อาเซียนกับมินท์ (จบ)

โดย...สดุดี วงศ์เกียรติขจร

ไนจีเรียเป็นประเทศในทวีปแอฟริกาที่มีระบบเศรษฐกิจแบบผสม ซึ่งในอดีตค่อนข้างยากจน แต่ได้เร่งพัฒนาประเทศจนกลายเป็นตลาดอุบัติใหม่ที่ประชากรมีรายได้มากขึ้น ปัจจุบันมีหลายภาคเศรษฐกิจที่กำลังขยายตัวอย่างรวดเร็ว อาทิ บริการการเงิน บริการสื่อสาร เทคโนโลยี และบริการบันเทิง ภาพรวมเศรษฐกิจของไนจีเรียมีขนาดใหญ่เป็นอันดับต้นของทวีปแอฟริกา และคาดว่าจะขยายตัวจนกลายเป็น 20 อันดับแรกของระบบเศรษฐกิจโลกที่มีมูลค่าทางเศรษฐกิจสูงสุดภายในปี 2563

โครงสร้างทางเศรษฐกิจของไนจีเรียยังคงพึ่งพาภาคเกษตรและภาคเหมืองแร่เป็นหลัก โดยภาคเกษตรจ้างงานถึง 70% ของกำลังแรงงานทั้งหมด ขณะที่ภาคเหมืองแร่มีน้ำมันเป็นตัวขับเคลื่อนเศรษฐกิจสำคัญของประเทศ มีการส่งออกคิดเป็นมูลค่าประมาณ 20% ของผลิตภัณฑ์มวลรวมภายในประเทศ ขณะที่ภาคอุตสาหกรรมและบริการของไนจีเรียส่วนใหญ่ยังอยู่ในการควบคุมของภาครัฐ

ทั้งนี้ ภาคการผลิตที่มีความสำคัญในการสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจ ได้แก่ เกษตรแปรรูป ยานยนต์ สื่อสิ่งพิมพ์ และซีเมนต์ แต่ก็ยังพึ่งพาการนำเข้าสินค้าขั้นกลางและเครื่องจักรในการนำมาเป็นปัจจัยการผลิตในภาคอุตสาหกรรมต่างๆ ค่อนข้างสูง

ตุรกีเป็นประเทศที่มีรายได้ปานกลางค่อนข้างสูง มีการขยายตัวของชนชั้นกลางอย่างรวดเร็ว ส่งผลให้กำลังซื้อเฉลี่ยของผู้บริโภคอยู่ในระดับสูง รวมทั้งเป็นประเทศที่มีทำเลที่ตั้งเชิงยุทธศาสตร์ที่เชื่อมโยงภูมิภาคต่างๆ และเป็น “สะพานทางพลังงาน” (Energy Bridge) กับประเทศที่บริโภคน้ำมันและก๊าซธรรมชาติในยุโรปกับประเทศผู้ผลิตพลังงานรายใหญ่ในทะเลสาบแคสเปียน ตะวันออกกลางและแอฟริกาเหนือ

สินค้าที่ตุรกีต้องการนำเข้าสูง ได้แก่ ยานยนต์ ชิ้นส่วนอะไหล่และอุปกรณ์ เครื่องปรับอากาศและส่วนประกอบ เม็ดพลาสติก ยางพารา เส้นด้ายและเส้นใย ขณะที่ภาคการผลิตและส่งออกที่สำคัญของตุรกี เช่น เสื้อผ้า เหล็กและเหล็กกล้า พืชและผลิตภัณฑ์จากพืช เป็นต้น ด้านการลงทุน ไทยได้เริ่มเข้าไปลงทุนด้านการเลี้ยงไก่แบบครบวงจร พร้อมกับจัดตั้งโรงงานผลิตภัณฑ์ไก่และผลิตภัณฑ์พลาสติก

หากทั้งอาเซียนและไทยเล็งเห็นถึงศักยภาพของกลุ่มประเทศมินท์ อาจพิจารณาผลักดันการจัดทำความตกลงการค้าเสรีขึ้นได้ เพราะที่ผ่านมาอาเซียนมีเพียงการดำเนินงานตามกรอบของประชาคมอาเซียน และเพิ่งจะเริ่มสานสัมพันธ์ทางการค้าและการลงทุนกับเม็กซิโกเมื่อปี 2558 ขณะที่ไทยเป็นส่วนหนึ่งของประชาคมอาเซียนและมีความตกลงการค้าเสรีระดับทวิภาคีกับตุรกี แต่แนวโน้มในการเข้าร่วมเป็นสมาชิกความตกลงหุ้นส่วนทางเศรษฐกิจภาคพื้นแปซิฟิก (ทีพีพี) ของไทย ที่มีเม็กซิโกเป็นสมาชิกด้วยยังมีความไม่แน่นอน ดังนั้นการวางยุทธศาสตร์ของทั้งไทยและอาเซียน เพื่อสร้างและต่อยอดโอกาสทางการค้าและการลงทุนกับกลุ่มประเทศมินท์ต้องอาศัยเจตจำนงทางการเมืองที่ชัดเจนที่จะดำเนินการอย่างเป็นรูปธรรม