เอสเอ็มอีมือโปร:พี่เลี้ยง

หากคอร์สฝึกอบรมไหนที่ดี มีประโยชน์จริงๆ ก็อาจจะส่งพนักงานคนอื่นๆ ไปฝึกอบรมเพิ่ม แต่หากคอร์สไหนไม่ได้ประโยชน์ มีแต่เสียเงินเปล่า ก็จะได้ตัดออก
เราก็จะได้พี่เลี้ยงที่ดี มีคุณภาพ.....

โดย...อานนท์

คนเรานั้น อาจมี “พี่เลี้ยง” ไปได้จนโตเป็นผู้ใหญ่ ไม่ว่าจะอายุมากแค่ไหน ก็สามารถมีพี่เลี้ยงได้

เพราะพี่เลี้ยงไม่ได้หมายถึงคนที่มาช่วยเลี้ยงดูเด็กเท่านั้น แต่ยังหมายถึงคนที่มาช่วยให้คำแนะนำในเรื่องอื่นๆ ได้สารพัดเรื่องด้วย

ในวงการธุรกิจก็เช่นเดียวกัน ในหลายๆ กรณี “พี่เลี้ยง” เป็นบุคคลสำคัญที่จะช่วยให้งานเดินหน้าไปได้

ยกตัวอย่างง่ายๆ นะครับ สมมติมีคุณหมอคนหนึ่ง อยากจะเปิดคลินิกเป็นของตัวเอง และคุณหมอก็เก่งมากในด้านการรักษาผู้ป่วย แต่คุณหมออาจจะไม่ชำนาญในเรื่องเงินๆ ทองๆ ทำให้ธุรกิจขาดทุน ก็อาจจะต้องมามองดูแล้วล่ะครับว่า อาจจะต้องมีพี่เลี้ยงมาช่วย

กรณีนี้ พี่เลี้ยง คือ คนที่รู้งานด้านอื่นดีกว่าเรา และเราอาจจะเชิญเขามาให้คำปรึกษา เช่น คุณหมออาจจะเชิญผู้เชี่ยวชาญด้านการวางระบบการเงินมาช่วยวางระบบ แบบว่าจ้างมาเป็นที่ปรึกษาสัก 6 เดือน หรือหากจำเป็นก็อาจจะต้องจ้างเป็นการถาวร ให้มาเป็นฝ่ายการเงินไปเสียเลย ถ้าธุรกิจใหญ่พอ

อันนี้เป็นกรณีตัวอย่างของคนที่เก่งด้านหนึ่ง แต่อาจจะขาดความชำนาญด้านอื่นๆ ที่เป็นองค์ประกอบในธุรกิจเดียวกัน

แต่ยังมีกรณีอื่นๆ อีก เช่น ในกิจการระดับเอสเอ็มอีหลายแหล่ง พอรุ่นพ่อทำงานบุกเบิกมาถึงระดับหนึ่ง ก็อยากถ่ายโอนธุรกิจให้รุ่นลูกดูแล ก็คงไม่สามารถโอนงานทันทีได้ แต่รุ่นพ่อ จะต้องอยู่ประคับประคอง เป็นพี่เลี้ยงให้ระยะหนึ่งก่อน ซึ่งควรจะมีกำหนดที่แน่นอนเอาไว้ก่อนแล้วว่า จะเป็นพี่เลี้ยงให้นานแค่ไหน เช่น สัญญากันว่า จะเป็นพี่เลี้ยงให้ 6 เดือน หรือ 1 ปี หลังจากนั้น ก็ต้องตัดใจ ปล่อยให้รุ่นลูกได้ทำธุรกิจด้วยตัวเอง ได้ตัดสินใจเอง ได้แก้ปัญหาเอง เพื่อให้ธุรกิจเดินหน้าได้ ด้วยแนวคิดของคนรุ่นใหม่

