งบดุลชีวิต

โดย...เสาวนีย์ สุวรรณรงค์ ผู้อำนวยการฝ่ายส่งเสริมความรู้ด้านการเงิน ก.ล.ต. /[email protected]

เราทุกคนล้วนมีงบดุลเป็นของตัวเองค่ะ ซึ่งประกอบด้วยสินทรัพย์ หนี้สิน และทุน (หรือส่วนของเจ้าของ) ไม่ต่างจากงบดุลของบริษัทที่ต้องหมั่นบริหารจัดการให้มีสินทรัพย์มากกว่าหนี้สินอยู่เสมอ ถึงอย่างนั้น ทุกวันนี้หลายคนไม่รู้ว่างบดุลของตนหน้าตาเป็นอย่างไร ซึ่งหากปล่อยให้มีหนี้สินมากกว่าทรัพย์สินไปเรื่อย ๆ ย่อมเป็นอันตราย กลายเป็นชีวิตที่ควบคุมไม่ได้เพราะขาดการบริหารจัดการ

การทำงบดุลชีวิตจึงเป็นเรื่องสำคัญ เรามาเริ่มต้นจากฝั่งสินทรัพย์ก่อน โดยคุณต้องนำรายการสินทรัพย์ ทุกชิ้นมาจดบันทึกให้เห็นว่ามีเท่าไหร่ แบ่งให้ชัดตามประเภท (1) สินทรัพย์สภาพคล่อง เช่น เงินสด เงินฝากออมทรัพย์ เมื่อต้องใช้เงินสามารถเบิกถอนมาใช้ได้ง่าย แต่พวกนี้ไม่ให้ผลตอบแทนเท่าใดนัก และ (2) สินทรัพย์เพื่อการลงทุน เช่น พันธบัตรรัฐบาล กองทุนรวม หุ้น ทองคำ อสังหาริมทรัพย์ พวกนี้ให้ผลตอบแทนสร้างความเติบโต ในขณะเดียวกันก็มีความผันผวน คุณจึงต้องหมั่นหยิบมาดูว่าถ้าคิดตามราคาตลาดปัจจุบัน มูลค่าจะเป็นเท่าไร และข่าวดีก็คือ ตราบใดที่คุณยังทำงานมีรายได้ คุณสามารถเพิ่มสินทรัพย์ได้มากขึ้นเรื่อยๆ

มาดูฝั่งหนี้สินกันบ้าง ต้องแยกระหว่าง (1) หนี้สินระยะสั้น เช่น บัตรเครดิต สินเชื่อบุคคล พวกนี้ยิ่งมีมากยิ่งยากจน เพราะดอกเบี้ยโหดๆ มักจะกัดกินสินทรัพย์ให้ลดลงเรื่อยๆ และ (2) หนี้สินระยะยาว เช่น ผ่อนรถ ผ่อนบ้าน ซึ่งแม้จะได้สินทรัพย์มาด้วย แต่ต้องระวังเพราะเป็นภาระที่จะต้องอยู่และแบกกันไปอีกนาน โปะได้เมื่อไหร่ต้องรีบโปะค่ะ

เมื่อนำสินทรัพย์มาหักหนี้สิน คุณจะรู้ว่ามี “ส่วนของเจ้าของ” อยู่แค่ไหน หากเป็นบวก นั่นหมายถึงคุณมีทุนส่วนเกินสำหรับดูแลตัวเอง หรือเติมฝันให้มีชีวิตดีกว่าปัจจุบันได้ แต่หากมีค่าลบ คุณต้องทำอะไรบางอย่างแล้ว อย่างแรก ขอแนะนำให้ปรับพฤติกรรมการใช้จ่าย ตัดรายจ่ายที่ไม่จำเป็นซึ่งจะช่วยให้คุณเก็บเงินได้มากขึ้น และนำไปลงทุนให้เหมาะสม อย่าลืมนะคะ ยิ่งเงินลงทุนมากและเริ่มเร็วก็ยิ่งดีค่ะ

งบดุลชีวิตไม่ใช่ทำแล้วทำเลย แต่ต้องหมั่นอัพเดตอย่างน้อยทุก 6 เดือนเพื่อดูความเปลี่ยนแปลง เรายอมเสียเวลามากมายไปกับการดูหนัง ดูละคร เที่ยวเล่น รับประทานอาหารไกลๆ แบ่งเวลาสักนิดมาบันทึกงบดุลชีวิต แล้วจะเห็นว่า มีอะไรอีกที่เราสามารถทำได้เพื่อให้มีฐานะความเป็นอยู่ที่ดีขึ้นค่ะ

“ก.ล.ต.อยากให้คนไทยลงทุนด้วยความรู้ความเข้าใจที่ถูกต้อง”