โครงการทวายล่าสุด

รศ.ดร.อัทธ์ พิศาลวานิชศูนย์ศึกษาการค้าระหว่างประเทศ ม.หอการค้าไทย

ผมได้มีโอกาสคุยกับ ดร.สมเจตน์ ทิณพงษ์ กรรมการผู้จัดการ บริษัท เมียนทวาย อินดัสเทรียล เอสเตท (MIE) ในเครือบริษัท อิตาเลียนไทย ดีเวล๊อปเมนต์ ผมจึงได้สอบถามถึงสถานะล่าสุดของการพัฒนาโครงการทวายว่า คืบหน้าไปถึงไหนแล้ว

ก่อนอื่นอยากจะนำท่านผู้อ่านไปทราบถึงเศรษฐกิจของเขตตะนาวศรีที่อยู่ทางใต้ของเมียนมา มีทั้งหมด 3 จังหวัดคือ ทวาย ติดกับด่านถาวรบ้านพุน้ำร้อน จ.กาญจนบุรี (ระยะทาง 132 กม.) มะริด ติดด่านสิงขร จ.ประจวบคีรีขันธ์ (ระยะทาง 180 กม.) และเกาะสอง ติดกับระนอง เขตตะนาวศรีมีประชากร 2 ล้านคน โดยทวายเป็นจังหวัดที่มีประชากรมากสุด 8.5 แสนคน ตามด้วยมะริด 8 แสนคน แต่เศรษฐกิจของมะริดสูงกว่าทวาย โดยมาจากอุตสาหกรรมประมง ยางพารา ปาล์มน้ำมัน หมาก เม็ดมะม่วงหิมพานต์ กล้วย มะพร้าว เหมืองแร่ และการท่องเที่ยว มีเขตอุตสาหกรรมในมะริดและเกาะสอง ส่วนเขตเศรษฐกิจพิเศษอยู่ที่ทวาย

โครงการทวายอยู่ห่างจากชายแดนไทยที่ด่านถาวรบ้านพุน้ำร้อน 138 กม. (ส่วนตัวเมืองทวายห่างจากด่านบ้านพุน้ำร้อน 120 กม.) จากด่านถาวรบ้านพุน้ำร้อน ถึงด่านทิกิห่างกัน 4 กม. ถึงทางแยกบ้านมิตตา เลี้ยวขวาจะไปเขตเศรษฐกิจทวายระยะทาง 70 กม. ซึ่งหากไปตามเส้นทางนี้ถนนยังเป็นถนนลูกรังจนถึงโครงการทวาย และหากเลี้ยวซ้ายจะเข้าตัวเมืองทวายอีก 60 กม.

ข้อตกลงร่วมมือในการพัฒนาโครงการท่าเรือน้ำลึกทวายนี้ เกิดขึ้นในสมัยรัฐบาลสมัคร สุนทรเวช ภายใต้ "MoU 51" ทั้งสองประเทศจะสนับสนุนและพัฒนา 3 เรื่องคือ การก่อสร้างท่าเรือน้ำลึกทวาย นิคมอุตสาหกรรมและเส้นทางคมนาคม และเมื่อวันที่ 12 มิ.ย. 2551 บริษัท อิตาเลียนไทย (ITD) ได้ลงนามความตกลงกับรัฐบาลเมียนมา ให้เป็นผู้พัฒนาโครงการท่าเรือน้ำลึกทวาย นิคมอุตสาหกรรมและเส้นทางคมนาคมเชื่อมระหว่างไทยกับเมียนมา ต่อมา ITD ได้ลงนามร่วมกับการท่าเรือเมียนมา "Myanmar Port Authority (MPA)" กระทรวงการขนส่งของเมียนมา ในฐานะคู่สัญญา เมื่อวันที่ 2 พ.ย. 2553 ร่วมกับบริษัท Max Myanmar ของเมียนมา ซึ่งได้รับสิทธิในการพัฒนาและดำเนินการบริหารโครงการทวาย ตามระยะเวลาการเช่าที่ดิน 75 ปี ในพื้นที่ 250 ตร.กม. (กว่า 1.5 แสนไร่ หรือประมาณ 10 เท่าของนิคมอุตสาหกรรมมาบตาพุด) แต่เมื่อวันที่ 12 พ.ย. 2556 มีมติให้ระดมทุนในโครงการทวายโดยการจัดตั้งนิติบุคคลเฉพาะกิจ (SPV) ซึ่งไทยและเมียนมาจะถือหุ้นในสัดส่วนร้อยละ 50 เท่ากัน ต่อมามีการปรับลดพื้นที่เหลือ 197 ตร.กม. แต่ ITD ได้สิทธิการพัฒนาพื้นที่ในเขตเศรษฐกิจพิเศษทวายในระยะแรก 27 ตร.กม. ในระยะเวลา 50 ปี และต่อได้อีก 25 ปี

สถานะล่าสุดของโครงการทวาย คือ 1.ถนน 138 กม. ยังไม่มีการก่อสร้าง ซึ่งเป็นการเชื่อมต่อโครงการทวายมายังบ้านพุน้ำร้อน จ.กาญจนบุรี ระยะทาง 138 กม. ขนาด 2 เลน ต้องเสร็จในเวลา 2 ปีครึ่ง (แบ่งออกเป็น 3 ช่วง ช่วงแรกระยะ 51 กม. ช่วงสอง 43 กม. และช่วงสาม 44 กม.) มูลค่าก่อสร้างประมาณ 4,500 ล้านบาท โดยทางรัฐบาลไทยจะให้เงินกู้ดอกเบี้ยต่ำกับรัฐบาลเมียนมา 0.2% ซึ่งจะให้เงินกู้ผ่านสำนักงานความร่วมมือพัฒนาเศรษฐกิจกับประเทศเพื่อนบ้าน (องค์การหาชน) หรือเนด้า 2.การได้มาที่ดิน ในการพัฒนาโครงการทวายซึ่งขณะนี้ยังไม่เรียบร้อย ทำให้การพัฒนาล่าช้า 3.บทบาทของญี่ปุ่นในโครงการทวายถือว่ายังมีน้อย เพราะญี่ปุ่นจะเข้ามาลงทุนหรือพัฒนาอะไรต้องประกอบด้วย 3 เรื่องคือ ความชัดเจนของที่ดิน การตลาดว่าจะขายใคร และความเป็นไปได้ของโครงการ ขณะที่เขตเศรษฐกิจพิเศษติละวามีความชัดเจนทั้งเรื่องที่ดินและตลาดภายในประเทศ 4.ทักษะฝีมือของแรงงานเขตตะนาวศรียังไม่มากพอ 5.ข้อจำกัดด้านการขนส่ง ทำให้ขนส่งได้ทางน้ำอย่างเดียว 6.โครงสร้างพื้นฐานยังไม่พร้อม เช่น ท่าเรือ ถนน ไฟฟ้า และปริมาณน้ำใช้ยังมีไม่เพียงพอ