เงินเฟ้อต่ำ สะท้อนเศรษฐกิจไทยโตเอื่อย

พรสวรรค์ นันทะ

เมื่อ 24 ก.ค.ที่ผ่านมา มีความพยายามในการพูดคุยกันอย่างไม่เป็นทางการของตัวแทนกลุ่มประเทศผู้ส่งออกน้ำมันรายใหญ่ของโลก (โอเปก) และกลุ่มประเทศนอกโอเปกทั้ง 6 ประเทศทั้งคูเวต เวเนซุเอลา แอลจีเรีย ซาอุดิอาระเบีย รัสเซีย และโอมาน รวมถึงลิเบีย เพื่อปรับลดปริมาณการผลิตและปริมาณการส่งออกเพื่อช่วยดึงราคาน้ำมันในตลาดโลกให้สูงขึ้น

บริษัท ไทยออยล์ ระบุในรายงานว่า ราคาน้ำมันดิบเวสต์เทกซัสและ เบรนต์ฟื้นตัวขึ้น โดยราคาน้ำมันดิบเวสต์เทกซัส ณ 24 ก.ค. อยู่ที่ 46.34 ดอลลาร์สหรัฐ/บาร์เรล เพิ่มขึ้น 0.57% ส่วนเบรนต์อยู่ที่ 48.60 ดอลลาร์/บาร์เรล เพิ่มขึ้น 0.54% อย่างไรก็ดี ราคาน้ำมันดิบดูไบยังปรับลดลง 1.7% อยู่ที่ 46.32 ดอลลาร์/บาร์เรล หลังผู้ส่งออกน้ำมันรายใหญ่อย่างประเทศซาอุดิอาระเบียยืนยันว่าจะลดการส่งออกน้ำมันดิบในเดือน ส.ค.ปีนี้ให้ไม่เกินระดับ 6.6 ล้านบาร์เรล/วัน ซึ่งต่ำกว่าเดือนเดียวกันของปีก่อนหน้า 1 ล้านบาร์เรล/วัน และโอเปกยังตกลงให้ไนจีเรียเริ่มคงหรือปรับลดกำลังการผลิตตามความเหมาะสม ซึ่งจะมีส่วนช่วยให้ปริมาณน้ำมันดิบคงคลังของโลกปรับลดลง

ประเด็นที่น่าติดตามคือ หากราคาน้ำมันปรับขึ้นได้ก็มีส่วนช่วยให้ราคาสินค้าประเภทอื่นปรับขึ้นด้วย จนส่งผลให้อัตราเงินเฟ้อที่อยู่ในระดับต่ำของไทยมีโอกาสสูงขึ้นหรือไม่ เพราะหากทิศทางเงินเฟ้อเปลี่ยนก็จะมีผลต่อกรอบเป้าหมายเงินเฟ้อและการดำเนินนโยบายการเงินหรือทิศทางดอกเบี้ยของคณะกรรมการนโยบายการเงิน (กนง.) ด้วยเช่นกัน ล่าสุด ณ เดือน มิ.ย.ปีนี้ อัตราเงินเฟ้อทั่วไปติดลบ 0.05% และเฉลี่ย 6 เดือนแรกของปีนี้อยู่ที่ 0.67% ยังห่างไกลกรอบเป้าหมายเงินเฟ้อปีนี้ที่ 2.5% บวกลบ 1.5% หรือ 1-4% ค่อนข้างมาก

ในช่วงที่ผ่านมาราคาน้ำมันถือว่า มีส่วนสำคัญที่ทำให้เงินเฟ้อพลาด เป้าหมายมาหลายปีต่อเนื่อง เพราะเงินเฟ้อไม่สามารถขยับเข้ามาอยู่ในกรอบล่างที่ 1% ได้ ทำให้อัตราดอกเบี้ยนโยบายของไทยยังต้องผ่อนคลายไว้ที่ระดับ 1.5% มาอย่างต่อเนื่องตลอดการประชุม กนง. 17 ครั้งที่ผ่านมา ในระยะเวลา 2 ปีกว่า และทำให้ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) ต้องทำหนังสือชี้แจงต่อกระทรวงการคลังมาแล้วหลายฉบับ จากการที่เงินเฟ้อพลาดเป้าหมาย

