จับตาเอกชนลักไก่ เปลี่ยนรูปแบบตึก หาประโยชน์ แทนรับมือแผ่นดินไหว

โชคชัย สีนิลแท้

แม้ว่าที่ผ่านมาอาคารสูงในกรุงเทพฯ จะสัมผัสได้ถึงแรงสั่นสะเทือนจากแผ่นดินไหว

ที่เกิดขึ้นในประเทศใกล้บ้านเราหลายต่อหลายครั้ง แต่ดูเหมือนว่าครั้งล่าสุดเมื่อปลายสัปดาห์ที่ผ่านมาจะปลุกกระแสความหวั่นเกรงต่อการอยู่อาศัยอาคารสูงค่อนข้างมากกว่าทุกครั้ง ด้วยเพราะก่อนหน้านี้มีกระแสข่าวแผ่นดินไหวที่เกิดขึ้นต่อเนื่อง ตั้งแต่ที่ประเทศนิวซีแลนด์ มาหนักสุดที่ญี่ปุ่น และล่าสุดที่พม่า ซึ่งในครั้งนี้ทำให้หลายคนที่อยู่ในอาคารสูงในกรุงเทพฯ รู้สึกว่าผลกระทบของแผ่นดินไหวไม่ใช่เรื่องไกลตัว เริ่มเกิดขึ้นใกล้ตัว

หน่วยงานภาครัฐที่ควบคุมการก่อสร้างอาคาร อย่าง กรมโยธาธิการและผังเมือง ได้เฝ้าระวังปัญหา โดยเตรียมยกร่างกฎกระทรวงกำหนดเกณฑ์การขอดัดแปลงเพื่อเสริมความมั่นคงของอาคาร โดยให้เจ้าของอาคารเก่าทั่วประเทศ ที่ยังไม่มีการออกแบบเพื่อรองรับการสั่นสะเทือนหรือแผ่นดินไหว ให้สามารถดัดแปลงอาคารเก่า ด้วยการเสริมความแข็งแกร่งของอาคารได้โดยไม่ต้องปฏิบัติตามกฎหมายใหม่ ซึ่งต่อไปผู้ที่จะเปลี่ยนแปลงสามารถขอดัดแปลงจากเจ้าพนักงานท้องถิ่นได้ทันที แต่จะไม่บังคับว่าต้องเป็นทุกอาคาร ให้ทำได้ตามความสมัครใจ โดยคาดว่ากฎกระทรวงดังกล่าวจะประกาศใช้ได้ภายในสิ้นปีนี้

หวั่นแก้กฎกระทรวง กลายเป็นดาบสองคม

อมร พิมานมาศ ประธานคณะอนุกรรม การวิศวกรรมโครงสร้างและสะพาน สมาคมวิศวกรรมสถานแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ (วสท.) ให้ความเห็นว่า การที่กรมโยธาธิการฯ ได้เปิดช่องให้อาคารเก่าสามารถดัดแปลงอาคารเพื่อให้มีความแข็งแรงมั่นคงเพื่อรองรับกับปัญหาแผ่นดินไหวนั้น อาจจะเป็นอีกหนึ่งช่องทางที่ให้เจ้าของสามารถเปลี่ยนแปลงรูปแบบอาคารได้ โดยอาศัยกฎหมายดังกล่าว แต่ไม่ได้ทำเพื่อป้องกันแผ่นดินไหว แต่ต้องการเปลี่ยนประโยชน์ใช้สอยภายในของตัวอาคาร เป็นเรื่องที่น่าเป็นห่วง และทางกรมโยธาธิการฯ ต้องมีการตรวจสอบให้ชัดเจน

“ผมเชื่อว่าจะมีอาคารของภาคเอกชนหลายแห่งอาศัยช่องว่างของกฎหมาย โดยระบุว่าจะมีการแก้ไขอาคารเก่าเพื่อให้สามารถทนทานรองรับกับการเกิดแผ่นดินไหว แต่ที่จริงแล้วอาจจะไม่ใช่เป็นการทำเพื่อต้องการหาประโยชน์ เช่น โรงแรม อาจต้องการก่อสร้างห้องบอลรูมโดยไปตัดเสาภายในอาคารทิ้งออกไป แต่บอกว่าทำเพื่อรองรับกับปัญหาแผ่นดินไหว ซึ่งการฉวยโอกาสของกฎกระทรวงที่จะให้แก้ไขอาคารเก่าเพื่อป้องกันแผ่นดินไหวเป็นสิ่งที่น่าเป็นห่วง” อมร กล่าว

