NT ไม่ต้องคืนใบอนุญาตดาวเทียม กสทช.ชี้ปล่อยสิ้นสภาพเองปีหน้า

แหล่งข่าวจากสำนักงานคณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ (กสทช.) เปิดเผยว่า กรณี บริษัท โทรคมนาคมแห่งชาติ จำกัด (มหาชน) หรือ NT ต้องการคืนสิทธิใบอนุญาต วงโคจรดาวเทียม 126 E ที่ชนะการประมูลเมื่อปี 2566 นั้น ในทางปฏิบัติและตามประกาศเกณฑ์การอนุญาตของ กสทช. ไม่มีกระบวนการหรือข้อกฎหมายใดที่เปิดช่องให้ผู้ประกอบการขอคืนสิทธิ์ก่อนครบกำหนดได้  เช่นเดียวกับกรณีการประมูลคลื่นความถี่โทรคมนาคมหรือทีวีดิจิทัลในอดีต 

กรณีของ NT มีเงื่อนไขที่ซับซ้อนกว่า เนื่องจากเป็นวงโคจรที่ได้สิทธิ์ในขั้นประสานงานเบื้องต้น ซึ่งยังไม่ใช่สิทธิ์ขั้นสมบูรณ์จากสหภาพโทรคมนาคมระหว่างประเทศ หรือ ไอทียู ซึ่งตามกฎกระเบียบของ ไอทียู สิทธิ์ในขั้นตอนประสานงานนี้จะมีอายุผูกพันเพียง 7 ปี และคาดว่าจะสิ้นสุดหรือหมดอายุลงในปีหน้า หรือปี 2570 

ดังนั้น หาก NT ยืนยันที่จะไม่ทำต่อ อาจใช้วิธีส่งหนังสือแจ้งอย่างเป็นทางการว่า ไม่สามารถประสานงานสิทธิ์กับต่างประเทศให้สำเร็จได้  ซึ่งจะส่งผลให้สิทธิ์ดังกล่าวหมดอายุและสิ้นสภาพไปโดยปริยายตามเงื่อนไขของ ไอทียู ในปีหน้า เมื่อสิทธิ์ต่างประเทศหมดอายุ สิทธิ์ในประเทศก็จะสิ้นสุดลงตามสภาพ 

สำหรับประเด็นเรื่องการยึดเงินหลักประกัน 100 ล้านบาท นั้น เนื่องจากเป็นวงโคจรที่อยู่ในขั้นประสานงานเบื้องต้น จึงมีมูลค่าน้อย ในประกาศของ กสทช.ที่เกี่ยวข้องกับการประมูลจึงไม่ได้กำหนดให้ต้องวางหลักประกันสูงถึง 100 ล้านบาท ตั้งแต่วันแรก มีเพียงค่าธรรมเนียมใบอนุญาต จากการประมูล ประมาณ 9 ล้านบาท ซึ่งจะถูกยึดและสูญเปล่าทันที 

แหล่งข่าววิเคราะห์ต่อว่า สาเหตุหลักที่ทำให้ NT ไม่สามารถเดินหน้าโครงการดาวเทียมนี้ต่อได้ น่าจะมาจากความยากลำบากในการเจรจาประสานงานความถี่กับต่างประเทศ เนื่องจากสล็อตวงโคจรดังกล่าว มีประเทศอื่นจับจองคิวไว้ทั้งก่อนหน้า และตามหลัง อยู่ 4-5 ประเทศ เช่น จีน และญี่ปุ่น

โดยสิทธิ์ดาวเทียมไม่ใช่ว่าใครได้แล้วจะผูกขาดห้ามคนอื่นใช้ ยังสามารถส่งดาวเทียมแทรกหรือใช้ใกล้เคียงกันได้ แต่ต้องเจรจากับประเทศอื่นๆ ตกลงกันให้ได้ โดยอาจปรับทิศทางคลื่นสัญญาณดาวเทียมที่ยิงลงมาพื้นโลก แต่กรณีนี้ทางจีนมีดาวเทียมใช้งานอยู่แล้ว การเจรจาขอแทรกจึงทำได้ยาก ยิ่งดำเนินงานล่าช้า ก็ยิ่งเสียเปรียบและเหนื่อยที่จะหลีกเลี่ยงวงโครจร