เกณฑ์คุมไอซีโอ

คณะรัฐมนตรีได้ประกาศพระราชกำหนด (พ.ร.ก.) การประกอบธุรกิจทรัพย์สินดิจิทัล เมื่อวันที่ 13 พ.ค.ที่ผ่านมา มีผลเมื่อวันที่ 14 พ.ค. 2561 จากนั้นสำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (ก.ล.ต.) เปิดรับฟังความคิดเห็นจากสาธารณชนและกลุ่มผู้เกี่ยวข้องโดยตรง

แนวทางที่เสนอได้ผ่านการรับฟังความคิดเห็นจากสาธารณชนในหลายช่องทาง ทั้งทางเว็บไซต์ โซเชียลมีเดีย และการจัดประชุมรับฟังความคิดเห็นจากกลุ่มผู้เกี่ยวข้อง

จนกระทั่งเมื่อวันที่ 7 มิ.ย. คณะกรรมการ (บอร์ด) ก.ล.ต.ได้เห็นชอบเกณฑ์กำกับดูแลการเสนอขายโทเคนดิจิทัลและธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัล (ไอซีโอ) และอยู่ระหว่างให้คณะอนุกรรมการกฎหมาย ก.ล.ต.ตรวจสอบรายละเอียด โดยคาดว่าจะประกาศใช้ในราชกิจจานุเบกษาได้ภายในสิ้นเดือน มิ.ย.นี้ รายละเอียดในเกณฑ์ดังกล่าวบางส่วนดังนี้

* เกณฑ์อนุญาตของผู้ออก ต้องเป็นบริษัทจำกัดและบริษัทจำกัดมหาชน มีการจัดตั้งตามกฎหมายไทย (ตามระเบียบของกระทรวงการคลัง) ที่ต้องห้าม มีลักษณะของบริษัท กรรมการ ผู้บริหาร เช่นเดียวกับด้านหลักทรัพย์ (หุ้น) ที่สำคัญจะต้องมีความชัดเจนเกี่ยวกับแผนธุรกิจ มีงบการเงินในกิจการที่เกี่ยวข้องกับไอซีโอและต้องใช้ผู้สอบบัญชีที่มีรายชื่อใน ก.ล.ต.

* เกณฑ์อนุญาตโทเคนที่เสนอขาย ต้องมีความชัดเจนในการลงทุน ซึ่งเกณฑ์ดังกล่าวจะควบคุมทั้งโทเคนที่เป็นรูปแบบหลักทรัพย์ร่วมลงทุน (Investment) และโทเคนที่แลกเปลี่ยนสินค้าและบริการ (Utility) มีข้อกำหนดสิทธิของผู้ถือโทเคนดิจิทัลชัดเจน มีการเปิดเผยรหัสทางคอมพิวเตอร์สำหรับใช้ในไอซีโอ (Source Code) โดยที่ไม่มีเหตุควรสงสัยว่าการดำเนินงานและกลไกจ่ายผลตอบแทนที่ชัดเจน

* เกณฑ์การเปิดเผยข้อมูล ที่จะอิงตามแนวทาง พ.ร.บ.หลักทรัพย์เป็นหลัก เช่น การเปิดเผยหนังสือชี้ชวนหลักทรัพย์ คือไวท์เปเปอร์ของการระดมทุนไอซีโอ รายละเอียดโทเคน ข้อมูลการเสนอขาย แผนธุรกิจ การรับรองความถูกต้อง รวมทั้งข้อมูลที่จำเป็นต่อการตัดสินใจลงทุน และคำเตือนเรื่องความเสี่ยงจากการลงทุนที่ชัดเจนสำหรับผู้ที่อยู่ระหว่างการดำเนินงานไอซีโอก็ต้องอิงตามทำนองเดียวกับเกณฑ์หลักทรัพย์ รวมทั้งยังต้องมีการรายงานความคืบหน้าของกระบวนการดำเนินการเป็นระยะ

* ประเภทของผู้ลงทุนที่เสนอขายได้ การออกไอซีโอแต่ละครั้งสามารถขายให้ผู้ลงทุนสถาบัน ผู้ลงทุนรายใหญ่พิเศษ กิจการร่วมลงทุนได้ไม่จำกัด แต่การขายผู้ลงทุนรายย่อยสามารถทำได้รายละไม่เกิน 3 แสนบาท/บริษัท โดยไม่จำกัดจำนวนบริษัท นอกจากนี้ วงเงินรวมที่ขายผู้ลงทุนรายย่อย ต้องไม่เกิน 4 เท่าของส่วนของผู้ถือหุ้น หรือไม่เกิน 70% ของมูลค่าที่เสนอขายทั้งหมด

* ผู้ทำหน้าที่ตัวกลางบริการระบบเสนอขายโทเคน (ไอซีโอพอร์ทัล) คล้ายกับเป็นบริษัทที่ปรึกษาทางการเงินต้องจัดตั้งตามกฎหมายไทยทุนจดทะเบียน 5 ล้านบาทขึ้นไป ต้องไม่มีเหตุสงสัยทางการเงิน กรรมการ/ผู้บริหารต้องไม่มีลักษณะต้องห้าม เสมือนตัวคัดกรองให้ผู้ลงทุน และต้องเป็นพี่ให้กับผู้ออกต่อไป 1 ปี

* การออกไอซีโอ บริษัทต่างประเทศ ไม่มีสิทธิระดมทุนในไทย ไม่เช่นนั้นจะเข้าข่ายตาม พ.ร.บ.หลักทรัพย์ การประกอบธุรกิจเถื่อนที่โทษจำคุก 2 ปี ปรับ 2 เท่าของมูลค่าการเสนอขาย อย่างน้อย 5 แสนบาทขึ้นไป และทั้งจำและปรับด้วย