การจ้างงานผู้สูงอายุ (2)

ผศ.ดร.พรรัตน์ แสดงหาญ นักวิจัยรุ่นใหม่ สกว. คณะการจัดการและการท่องเที่ยว มหาวิทยาลัยบูรพา

แม้ผู้สูงอายุจะเกษียณแล้ว แต่ยังมีภาระค่าใช้จ่ายไปตลอดอายุขัย ผู้สูงอายุบางส่วนจึงยังต้องทำงานเพื่อหารายได้เลี้ยงตนเองและครอบครัว รองลงมา คือ สุขภาพแข็งแรงและยังมีแรงทำงานอยู่ ไม่อยากอยู่เฉยๆ และเหตุผลอื่นๆ เช่น มีภาระในการส่งลูกเรียน อาชีพที่มีอยู่เดิมไม่มีคนดูแลแทนและมีหนี้สิน ตามลำดับ

อย่างไรก็ดี ยังมีอุปสรรคสําคัญอยู่มากที่กีดกันให้ผู้สูงอายุไม่สามารถอยู่ใน กําลังแรงงาน โดยเฉพาะกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับการเกษียณอายุที่กําหนดไว้สั้นเกินไป ทั้งที่สุขภาพของคนไทยดีขึ้นมาก และด้วย "วยาคติ" หรือแนวความคิดเชิงลบที่คนในสังคมยังมีต่อผู้สูงอายุ

ดังนั้น การส่งเสริมให้ผู้สูงอายุมีความมั่นคงด้านรายได้ จึงควรเริ่มต้นจากการส่งเสริมการทำงานในผู้สูงอายุที่ยังแข็งแรง มีพละกำลังและต้องการที่จะทำงานต่อไป เพื่อให้ผู้สูงอายุมีรายได้ในการเลี้ยงดูตนเองได้ยาวนานยิ่งขึ้น โดยสังคมจะต้องเปิดโอกาสให้ผู้สูงอายุเหล่านี้ได้ทำงานอย่างเท่าเทียมและเป็นธรรม ไม่ถูกกีดกันด้วยเหตุแห่งอายุ

จากข้อมูลที่ศึกษาโครงการพัฒนาโมเดลการจ้างงานสำหรับผู้สูงอายุในอุตสาหกรรมยานยนต์ของประเทศไทย ที่สนับสนุนโดย สกว. พบว่าโครงสร้างการผลิตและบริการได้ปรับเปลี่ยนจากการขับเคลื่อนด้วยภาคเกษตรสู่ภาคอุตสาหกรรม ทำให้ภาคอุตสาหกรรมกลายเป็นภาคการผลิตที่มีบทบาทสูงต่อระบบเศรษฐกิจไทย จึงมีการส่งเสริมผู้สูงอายุให้กลับเข้าไปทำงานในภาคอุตสาหกรรม โดยเฉพาะอย่างยิ่งในอุตสาหกรรมยานยนต์ที่ประเทศไทยได้มีพัฒนาการมากว่า 50 ปี และเติบโตจนกระทั่งเป็นอุตสาหกรรมที่สําคัญอุตสาหกรรมหนึ่งของประเทศ

อุตสาหกรรมยานยนต์และชิ้นส่วนยานยนต์สามารถสร้างงานให้ประเทศไทยกว่า 6 แสนตำแหน่งงาน โดยแบ่งเป็นการจ้างงานในการประกอบรถยนต์ 5 หมื่นตำแหน่ง การผลิตชิ้นส่วนยานยนต์ 2.5 แสนตำแหน่ง ศูนย์บริการและตัวแทนจำหน่าย 2 แสนตำแหน่ง รวมไปถึงอุตสาหกรรมต้นน้ำของอุตสาหกรรมยานยนต์และชิ้นส่วนอีกกว่า 1 แสนตำแหน่ง

ประเทศไทยมีบทบาทมากขึ้นในการผลิตชิ้นส่วนยานยนต์ เพื่อป้อนให้แหล่งผลิตชิ้นส่วนยานยนต์ในตะวันออกเฉียงใต้ แต่จุดอ่อนสำคัญที่ไทยประสบอยู่ในปัจจุบันและเป็นแนวโน้มในอนาคตด้วย ก็คือการขาดแคลนกำลังคน ขาดทักษะฝีมือ ดังนั้นการสนับสนุนให้ผู้สูงอายุในอุตสาหกรรมผลิตชิ้นส่วนยานยนต์ได้ใช้ความรู้ ความสามารถ และประสบการณ์ได้มีบทบาทในการพัฒนาประเทศอย่างต่อเนื่อง ด้วยรูปแบบการทำงานให้เหมาะสมกับผู้สูงอายุ จึงเป็นเรื่องที่ควรได้มีการศึกษาอย่างแท้จริง