ปีนี้บจ.ต้องบริหารต้นทุน

เรื่อง บงกชรัตน์ สร้อยทอง

ปี 2561 เป็นอีกปีที่ท้าทายบริษัทจดทะเบียน (บจ.) เพราะอุปสรรคสำคัญที่ต่างทยอยตบเท้าให้คิดและแก้ไข มีตั้งแต่ราคาน้ำมันที่ปรับขึ้นสูง เงินเฟ้อที่อาจทยอยขึ้นตาม ค่าแรงที่จะเพิ่มขึ้น เงินบาทที่ยังแข็งค่าไม่หยุด ดังนั้น เรื่องการบริหารต้นทุน จึงเป็นโจทย์สำคัญของ บจ.ในปีนี้

ปี 2560 ปัญหาต้นทุนได้ส่งผล กระทบต่อ บริษัท ปูนซิเมนต์ไทย (SCC) ที่กำไรสุทธิลดลง 2% จากปีก่อน ขณะที่ "รุ่งโรจน์ รังสิโยภาส" กรรมการ ผู้จัดการใหญ่ กังวลถึงความเสี่ยงการทำธุรกิจปีนี้หลายด้าน และให้น้ำหนักเรื่องต้นทุนพลังงานที่เพิ่มขึ้น รวมทั้งเงินบาทที่แข็งค่า ทั้งนี้ หากเงินบาทแข็งค่าเพิ่มขึ้น 1 บาท/ดอลลาร์สหรัฐ มีผลต่อกำไร SCC 2,000 ล้านบาท ซึ่งบริษัทได้ประกันความเสี่ยงค่าเงิน โดยใช้นวัตกรรมการผลิตเพิ่มสินค้าให้มีมูลค่าสูงขึ้น และบริหารจัดการสินค้าคงเหลือในกระบวนการผลิตอย่างต่อเนื่อง

"ประสิทธิ์ รัตนกิจกมล" ผู้อำนวยการฝ่ายวิจัย บริษัทหลักทรัพย์ (บล.) เอเซีย พลัส ประเมินผลกระทบต้นทุนที่เพิ่มขึ้นของ SCC ตามหน่วยธุรกิจว่า ธุรกิจปิโตรเคมีแม้จะได้ประโยชน์วงจรขาขึ้นแต่ส่วนต่างราคาวัตถุดิบและราคาขาย (สเปรด) จะเริ่มลดลง เพราะ ราคาแนฟทาที่เป็นต้นทุนการผลิตปรับขึ้นสูงตามราคาน้ำมันดิบที่ปรับขึ้น

สำหรับธุรกิจปูนซีเมนต์และวัสดุก่อสร้างต้องเผชิญกับต้นทุนสูงจากราคาถ่านหินขยับขึ้น ปัจจุบันราคาอยู่ที่ 108 ดอลลาร์/ตัน จากสิ้นปีก่อน 89 ดอลลาร์/ตัน เพิ่มขึ้น 10 ดอลลาร์ หรือ 20% เฉลี่ยเป็นต้นทุนเพิ่มขึ้น 1,000 ล้านบาท/ปี SCC จะสามารถขึ้นราคาขายปูนซีเมนต์ได้หรือไม่ ส่วนธุรกิจบรรจุภัณฑ์กำไรไม่โดดเด่นเท่าปีที่ผ่านมา เพราะราคาต้นทุนเศษกระดาษ ซึ่งเป็นวัตถุดิบการผลิตเริ่มปรับขึ้น

"ณัฐชาต เมฆมาสิน" ผู้ช่วยกรรมการผู้จัดการฝ่ายวิเคราะห์หลักทรัพย์ บล.ทรีนีตี้ มองว่า ลดน้ำหนักการลงทุน บจ. 2 กลุ่มที่ต้นทุนเพิ่มขึ้น เพราะสัดส่วนการส่งออกได้รับผล กระทบจากเงินบาทแข็งค่าคือ กลุ่มชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์และกลุ่มอาหารที่เผชิญปัญหาราคาสัตว์บกลดลง โดยกลุ่มชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์จะได้รับผล กระทบอีกอย่างคือ ราคาทองแดงที่ขยับขึ้นตามราคาน้ำมัน ขณะเดียวกันก็จะมีกลุ่มที่ได้ประโยชน์จากเงินบาทที่แข็งค่าคือ กลุ่มโรงกลั่นที่มีหนี้ในรูปสกุลของดอลลาร์และกลุ่มโรงไฟฟ้าที่นำเข้าก๊าซธรรมชาติเข้ามาในราคาที่ถูกลง

ทั้งนี้ ยังคงให้น้ำหนักลงทุนการลงทุนปกติสำหรับกลุ่มรับเหมาก่อสร้าง แม้ว่าจะโดนปัจจัยลบจากปัญหาค่า แรงงานที่เพิ่มขึ้น แต่ 2 ปีที่ผ่านมาราคาหุ้นยังปรับขึ้นน้อย อีกทั้งแม้มีงานที่รอรับรู้รายได้มาก แต่อัตราการทำกำไรยังน้อยรวมถึงยังมีโครงการการลงทุนภาครัฐและอยู่ในช่วงรอยต่อการเลือกตั้ง ส่วนราคาน้ำมันที่เพิ่มปกติกระทบกับทุกอุตสาหกรรมแต่ที่กระทบหนักคือ กลุ่มขนส่ง คือ ธุรกิจสายการบิน

