รวมกันเราอยู่ รวมกันเราใหญ่

เป็นความรู้ที่ได้รับจากผู้บริหารของ ก.ล.ต. เมื่อคราวให้เกียรติมาบรรยายให้ความรู้กับอาสาพิทักษ์สิทธิผู้ถือหุ้น ในกิจกรรม"ติดอาวุธทางปัญญา" จึงขอนำมาเล่าสู่กันฟัง ซึ่งเหมาะกับยุคดิจิทัล "ปลาไว กินปลาช้า" จากเดิม "ปลาใหญ่ กินปลาเล็ก"การควบรวมกิจการเข้าด้วยกัน เราเข้าใจกันดีว่า เป็นการคิดเลขง่ายๆ ว่า 1+1=1 คือ บริษัทหนึ่งไปรวมกับอีกบริษัทหนึ่ง อาจกลายเป็นบริษัทใหม่ หรือฮุบเข้าไปอยู่ในด้านใดด้านหนึ่งเหตุผลสำคัญๆ ที่จะเกิดการควบรวม คือ การรวมกันเพื่อการแข่งขัน ขจัดคู่แข่ง ประหยัดต่อขนาดและอื่นๆ ซึ่งล้วนเป็นข้อดีที่หยิบขึ้นมานำเสนอกัน

แกนหลักของการควบรวม เราใช้คำว่า Merger & Acquisition (M&A) ซึ่งมีขอบข่ายกว้างมากขึ้นเรื่อยๆ ตามยุคโลกไร้พรมแดนและความรวดเร็ว ของดิจิทัล และยังมีศัพท์อีกหลายคำตามมา

M&A จึงเป็นการควบรวม ที่แสดงถึงการได้มาซึ่งสินทรัพย์หรือกิจการ และนับวันจะมีมากขึ้นเรื่อยๆ เพราะการแข่งขันที่เข้มข้น คนตัวเล็กอยู่ยาก คนตัวใหญ่ขายอาณาจักร มีตัวอย่างให้เห็นกันในตลาดหุ้นไทย อาทิการ Takeover : ซีพี ออลล์ (CPALL) เข้าซื้อหุ้นสยามแม็คโคร (MAKRO) ด้วยมูลค่า 1.89 ล้านบาท (และมีกรณีศึกษาเพิ่มเติมอีก เรื่องการใช้ข้อมูลภายในของผู้บริหารระดับสูงที่ล่วงรู้ข้อมูลก่อนใครๆ อย่างที่รับรู้กันไปแล้ว) การ Merger : การควบรวมบริษัทในกลุ่ม ปตท. ได้แก่ NPC+TOC= PTTCH, ATC+RRC=PTTAR, PTTCH+PTTAR=PTTGC กว่าจะกลั่น กว่าจะควบรวมกันได้ แปลงมาหลายยก การ Share Swap : ระหว่างรสา (RASA) กับกลุ่ม "สันติ ภิรมย์ภักดี" และกลายมาเป็น S และจัดว่าเป็นการ Backdoor Listing ประเภทหนึ่ง

นี่เป็นตัวอย่างพอสังเขปให้ได้เห็นภาพกันว่า เมื่อท่านเป็นเจ้าของหุ้นนั้นๆ อยู่ ควรมีการติดตามว่าหลังจากเกิดกรณีข้างต้นนี้แล้วอะไรจะตามมาอีก จากนั้นเมื่อทำรายการเป็นที่ตกลงกันได้ ทางเลือกที่จะดำรงต่อไปคือยังคงดำรงสถานะเป็นบริษัทจดทะเบียนต่อไป หรืออาจจะขอถอนรายหนึ่งรายใดออกจากตลาดหลักทรัพย์ฯ ไป

เมื่อมีการเปิดเผยข้อมูลเป็นที่รับรู้กันแล้วอย่างถูกต้อง ครบถ้วน และต้องมีการแจ้งระบุให้ผู้ถือหุ้นรับทราบกันว่า อนาคตของพวกเขามีทางเลือกใดบ้าง เช่น มีการทำ Tender Offer แบบใด อาทิ เสนอซื้อกวาดทุกหุ้นทั้งหมดของกิจการ-ตามความสมัครใจ หรือมีหน้าที่ตามกฎหมาย เสนอซื้อบางส่วน เสนอซื้อเพื่อเพิกถอนออกจากตลาดหลักทรัพย์ฯ ไปเลย

ขั้นตอนต่างๆ จะถูกกำกับด้วยเวลาว่าจะต้องสิ้นสุดลงในวันใด ผู้ถือหุ้นบางท่านใจหาย เพราะถือมายาวนาน รักในบริษัทนั้นๆ ซะแล้ว ไม่ยอมขาย ถืออยู่อย่างนั้น แม้จะเพิกถอนออกจากตลาดหลักทรัพย์ฯ ไปแล้ว กลายเป็นหุ้นนอกตลาด เรื่องนี้จึงขอเรียนว่า สมาคมส่งเสริมผู้ลงทุนไทยก็ยังคงถือหุ้นนั้นๆ อยู่ ให้เป็นเพื่อนผู้ถือหุ้นกลุ่มนี้ และเข้าร่วมประชุมสามัญผู้ถือหุ้น โดยมีอาสาพิทักษ์สิทธิผู้ถือหุ้น ไปร่วมประชุมด้วย จึงอย่าได้กลัวเหงานะคะ จากกรณีรวมกันเราใหญ่ รวมกันเราอยู่นี้ ล่าสุดนักลงทุนคงต้องเตรียมโบกมือลา

ตำนานอีกหน้าของหุ้น BigC ที่จะมีการซื้อขาย วันสุดท้าย คือ 27 ก.ย. 2560 นี้ จากการควบรวมของ BJC โลกใบนี้นอกจากไม่เหมือนเดิมแล้ว บางครั้งยังอาจตีลังกากลับหัวเดินได้อีกด้วย จากที่รวมกันใหญ่ ทำให้รวมกันอยู่ แต่อีกมิติคือการก่อร่างสร้างกิจการใหม่ของบรรดา "สตาร์ทอัพ" ที่รัฐบาลมีนโยบายส่งเสริมสนับสนุน อัดฉีดเงินมากกว่า 4 หมื่นล้านบาท และยังหนุนให้เปิดกระดานซื้อขายหุ้นกลุ่มนี้ในตลาดหลักทรัพย์ฯ อีกด้วย นักลงทุนก็ย่อมต้องพิจารณาตามเกณฑ์การเลือกลงทุนที่ควรจะเป็นด้วยเช่นกัน