ส่วนรุ่นพ่อที่เคยเป็นพี่เลี้ยง อาจจะยังรับหน้าที่แค่ให้คำปรึกษาในเรื่องสำคัญจริงๆ เช่น การลงทุนเพิ่ม การขยายกิจการ การแตกไลน์ธุรกิจ ฯลฯ อย่าไปล้วงลูกในรายละเอียดของงานเล็กๆ น้อยๆ เพราะมีให้เห็นกันมานักต่อนักแล้วว่า หากพี่เลี้ยงไม่ยอมปล่อย คนทำงานก็จะไม่สามารถเติบโต หรือมีความคิดสร้างสรรค์ใดๆ ได้ เพราะพี่เลี้ยงคอยตามเหมือนเป็นเงาตลอดเวลา ซึ่งเป็นเรื่องไม่เหมาะสม เป็นการปิดกั้นสิ่งใหม่ๆ และปิดกั้นไม่ให้คนใหม่ได้รู้สึกถึงความรับผิดชอบ

นอกจากเจ้าของกิจการแล้ว ในกรณีของพนักงานอื่นๆ ระบบพี่เลี้ยงก็เป็นสิ่งจำเป็นเหมือนกัน เช่น หากจะมีการตั้งหัวหน้าแผนกคนใหม่ เขาก็ควรจะได้รับการถ่ายโอนงานจากคนเก่า ที่อาจจะอยู่เป็นพี่เลี้ยง คอยให้คำแนะนำต่ออีกสักระยะหนึ่ง หากผู้รับตำแหน่งใหม่เป็นพนักงานเก่าในแผนกอยู่แล้ว เขาก็ควรจะทราบเรื่องราว และรายละเอียดต่างๆ ของงานดีอยู่แล้ว สิ่งที่ต้องการจากพี่เลี้ยงก็อาจจะมีเพียงเล็กน้อย เช่น ระบบการจัดการ ระบบการบริหาร ไม่ใช่เรื่องของเนื้องาน

แต่หากการแต่งตั้งหัวหน้าใหม่ เป็นการแต่งตั้งข้ามห้วยมาจากที่อื่น ก็อาจจะต้องการพี่เลี้ยงนานหน่อย และคงจะต้องให้เรียนรู้เนื้องานด้วย

ดังนั้น ในทุกสายงาน ระบบพี่เลี้ยง เป็นระบบที่มีความจำเป็นมากครับ เพื่อให้งานเดินต่อได้โดยไม่สะดุด หรือเพื่อให้เราสามารถมีผู้เชี่ยวชาญเฉพาะด้านมาช่วยในเรื่องต่างๆ

พี่เลี้ยงอีกแบบหนึ่ง ที่ไม่ได้อยู่กับเราเสมอไป คือ การฝึกอบรม

เดี๋ยวนี้ หลายๆ องค์กรเข้าใจกันมากขึ้นว่า การส่งพนักงานไปฝึกอบรมในเรื่องต่างๆ มีความสำคัญ และจะช่วยให้เกิดการพัฒนาของพนักงานคนนั้นได้ ซึ่งจะส่งผลต่อการพัฒนาในการทำงาน การช่วยปรับปรุงระบบต่างๆ และการนำแนวคิด หรือเทคโนโลยีใหม่ๆ ที่จะได้จากการฝึกอบรมมาช่วยงาน

คอร์สฝึกอบรมต่างๆ จึงเป็นเหมือนพี่เลี้ยงอีกคนหนึ่ง ที่สามารถช่วยในเรื่องเฉพาะทางเป็นครั้งคราว แต่หากจะเลือกพี่เลี้ยงระบบนี้ ก็คงต้องเลือกให้เหมาะสม เพราะเดี๋ยวนี้มีคอร์สอบรมต่างๆ เปิดกันมากมาย หากคิดจะส่งพนักงานไปฝึกอบรม ก็ต้องให้กลับมารายงานผลด้วยว่า ได้ประโยชน์หรือไม่ และสามารถนำความรู้ที่ได้จากการอบรมกลับมาพัฒนางานได้อย่างไร

หากคอร์สฝึกอบรมไหนที่ดี มีประโยชน์จริงๆ ก็อาจจะส่งพนักงานคนอื่นๆ ไปฝึกอบรมเพิ่ม แต่หากคอร์สไหนไม่ได้ประโยชน์ มีแต่เสียเงินเปล่า ก็จะได้ตัดออก
เราก็จะได้พี่เลี้ยงที่ดี มีคุณภาพ เพื่อให้งานเดินหน้าได้ดีครับ