ด้านผู้ประกอบการบริษัทตลาดหลัก ทรัพย์ เอ็ม เอ ไอ (mai) อย่าง "จิตติพร จันทรัช" กรรมการผู้จัดการ บริษัท เอ็กโซติค ฟู้ด (XO) ผู้ผลิตและจำหน่ายผลิตภัณฑ์เครื่องปรุงรสอาหารส่งออก กล่าวว่า ไม่ห่วงต้นทุนที่เพิ่มขึ้น เพราะบริษัทได้รับผลกระทบเล็กน้อยจากเงินบาทที่แข็งขึ้นกับค่าแรงงาน เนื่องจาก 3 ปีที่ผ่านมาบริษัทได้ปรับสัดส่วน รายได้จากการส่งออกในรูปสกุลเงิน ต่างประเทศส่วนใหญ่จากยูโรเป็นสกุลเงินบาทได้ในระยะเวลากว่า 6 เดือน จนปัจจุบันสัดส่วนสกุลเงินยูโรเหลือเพียง 7-8% จากเดิม 40% และปัจจุบันส่งออกรูปเงินบาทถึง 60% ที่เหลืออีก 30% คือ สกุลดอลลาร์ ซึ่งบริษัทเจรจาขอปรับราคากับลูกค้าได้ แต่คงต้องรอให้ถึงระดับที่เหมาะสม หากแตะที่ระดับ 30-30.5 บาท/ดอลลาร์ อาจจะขอปรับราคาสินค้าขึ้นกับลูกค้า 3-5% ซึ่งเป็นไปตามค่าเงินบาทที่แข็งค่า

"XO สามารถเจรจากับลูกค้าได้เป็นอย่างดี เพราะส่งออกภายใต้แบรนด์สินค้าของบริษัทไม่ได้รับจ้างผลิต (โออีเอ็ม) ที่ลูกค้ามีอำนาจต่อรองได้มากกว่า ขณะที่ลูกค้าซึ่งเป็นห้างซูเปอร์มาร์เก็ต หากต้องเปลี่ยนสินค้าวางจำหน่ายต่างประเทศจะมีขั้นตอนดำเนินการที่ยุ่งยากเพราะมีหลายสาขาที่ต้องดำเนินการ" จิตติพร กล่าว

สำหรับเรื่องค่าแรงงานโรงงานเดิมอยู่ในพื้นที่แหลมฉบังซึ่งมีพนักงานน้อย เพราะได้ย้ายกำลังการผลิตไปที่ จ.ระยอง แต่ตั้งบนเขตเศรษฐกิจที่ค่าแรงเพิ่ม 330 บาท แต่บริษัทมีอัตราการจ้างที่ค่าแรงที่สูง เพราะเป็นโรงงานที่ใช้เทคโนโลยี แรงงานต้องมีทักษะใช้เครื่องมือ แต่อาจได้รับผลกระทบทางอ้อมที่อาจ สูญเสียแรงงานไป ถ้าโรงงานอื่นปรับค่าแรงขึ้นมากกว่า ส่วนราคาน้ำมันไม่กระทบเนื่องจากต้นทุนส่วนใหญ่คือ วัตถุดิบที่เป็นพริกและน้ำตาล ปกติจะมีการโค้ดราคาให้มาส่งที่โรงงานและระบุราคาไปในช่วงเดือน พ.ย.-ธ.ค.ของทุกปี ซึ่งปีนี้ก็โค้ดราคาล่วงหน้าอยู่แล้ว ถ้ามีนอกเหนือกำลังการผลิตส่วนเกินก็ไม่ได้มาก

"อนุสรณ์ มุทราอิศ" กรรมการ บริษัท เดลต้า อีเลคโทรนิคส์ (ประเทศไทย) (DELTA) ผู้ผลิตและจำหน่ายผลิตภัณฑ์จัดการระบบกำลังไฟฟ้าและชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์ กล่าวว่า เรื่องค่าเงินบาทไม่กระทบโดยตรงเพราะ DELTA ส่งออกและนำเข้าสินค้าในรูปเงินดอลลาร์ แต่จะกระทบเมื่อสรุปผลประกอบการในงบดุลเมื่อถึงสิ้นปี ซึ่งแต่ละปีจะมีการคำนวณและคาดการณ์รายได้ต่อปีไว้ก็จะทำประกันความเสี่ยงค่าเงินไว้เต็มจำนวน โดยปีนี้ทำไว้ที่ระดับ 32-33 บาท/ดอลลาร์

สำหรับเรื่องค่าแรงไม่ผลกระทบโดยตรงเพราะบริษัทได้นำหุ่นยนต์มาใช้ในกระบวนการผลิต อีกทั้งต้นทุนค่าแรงคิดเป็น 3-4% ของต้นทุนโดยรวมถือเป็นผลกระทบที่บริษัทรับมือไหว ส่วนต้นทุนวัตถุดิบอย่างทองแดงที่ราคาปรับขึ้นตามราคาน้ำมันก็ล็อกราคาระยะยาวกับลูกค้าไว้แล้ว 3-6 เดือน

"ปัจจัยต้นทุนที่เพิ่มขึ้นปีนี้เป็นสิ่งที่บริษัทคาดการณ์ไว้แล้วและพยายามปิดรูรั่วไว้ทั้งหมด แม้ปีนี้มองเรื่องค่าเงินเป็นความเสี่ยงอันดับแรก แต่บริษัทก็เน้นการทำสัญญาซื้อขายกับลูกค้าในระยะยาวเป็นหลัก ซึ่งก็ตั้งรับกับค่าเงินที่ผันผวนได้" อนุสรณ์ กล่าว

บจ.หลายแห่งมีประสบการณ์และรับมือกับต้นทุนที่เพิ่มขึ้น ยกเว้นเป็นปัจจัยระดับโลกที่ควบคุมยาก เนื่อง บจ.จะมีการวางแผน กลยุทธ์ และการบริหารความเสี่ยงเป็นหลักไว้อยู่แล้ว