แต่ดูเหมือนว่าราคาน้ำมันยังมีความผันผวนสูง ในระยะสั้นราคาอาจจะปรับขึ้นได้จากการควบคุมปริมาณการผลิตและการส่งออกซึ่งเป็นผลจากฝั่งอุปทานหรือผู้ผลิตเอง และส่วนหนึ่งเพราะการผลิตน้ำมันดิบของสหรัฐยังมีแนวโน้มปรับเพิ่มขึ้น

แต่ในระยะยาวทิศทางการปรับขึ้นยังมีความเป็นไปได้น้อย เนื่องจากความต้องการใช้น้ำมันยังเพิ่มไม่มากนัก เห็นได้จากปริมาณน้ำมันดิบคงคลังยังไม่ได้ลดลงมาก และถึงปริมาณน้ำมันคงคลังปรับลดลงบ้าง แต่ยังคงอยู่ในระดับที่สูงกว่าค่าเฉลี่ยย้อนหลัง 5 ปีที่ผ่านมา

สำนักงานสารสนเทศด้านพลังงานสหรัฐ (EIA) รายงานปริมาณน้ำมันดิบคงคลังสหรัฐ ณ 14 ก.ค.ที่ผ่านมา ปรับลดลงราว 4.7 ล้านบาร์เรล มา อยู่ที่ 490.6 ล้านบาร์เรล

กัณญภัค ตันติพิพัฒน์พงศ์ ประธานสภาผู้ส่งสินค้าทางเรือแห่งประเทศไทย (สรท.) กล่าวว่า สถานการณ์ค่าเงินบาทและระดับราคาน้ำมันดิบในตลาดโลกที่จะเป็นตัวแปรต่อการส่งออกภาพรวม โดยระดับราคาน้ำมันดิบมีการคาดการณ์กันว่าจะอยู่ ต่ำกว่าระดับ 50 ดอลลาร์/บาร์เรล อย่างน้อยต่อไปอีก 3 ปี

ด้าน เชาว์ เก่งชน กรรมการ ผู้จัดการ บริษัท ศูนย์วิจัยกสิกรไทย ให้ความเห็นว่า ถึงการปรับขึ้นของราคาน้ำมันจะมีความสำคัญต่อเงินเฟ้อ แต่ก็ไม่แน่ว่าราคาน้ำมันที่ปรับขึ้นในช่วงนี้จะเป็นปัจจัยชั่วคราวหรือไม่ อีกอย่างถึงราคาน้ำมันจะมีส่วนสำคัญตัวหนึ่งต่อเงินเฟ้อ แต่ก็เป็นปัจจัยที่ควบคุมไม่ได้เพราะเป็นปัจจัยที่อยู่ต่างประเทศ จึง ไม่ควรนำมาใช้ประเมินเงินเฟ้อของไทย เนื่องจากเงินเฟ้อที่แท้จริงของไทยมาจากราคาอาหารสดที่เดิมในช่วง 1-2 ปีก่อนราคาสูงจากภัยแล้งด้วย

เชาว์ มองว่าราคาน้ำมันไม่น่าจะขึ้นไปเกิน 50 ดอลลาร์/บาร์เรล ซึ่งถ้าน้ำมันยืนราคานี้ไปเรื่อยๆ ก็จะไม่ดีต่อเงินเฟ้อ เพราะปีที่แล้วราคาน้ำมันอยู่ในระดับสูงในช่วงปลายปี ทำให้เงินเฟ้อมีโอกาสติดลบได้ ซึ่งปีนี้เราได้ประเมินระดับเงินเฟ้อทั่วไปลงเหลือ 0.8% จากครั้งก่อนหน้าที่คาดไว้ 1.5% จากราคาพลังงานที่อ่อนลง ทำให้การส่งผ่านต้นทุนจำกัด

ดังนั้น จึงคาดว่า กนง.น่าจะคงดอกเบี้ยไว้ที่ 1.5% ไปตลอดครึ่งหลังของปีนี้ เพื่อสนับสนุนการฟื้นตัว ของกิจกรรมทางเศรษฐกิจภายในประเทศท่ามกลางปัจจัยเสี่ยง แต่เงินเฟ้อไม่น่าเป็นปัญหาหากเศรษฐกิจยังขยายตัวได้

