สิ้นสุดวงจรดอกเบี้ยต่ำ?

จิรวัฒน์ สุภรณ์ไพบูลย์ผู้บริหารสายงานธุรกิจบริการไพรเวทแบงค์ธนาคารกสิกรไทย

เป็นไปตามคาด หลังคณะกรรมการนโยบายการเงินของไทยมีมติให้คงอัตราดอกเบี้ยนโยบายไว้ที่ 1.5% ติดต่อกันเป็นครั้งที่ 17 โดยให้เหตุผลว่าภาพรวมเศรษฐกิจไทยฟื้นตัวได้ดี มีเพียงการลงทุนในฝั่งเอกชนที่ยังซบเซา ดังนั้นภาวะการเงินแบบผ่อนคลายจึงยังเหมาะสมต่อไป ด้านนักวิเคราะห์ต่างประเมินว่าแนวโน้มดอกเบี้ยไทยน่าจะทรงตัวระดับนี้จนถึงสิ้นปี ส่วนการจะขยับปรับเปลี่ยนค่อยไปพิจารณากันปีหน้า

เวลาเดียวกันทางฝั่งยูโรโซน มาริโอ ดรากี ผู้ว่าการธนาคารกลางยุโรป (อีซีบี) แสดงความเห็นต่อแผนการลดขนาดวงเงิน (Quantitative Easing : QE) ว่าจะดำเนินอย่างค่อยเป็นค่อยไป ภายใต้เศรษฐกิจยุโรปที่ฟื้นตัว เพียงเท่านี้กลับทำให้ตลาดตีความไปในทิศทางที่ว่าอีซีบีเตรียมจะใช้นโยบายการเงินในลักษณะที่ตึงตัวเพิ่มขึ้น หลังกดดอกเบี้ยลงจนติดลบและใช้มาตรการคิวอีติดต่อกันมายาวนาน

ปัจจุบันอีซีบียังคงเข้าซื้อพันธบัตรในวงเงิน 6 หมื่นล้านยูโร/เดือน ลดลงจากเดิมที่ 8 หมื่นล้านยูโร ตั้งแต่เดือน เม.ย.ที่ผ่านมา เดิมโครงการนี้ จะสิ้นสุด ณ สิ้นปี 2017 แต่จากข้อความของดรากี ทำให้ตลาดประเมินว่าแผนการปรับลดขนาดคิวอีอาจจะเร็วกว่าคาด ส่งผลให้ค่าเงินยูโรแข็งค่า อย่างรวดเร็วกว่า 2% ใน 3 วัน ทั้งนี้เงินยูโรได้แข็งค่าขึ้นเมื่อเทียบกับดอลลาร์สหรัฐแล้วกว่า 9% นับจากต้นปี

แม้อีซีบีจะยังไม่เปิดเผยแผนที่ชัดเจน แต่ตลาดโดยรวมประเมินว่าแนวทางของอีซีบีน่าจะคล้ายคลึงกับเฟดคือ ลดขนาดคิวอีแบบค่อยเป็นค่อยไปและคอยสื่อสารกับตลาดอย่างสม่ำเสมอเพื่อไม่ให้ตลาดตกใจ ดังเช่นที่เคยเกิดขึ้นกับเฟดในช่วงปี 2013 ที่เศรษฐกิจสหรัฐเริ่มมีสัญญาณฟื้นตัว ทำให้เฟดเริ่มพิจารณาการลดมาตรการผ่อนคลายทางการเงินแบบพิเศษต่างๆ แต่จังหวะเวลาและการให้ข้อมูลกับตลาดในครั้งนั้นกลับทำได้ไม่ดีนัก ตลาดจึงตอบรับ ในเชิงลบ ตลาดทุนผันผวนสูง เศรษฐกิจสหรัฐที่กำลังค่อยๆ ฟื้นตัว กลับซบลงชั่วขณะ กว่าเฟดจะขยับดอกเบี้ยขึ้นในครั้งแรกได้จริงกลายเป็นปลายปี 2015 ซึ่งภายหลังการขึ้นดอกเบี้ยดังกล่าวเฟดยังทยอยปรับขึ้นดอกเบี้ยเรื่อยๆ ด้วยความระมัดระวังในการทำความเข้าใจกับตลาด

สำหรับกรณีอีซีบี นักวิเคราะห์คาดว่ายังไม่เห็นนโยบายการเงินแบบตึงตัวแบบฉับพลันในปีนี้ ซึ่งจะสนับสนุนการฟื้นตัวของเศรษฐกิจต่อไปได้เป็นอย่างดี