ปัญหาที่ยังแก้ไม่ได้

ความพยายามปฏิรูปประเทศไทยของรัฐบาล พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรีและหัวหน้าคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) ยังเดินหน้าต่อไปอย่างไม่ย่อท้อ ซึ่งก็มีทั้งเรื่องที่ประสบความสำเร็จและก็มีเรื่องที่ล้มเหลว

เรื่องที่ประสบความสำเร็จอย่างมากและเห็นภาพเป็นรูปธรรม คือ ความพยายามแก้ไขและขจัดอุปสรรคที่เป็นปัญหาต่อระบบเศรษฐกิจออกไปในทุกๆ ด้าน ไม่ว่าจะเป็นกฎหมาย ประกาศกระทรวงที่เป็นกฎระเบียบอันล้าสมัย เปิดให้เจ้าหน้าที่ใช้ดุลพินิจ ก็แก้ไขไปมาก จนทำให้อันดับความยากง่ายในการทำธุรกิจ (ดูอิ้งบิซิเนส) เลื่อนอันดับขึ้นมาถึง 20 ขั้น สร้างบรรยากาศที่ดีต่อการลงทุนที่ไทยกำลังเชิญต่างชาติเข้ามาลงทุนอย่างมาก

แต่ก็มีความพยายามแก้ไขปัญหาอีกมากที่ไม่ประสบความสำเร็จ ไม่ว่าจะพยายามมากแค่ไหนก็ตาม คือการแก้ไขปัญหาการขายสลากกินแบ่งรัฐบาลเกินราคา จากราคาหน้าสลากใบละ 80 บาท ผู้ค้าก็นำไปรวมชุดขายกันราคา 90 บาทไปจนถึง 120 บาท แล้วแต่ความนิยมในเลขเด็ดของประชาชนในแต่ละงวด

ตั้งแต่รัฐบาลนี้เข้ามา ก็มีการทลายระบบโควตาออกไป ขจัดคนกลางที่เป็นเสือนอนกิน ขอคืนโควตาจากหน่วยงานหรือองค์กรการกุศลที่ผิดวัตถุประสงค์ เพื่อให้สลากกระจายออกไปยังผู้ค้ารายย่อยให้มากที่สุด จนไปถึงการจัดระเบียบการแจกจ่ายโควตาสลากใหม่ให้รายย่อยจองซื้อผ่านตู้เอทีเอ็มของธนาคารกรุงไทย มีการลงทะเบียนผู้ค้ารายย่อย แต่แล้วความพยายามก็ไร้ผล เพราะผู้ค้ารายย่อยก็ยังคงเอาสลากที่จองมาได้ไปขายต่อให้กับนายทุนที่เป็นพ่อค้าคนกลาง เพราะไม่ต้องการขายเองเนื่องจากเสี่ยงที่จะต้องแบกรับต้นทุนไว้เองหากขายเหลือ ทำให้นายทุนนำสลากมาขายราคาแพงขึ้นอีกทอดหนึ่ง

เมื่อแก้ไขปัญหาไม่ได้ ก็ใช้วิธีการเข้มงวดจับกุมผู้ค้าสลากที่ขายเกินราคา ทางการก็โดนตำหนิว่ารังแกคนจน จับกุมลงโทษหนักราวกับฆ่าคนตาย หรือค้ายาเสพติด ทั้งที่แค่ขายสลากเกินราคาเท่านั้นเอง ทำให้รัฐกลายเป็นจำเลยของสังคมไปอีก

พล.อ.ประยุทธ์ ยังคงมีความพยายามแก้ไขปัญหาสลากแพงต่อไป ด้วยการมอบนโยบายตรงให้กับ พล.อ.อภิรัชต์ คงสมพงษ์ ประธานกรรมการ สำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาล ซึ่งประธานบอร์ดสลากฯ ก็คิดหลายแนวทาง หลายรูปแบบ คิดแม้กระทั่งจะออกหวยลอตโต้ แต่กลัวกระแสสังคมต่อต้านจึงยังไม่มีการเสนอขึ้นมา

ดูเหมือนว่าการแก้ไขปัญหาสลากแพงเหมือนการสู้รบที่ไม่มีทางชนะ แนวทางแก้ไขให้ราคาสลากลดลงนั้น ก็ยังกลับมาที่แนวคิดเดิม คือให้ออกหวยออนไลน์ หรือออกหวยสองตัวและสามตัว ก็จะแก้ไขได้ดีและทลายเครือข่ายหวยใต้ดินด้วย ด้านเครือข่ายปฏิรูปสลากกินแบ่งรัฐบาลได้เสนอแนวทางแก้ไขให้รัฐบาลนำไปพิจารณา คือให้พิจารณามาตรการขั้นสูงสุดแก้ไขปัญหาให้เบ็ดเสร็จในช่วงเวลาที่เหลือของรัฐบาลนี้ ปิดทางพ่อค้าคนกลางที่เป็นกลุ่มเสือนอนกิน และขอให้กำหนดบทลงโทษกับกลุ่มพ่อค้าคนกลางและผู้เกี่ยวข้องที่ทำให้สลากแพงทั้งระบบ รวมถึงกำหนดมาตรการแก้ไขอื่นๆ ไว้ให้ชัดเจนใน พ.ร.บ.สำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาลที่ขณะนี้อยู่ระหว่างการปรับแก้ไข

เราเห็นว่าทำแค่นี้ยังไม่พอ จะต้องใช้กลไกของภาครัฐในการรณรงค์ให้ประชาชนรักษาสิทธิผู้บริโภค ไม่สนับสนุนสลากเกินราคาทุกรูปแบบ ซึ่งเป็นทางที่จะได้ผลมากที่สุด n