ขณะที่ จาตุรงค์ จันทรังษ์ ผู้ช่วย ผู้ว่าการ สายนโยบายการเงิน ธปท. กล่าวยอมรับว่า กนง.ยังมีความกังวลเรื่องความเสี่ยงทางเศรษฐกิจจากการเติบโตที่ยังกระจายตัวไม่ทั่วถึง จึงสั่งการให้จับตาดูปัจจัยความเสี่ยงที่อาจ ส่งผลต่อเสถียรภาพการเติบโตอย่างใกล้ชิด เริ่มจากอัตราเงินเฟ้อที่ยังต่ำกว่ากรอบเป้าหมายที่ 1% มาตลอด

สาเหตุส่วนหนึ่งเป็นผลจากกำลังซื้อในประเทศยังเปราะบาง ทำให้ผู้ขายสินค้ามีอำนาจตั้งราคาเพิ่มได้น้อยลง และราคาน้ำมันที่ยังไม่สูง บวกกับโครงสร้างเศรษฐกิจเปลี่ยนไปทำให้เงินเฟ้ออยู่ในระดับต่ำ แต่ภาวะเงินเฟ้อต่ำเกิดขึ้นเกือบทั่วโลก เนื่องจากมีการใช้เทคโนโลยีใหม่ๆ เครื่องจักรอุปกรณ์ใหม่ที่ใช้แทนแรงงานคนมากขึ้น จึงช่วยลดต้นทุนของผู้ประกอบการได้มากขึ้น ก็มีส่วนทำให้ราคาสินค้าปรับขึ้นน้อย แถมการเข้าสู่สังคมสูงอายุของไทยก็ทำให้การใช้จ่ายน้อยลง ส่งผลให้ราคาสินค้า ปรับขึ้นได้น้อยด้วย

"แต่ถึงเงินเฟ้อจะต่ำ แต่เศรษฐกิจไทยก็ไม่ได้มีความน่ากังวลว่าจะเข้าสู่ภาวะเงินฝืด เพราะเศรษฐกิจยังขยายตัวได้ ปีนี้น่าจะเติบโตที่ 3.5% และคนยังมีกำลังซื้อ มีการใช้จ่าย ต่างจากสถานการณ์เงินฝืดที่เศรษฐกิจไม่ดี ราคาสินค้าไม่ขึ้น แต่เศรษฐกิจไทยเรายังขยายตัวได้ และราคาสินค้าก็ยังปรับขึ้นได้บ้าง โดยคาดว่าเงินเฟ้อจะกลับเข้าสู่กรอบล่างของเป้าหมายได้ภายในไตรมาส 4 ปีนี้" จาตุรงค์ กล่าว

จากสถานการณ์โดยรวมดูเหมือนว่าราคาน้ำมันที่ปรับขึ้นจะช่วยให้เงินเฟ้อในปีนี้ขยับขึ้นตามไม่ได้ เพราะถึงจะปรับขึ้นจากช่วงต้นปี แต่เมื่อเทียบกับฐานในปีก่อนแล้วยังถือว่าต่ำกว่า ยกเว้นราคาน้ำมันดูไบจะผ่านระดับ 50 ดอลลาร์/บาร์เรลได้ อาจจะช่วยให้ราคาสินค้าอื่นขยับตามและ ดันเงินเฟ้อขึ้นได้ เพราะหากทิศทางราคาน้ำมันยังอยู่ระดับนี้ แถมราคาอาหารสดก็ยังไม่ขึ้น บวกกับกำลัง ซื้อในประเทศที่ยังไม่สูง ทำให้ราคาสินค้าอื่นปรับขึ้นยาก ซึ่งสะท้อนภาพเศรษฐกิจปีนี้ที่โตเรื่อยๆ ไม่หวือหวา น่าจะทำให้เงินเฟ้อยังเสี่ยงต่ำกว่า กรอบเป้าหมายต่อไป รวมถึงทำให้ทิศทางดอกเบี้ยยังต้องผ่อนคลายอยู่ในระดับต่ำเช่นนี้ต่อไปตลอดทั้งปี n