เศรษฐกิจฐานรากยั่งยืน

 ช่วงเวลานี้หากมองสถานการณ์เศรษฐกิจโดยรวมของโลกยังคงมีความผันผวน จากความไม่แน่นอนของนโยบายเศรษฐกิจในแต่ละประเทศ นำโดย “พี่เบิ้ม” อย่างสหรัฐอเมริกา ที่สร้างแรงกดดันให้กับประเทศทั่วโลก

ขณะเดียวกัน “พี่เบิ้ม” รองลงมา ต่างก็เตรียมมาตรการปกป้องทางการค้าของตัวเอง ไม่ว่าจะเป็นกลุ่มสหภาพยุโรป จีน หรือญี่ปุ่น แน่นอนว่าประเทศเล็กๆ ย่อมได้รับผลกระทบในสงครามการค้าครั้งนี้ด้วย ถ้าไม่เตรียมรับมือให้ดี

อย่างไรก็ตาม สำหรับประเทศไทยแม้จะยังไม่เห็นผลกระทบที่ชัดเจน ด้วยตัวเลขส่งออกยังคงสวยหรู โดยเดือน ม.ค. 2561 ส่งออกขยายตัวถึง 17.6% และคาดว่าในเดือน ก.พ. ยังคงเติบโตต่อเนื่อง 7-8% ทำให้รัฐบาลมั่นใจว่ายอดส่งออกในปีนี้จะขยายตัวได้ถึง 8% แต่ยังคงประมาทไม่ได้

รัฐบาลจึงเดินหน้านโยบายกระตุ้นเศรษฐกิจฐานรากควบคู่ไปด้วย โดยกระทรวงพาณิชย์วาง 5 ยุทธศาสตร์เพื่อขับเคลื่อนเศรษฐกิจไทย โดยเฉพาะช่วงครึ่งหลังของปี 2561 ซึ่งยังคงมีปัจจัยเสี่ยงมากมาย

ยุทธศาสตร์แรก คือการขับเคลื่อนเศรษฐกิจฐานราก เน้นเพิ่มรายได้และลดรายจ่ายของประชาชน ซึ่งส่วนนี้รัฐบาลจะเข้าไปดูแลผ่านโครงการบัตรสวัสดิการแห่งรัฐ การขึ้นทะเบียนคนจนทำให้รัฐบาลวางแผนแก้ปัญหาในส่วนนี้ได้ชัดเจนขึ้น 2.การผลักดันให้ผู้ประกอบการใช้ประโยชน์จากการค้าออนไลน์ ซึ่งในส่วนนี้หากรัฐบาลวางโครงสร้างพื้นฐานในการเข้าถึงอินเทอร์เน็ตได้อย่างสมบูรณ์ เชื่อว่าประชาชนจะสามารถใช้ประโยชน์จากการค้าออนไลน์ได้ไม่ยาก

ยุทธศาสตร์ที่ 3 คือการจัดทำแผนบริหารสินค้าเกษตรแบบครบวงจร เพื่อพัฒนาภาคเกษตรของไทยให้เข้าสู่อุตสาหกรรมสมัยใหม่ การสร้างมูลค่าเพิ่มด้วยนวัตกรรมเกษตรอินทรีย์จะเป็นความหวังของภาคเกษตรไทยได้ 4.ยุทธศาสตร์ด้านการค้าระหว่างประเทศ ซึ่งจะมุ่งไปที่การยกระดับผู้ประกอบการเอสเอ็มอีให้มีโอกาสในการส่งออกมากขึ้น และ 5.การจัดทำบิ๊กดาต้า หรือฐานข้อมูลทางเศรษฐกิจการค้าที่จะนำไปใช้ประโยชน์และตอบโจทย์ด้านการค้าในทุกระดับ

ทั้งนี้ ยุทธศาสตร์ทั้ง 5 ด้านหากรัฐบาลสามารถผลักดันและทำได้บรรลุเป้าหมายจะช่วยยกระดับเศรษฐกิจฐานรากให้เข้มแข็ง โดยเฉพาะยุทธศาสตร์ที่ 5 บิ๊กดาต้าเป็นส่วนสำคัญที่จะสามารถต่อยอดเศรษฐกิจฐานรากให้ไปสู่ความยั่งยืนได้ด้วย โดยสิ่งที่รัฐบาลต้องพัฒนาไปพร้อมกับโครงสร้างพื้นฐานด้านเทคโนโลยี คือความรู้ที่ประชาชนจะสามารถใช้เทคโนโลยีนั้นๆ ต่อยอดไปสู่ความยั่งยืนได้

ปัจจุบันมีคนรุ่นใหม่ที่สามารถนำเทคโนโลยีนั้นมาต่อยอด สร้างมูลค่าเพิ่มให้กับกิจการครอบครัวได้อย่างมากมาย ทำอย่างไรจะสามารถกระจายองค์ความรู้ไปสู่ประชาชนในวงกว้าง ลำพังการศึกษาในระบบคงยังไม่เพียงพอ รัฐต้องสร้างกลไกในการนำองค์ความรู้ไปสู่ประชาชนทั่วไปให้มากขึ้น ขณะที่ภาคเอกชน ส่วนหนึ่งมีการช่วยยกระดับเศรษฐกิจฐานรากด้วยการเข้าไปเป็นพี่เลี้ยงให้กับชุมชน ท้องถิ่นที่เป็นคู่ค้าอีกแรงหนึ่ง

การดำเนินการดังกล่าวต้องอาศัยความจริงใจและความตั้งใจจริงที่จะช่วยกันยกระดับเศรษฐกิจของประเทศให้เข้มแข็งจากฐานราก ทั้งภาครัฐและเอกชน เพราะเมื่อเศรษฐกิจฐานรากเข้มแข็ง ค้าขายดี มีหนี้สินน้อยลง มีกำลังในการจับจ่ายมากขึ้น ธุรกิจใหญ่ก็ขายดีมากขึ้น เศรษฐกิจของประเทศเกิดการหมุนเวียน รัฐบาลเก็บภาษีได้มากขึ้น ทุกคนได้ประโยชน์ เศรษฐกิจแข็งแรงมากขึ้น เกิดความยั่งยืนอย่างแท้จริง

ดังนั้น ยุทธศาสตร์ 5 ด้านของกระทรวงพาณิชย์ถือเป็นเรื่องที่ดี แต่ทำอย่างไรแปลงยุทธศาสตร์นั้นไปสู่การปฏิบัติอย่างเห็นผล ซึ่งต้องอาศัยความร่วมมือของทุกฝ่ายที่พร้อมจะทำให้เกิดขึ้น โดยเฉพาะผู้ที่รับนโยบายนำมาสู่ภาคปฏิบัติต้องมีพันธกิจไปสู่เป้าหมายเดียวกัน