ดาวเสาร์และบริวาร

โดย วรเชษฐ์ บุญปลอด 

เมื่อกว่า 400 ปีที่แล้ว กาลิเลโอ กาลิเลอี ใช้กล้องโทรทรรศน์สังเกตดาวเสาร์ เขามองเห็นสิ่งที่ขนาบอยู่ทั้งสองข้างของดาวเสาร์และคิดว่านั่นเป็นดาวบริวารของดาวเสาร์ หลังจากนั้นไม่กี่ทศวรรษ คริสเตียน ไฮเกนส์ ค้นพบดาวบริวารดวงใหญ่ที่สุดที่ชื่อว่าไททันเมื่อ ค.ศ. 1655 และอธิบายว่าสิ่งที่กาลิเลโอเห็นนั้นที่จริงคือวงแหวนล้อมรอบดาวเสาร์

ค.ศ. 1671-1674 โจวันนี กัสซีนี ค้นพบดาวบริวารไอยาพิตัส เรีย ไดโอนี และทีทิส และในปีถัดมาว่าก็ค้นพบว่าภายในวงแหวนมีช่องว่าง ซึ่งปัจจุบันเราเรียกว่าช่องแบ่งแคสซีนี

การสำรวจดาวเสาร์ด้วยยานอวกาศเริ่มต้นขึ้นครั้งแรกจากการผ่านเข้าใกล้ของยานไพโอเนียร์ 11 วอยเอเจอร์ 1 และวอยเอเจอร์ 2 แต่เราก็ได้ภาพไม่มากนักเนื่องจากยานทั้งสามเฉียดผ่านดาวเสาร์ไปก่อนจะเดินทางต่อไปเพื่อออกสู่นอกระบบสุริยะ

การสำรวจดาวเสาร์อย่างละเอียดเกิดขึ้นในภารกิจแคสซีนี-ไฮเกนส์ ซึ่งเป็นความร่วมมือกันระหว่างองค์การนาซ่าของสหรัฐอเมริกากับองค์การอีซ่าของยุโรป นาซ่าส่งยานแคสซีนีไปโคจรรอบดาวเสาร์ ส่วนอีซ่าส่งยานไฮเกนส์ไปลงจอดบนพื้นผิวของไททัน โดยยานทั้งสองเดินทางไปด้วยกัน

วันที่ 15 ก.ย. 2560 ภารกิจของยานแคสซีนีจบลงโดยการพุ่งเข้าสู่บรรยากาศของดาวเสาร์ สิ้นสุดภารกิจอันยาวนานเกือบ 20 ปี นับจากยานเดินทางออกจากโลกเมื่อวันที่ 15 ต.ค. 2540 และได้โคจรรอบดาวเสาร์ไปเกือบ 300 รอบ

ในโอกาสนี้จึงขอรวบรวมภาพถ่ายที่น่าสนใจซึ่งได้จากภารกิจนี้