ความจริงเงินกู้

โดย...ณ กาฬ เลาหะวิไลย

รัฐบาลเตรียมกู้เงินจำนวนมหาศาล 2.2 ล้านล้านบาท เพื่อใช้สำหรับการลงทุนโครงสร้างพื้นฐานของประเทศ โดยเม็ดเงินส่วนใหญ่จะลงทุนในระบบราง ทั้งการทำรถไฟรางคู่ และระบบรถไฟฟ้า

คำอธิบายของรัฐบาลมีมากมาย แต่เนื้อหาใจความสำคัญก็คือการยกระดับขีดความสามารถการแข่งขันของประเทศ

แต่ทว่าการกู้เงินมาลงทุน โดยยกเหตุผลดังกล่าว ก็คงต้องบอกว่าเป็นการอ้างส่วนเดียว ไม่ใช่ความจริงทั้งหมด

สาเหตุเพราะการยกระดับขีดความสามารถในการแข่งขัน ไม่สามารถกระทำได้โดยการก่อสร้างรถไฟฟ้า หรือรถไฟรางคู่เพียงเท่านั้น

หากไปเปิดดูการจัดอันดับขีดความสามารถในการแข่งขันของแต่ละประเทศ ซึ่งจัดทำโดยองค์กรระดับนานาชาติที่เรียกว่า IMD-Institute for Management Development จะมีการคำนวณถึง 4 หมวดด้วยกัน ก็คือ ศักยภาพทางเศรษฐกิจ ประสิทธิภาพของภาครัฐ ประสิทธิภาพของภาคธุรกิจ และโครงสร้างพื้นฐาน

นั่นหมายความว่าหากจะยกระดับขีดความสามารถในการแข่งขันก็ต้องทำทั้ง 4 หมวด ไม่ใช่มุ่งด้านใดด้านหนึ่ง

อย่างไรก็ตาม ในทั้ง 4 หมวด ความจริงที่เป็นอยู่ก็คือหมวดที่ทำให้ไทยตกอันดับ และคะแนนรวมถูกฉุดก็คือด้านโครงสร้างพื้นฐาน แต่ปัจจัยสำคัญก็ไม่ใช่เรื่องระบบสาธารณูปโภค ถนน รถไฟฟ้า ฯลฯ

เพราะในหมวดโครงสร้างพื้นฐาน จะแยกเป็นถึง 5 หัวข้อย่อย ได้แก่ 1.สาธารณูปโภคพื้นฐาน 2.โครงสร้างพื้นฐานด้านเทคโนโลยี 3.โครงการพื้นฐานด้านวิทยาศาสตร์ 4.สุขภาพและสิ่งแวดล้อม และ 5.การศึกษา

ในแง่โครงสร้างสาธารณูปโภคพื้นฐาน ซึ่งได้แก่ ระบบถนน ไฟฟ้า ฯลฯ ข้อมูลของปี 2012 หรือปีที่แล้ว เราอยู่อันดับที่ 26 จาก 59 ประเทศทั่วโลก หรืออยู่อันดับกลางๆ ไปทางด้านบนของตาราง ไม่ได้ขี้เหร่แต่อย่างใด

แต่ที่เหลืออีก 4 หัวข้อย่อย เราอยู่กลุ่มบ๊วย โดยด้านเทคโนโลยีได้อันดับ 50 ด้านวิทยาศาสตร์อันดับ 40 การศึกษา สุขภาพและสิ่งแวดล้อม อันดับ 52

นั่นหมายความว่า หากจะยกระดับขีดความสามารถในการแข่งขัน ก็ไม่ควรจะมุ่งไปที่การก่อสร้างสาธารณูปโภค แต่ต้องพัฒนาคน ทั้งด้านเทคโนโลยี วิทยาศาสตร์ การศึกษา สุขภาพและสังคม

ปัญหาเหล่านี้กินความตั้งแต่ระบบการศึกษา ระบบสุขภาพ ทักษะด้านเทคโนโลยีของคนในประเทศ ค่าใช้จ่ายในการพัฒนาและวิจัยของภาครัฐบาล รวมถึงภาคเอกชน อัตราการเข้าเรียนในโรงเรียนระดับมัธยมศึกษา ฯลฯ

นี่แหละ คือหัวใจการพัฒนาและยกระดับขีดความสามารถการแข่งขันอย่างยั่งยืน โดยไม่ใช่ที่ระบบราง หรือรถไฟฟ้า

การกู้เงินจำนวนมหาศาลจึงมีส่วนไม่มากนักในการยกระดับขีดความสามารถในการแข่งขัน แต่จะมีผลอย่างมากในแง่เม็ดเงินจากโครงการก่อสร้าง และความหวังในการกระตุ้น ปั่นตัวเลขเศรษฐกิจ

นี่แหละ บทสรุปที่แท้จริงของเงินกู้ก้อนมหาศาลนี้

และเป็นความจริงที่มักไม่พูดถึงเอาเสียเลย