ใหญ่แค่ไหนก็ล้มได้

นันทิยา วรเพชรายุทธ

นับตั้งแต่เกิดวิกฤตการณ์ภาคการเงินในสหรัฐเมื่อปี 2008 เป็นต้นมา เราได้เห็นธุรกิจจำนวนมากล้มหายตายจากไป จากนั้นก็เป็นยุคพลังงานขาลงที่ทำให้เกิดการล้มละลายในธุรกิจออนชอร์ ออฟชอร์ และธุรกิจที่เกี่ยวเนื่อง และในช่วงไม่กี่ปีมานี้จนถึงปัจจุบัน ก็เป็นยุคล้างไพ่ของห้างร้านธุรกิจเก่าๆ ในภาคค้าปลีก ที่ถูกอี-คอมเมิร์ซเข้ามาคลื่นลูกใหม่ล้มกระดาน แต่สถานการณ์เศรษฐกิจโลกที่เริ่มดีขึ้นมาในวันนี้ทำให้เชื่อกันว่า การล้มหายตายจากของธุรกิจต่างๆ น่าจะชะลอตัวลงได้บ้าง

อย่างไรก็ตาม เมื่อวานนี้มี ข่าวใหญ่น่าช็อกมาจากฝั่งอังกฤษว่า บริษัท "คาริลเลียน" (Carillion) ซึ่งถือเป็นบริษัทก่อสร้างใหญ่สุด อันดับ 2 ของสหราชอาณาจักร กำลังจะไปไม่รอดเพราะตกลงกับเจ้าหนี้ไม่ได้ ทำให้ต้องเข้าสู่กระบวนการขอปิดกิจการและขายสินทรัพย์เพื่อชำระบัญชี และจะกลายเป็นหนึ่งในการล้มครั้งที่สะเทือนทุกหย่อมหญ้าในอังกฤษมากที่สุดที่เคยเกิดขึ้น

ที่บอกว่าน่าช็อก ก็เพราะว่านี่เป็นบริษัทใหญ่ระดับเบอร์ 2 ของ UK ที่มีสเกลการจ้างงานมหาศาลถึง 4.3 หมื่นอัตราทั่วโลก และแต่ละโปรเจกต์ของบริษัทนี้ก็ไม่กระจอก เพราะเป็นคนรับงานรายใหญ่ของรัฐบาลอังกฤษ และได้สัญญาเมกะโปรเจกต์ของภาครัฐมาหลายโครงการ อาทิ โครงการรถไฟความเร็วสูงระหว่างลอนดอน-เบอร์มิงแฮม-ลีดส์ และแมนเชสเตอร์ โครงการก่อสร้างบ้าน 5 หมื่นหลัง ให้กระทรวงกลาโหม โครงการก่อสร้างและปรับปรุงโรงเรียน 900 แห่ง ทั่วประเทศ โครงการก่อสร้างปรับปรุงเรือนจำมูลค่า 200 ล้านปอนด์

ทำไมบริษัทใหญ่ชื่อดังระดับนี้ถึงยังล้มไม่เป็นท่าได้

สื่อในอังกฤษหลายรายระบุว่า สาเหตุหนึ่งเป็นเพราะคาริลเลียนผันตัวจากการทำธุรกิจก่อสร้างเองไปเป็น เอาต์ซอร์สแทน และส่วนใหญ่เป็นโครงการระยะยาว ซึ่งบางโครงการก็ไม่สามารถทำกำไรได้จริง ทำให้มีปัญหาเรื่องสายป่านหรือสภาพคล่อง ที่ทำให้ต้องพึ่งเงินกู้จากสถาบันการเงินเป็นหลัก

แต่ช่วงหลังมานี้บริษัทมีปัญหาหนักทั้งขาดสภาพคล่องและมีหนี้สินถึงราว 1,500 ล้านปอนด์ ทำให้งบติดตัวแดงมาหลายไตรมาสติดต่อกัน และจนมาเข้าขั้นวิกฤตเมื่อสถาบันการเงินปฏิเสธไม่ยอมปล่อยเงินกู้ให้อีก และรัฐบาลก็ปฏิเสธไม่ยอมนำเงินภาษีมาช่วยอุ้มบริษัท (Bailout)

ขณะนี้รัฐบาลอังกฤษกำลังอยู่ระหว่างการพยายามเข้าช่วยประคองสถานการณ์ไม่ให้ล้มแรงจนกระทบกับการจ้างงาน ซึ่งเฉพาะใน UK ก็มีมากถึง 2 หมื่นอัตราเข้าไปแล้ว ซึ่งต้องติดตามดูกันต่อกับบริษัทใหญ่ที่ยังสามารถล้มได้เสมอ ในวันที่หมดยุคยักษ์ใหญ่ล้มไม่ได้ (Too Big to Fail) ไปนานแล้ว