พิชัย นิมิตยงสกุล อดีตนายกสมาคมคอนกรีตไทย ให้ความเห็นว่า อาคารเก่าในกรุงเทพฯ มี 2-3 หมื่นอาคาร การปรับปรุงนั้นจะต้องใช้งบรวมกันแล้วเกือบแสนล้านบาท หากคิดต่ออาคารจะมีมูลค่าประมาณ 2-5% ของมูลค่าอาคารเก่า

ตลาดคอนโดช็อกช่วงสั้น

กรี เดชชัย ประธานเจ้าหน้าที่ด้านปฏิบัติการ บริษัท เอสซี แอสเสท คอร์ปอเรชั่น ให้ความเห็นว่า ผลกระทบจากการเกิดแผ่นดินไหวที่เกิดขึ้นนั้นส่งผลกระทบในช่วงสั้น ต่อการซื้อโครงการคอนโดมิเนียมที่การตัดสินใจซื้อช้าลง

เกษรา ธัญลักษณ์ภาคย์ กรรมการบริหาร บริษัท เสนาดีเวลลอปเม้นท์ กล่าวว่า ผลกระทบจากการเกิดแผ่นดินไหวครั้งนี้ และหากมีการเกิดอีกครั้งตามมานั้นย่อมส่งผลต่อกำลังซื้อในตลาดคอนโดมิเนียมอย่างเห็นได้ชัดแน่

โอภาส ศรีพยัคฆ์ กรรมการผู้จัดการ บริษัท แอล.พี.เอ็น. ดีเวลลอปเมนท์ ให้ความเห็นกรณีที่ธนาคารพาณิชย์อาจจะขอตรวจการออกแบบโครงสร้างก่อนการปล่อยกู้สินเชื่อสำหรับผู้ประกอบการที่พัฒนาโครงการคอนโดมิเนียมนั้น ถือว่าไม่ใช่เป็นหน้าที่ของทางธนาคารโดยตรงในการเข้ามาควบคุม เนื่องจากทางสถาบันการเงินไม่ได้มีบุคลากรทางด้านวิศวกรรม ควรจะเป็นหน้าที่ของกรมโยธาธิการและผังเมืองที่จะเป็นผู้เข้ามาตรวจสอบ

สำหรับการปรับปรุงอาคารเก่า เพื่อป้องกันการเกิดแผ่นดินไหวนั้น ทำได้ แต่มีต้นทุนที่ค่อนข้างสูง เช่น อาคารชุดขนาด 1,000 ยูนิต อาจจะต้องใช้งบมากถึง 100 ล้านบาท เฉลี่ยผู้อยู่อาศัยจะมีต้นทุนเพิ่มขึ้นประมาณ 1 แสนบาทต่อยูนิต ซึ่งถือว่าค่อนข้างสูง

ชูเทคโนโลยีใหม่ แร็บตึก

ธเนศ วีระศิริ เลขาธิการวิศวกรรมสถานแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ (วสท.) กล่าวว่า อาคารสูง 15 เมตรขึ้นไป รวมไปถึงอาคารชั้นเดียวที่เป็นอาคารสาธารณะ ควรจะต้องป้องกันผลกระทบจากแผ่นดินไหว ด้วยการห่อหุ้มบริเวณรอยต่อของเสากับคานของอาคารให้มีความแข็งแรงมากขึ้น โดยใช้วิธีแร็บตึก ที่ใช้แผ่นคาร์บอนเหนียว หรือไฟเบอร์ เรน ฟอร์ซเมนท์ ยึดบริเวณเสาและคานของอาคารเพื่อให้มีความแข็งแรง

คงจะต้องจับตาดูกันต่อไปว่า การป้องกันปัญหาตึกถล่มโดยเฉพาะอาคารเก่า จากกรณีแผ่นดินไหวจะจริงจังแค่ไหน หรือเป็นแค่เพียงไฟไหม้ฟาง