโภคในประเทศ กระตุ้นการลงทุนของรัฐ ฯลฯ สุดท้ายมันก็ไม่ต่างจากการปั่นฟองสบู่ สร้างภาพลวงขึ้นมา

สุดท้ายที่เหลือก็ไม่พ้นหนี้และความล่มสลายที่รออยู่