ทัวร์จีน...เป็นทั้ง โอกาสและภัยคุกคาม

โดย...ดร.ธนิต โสรัตน์

ช่วงที่ผ่านมาข่าวหน่วยงานรัฐทั้งตำรวจและหน่วยงานความมั่นคงเอาจริงกับพวกทัวร์จีนผิดกฎหมาย ทั้งตรวจค้นและจับกุมบริษัททัวร์จีน ซึ่งเข้ามาประกอบธุรกิจนำเที่ยวในประเทศไทย โดยทำกันเป็นเครือข่ายครบวงจร ตั้งแต่ไกด์คนจีน รถทัวร์ โรงแรม ร้านอาหาร โรงงานอัญมณี ร้านค้าของที่ระลึก ฯลฯ มีรายได้ส่งกลับประเทศปีละเป็นหมื่นล้านบาท

ก่อนอื่นต้องเข้าใจว่าไม่ได้แอนตี้คนจีนที่มาเที่ยวในบ้านเรา เพราะขณะนี้ต้องพึ่งภาคการท่องเที่ยวเป็นรายได้หลัก ตัวเลขนักท่องเที่ยวปีนี้น่าจะทะลุ 33.5 ล้านคน ขณะเดียวกันนักท่องเที่ยวจีนเป็นกลุ่มใหญ่สุดมีสัดส่วนถึงเกือบ 30%

ประเด็นที่เป็นปัญหาและต้องเร่งแก้ไขไปพร้อมกับการส่งเสริมนักท่องเที่ยวชาวจีน คือพวกบริษัททัวร์เถื่อนที่ทะลักเข้ามากับนักท่องเที่ยว เพราะเห็นช่องว่างที่ก่อนหน้านี้ไทยไม่จริงจังที่จะจับกุม จนปัจจุบันทำกันเป็นกิจจะลักษณะทั้งที่เปิดเผยและนอมินี

อย่างที่กล่าว ธุรกิจทัวร์เถื่อนจีนทำกันอย่างเป็นล่ำเป็นสัน ขายทัวร์ต่ำกว่าทุน เอาว่าราคาทัวร์ยังซื้อตั๋วเครื่องบินไม่ได้ เมื่อราคาค่าทัวร์ต่ำก็ได้ลูกทัวร์ด้อยคุณภาพ กิจการบริษัททัวร์เถื่อนเหล่านี้มีเครือข่ายซัพพลายเชนทั่วทุกแหล่งท่องเที่ยวหลักของประเทศ

บางแห่งติดป้ายว่าเป็นร้านอาหารไทยหลงเข้าไปตั้งแต่คนรับออร์เดอร์ กุ๊ก แคชเชียร์ เจ้าของร้าน เป็นคนจีนหมด แม้แต่เมนูอาหารยังเป็นภาษาจีน อาหารที่ออกมารสชาติไม่รู้ว่าเป็นอาหารไทย แถมสกปรกเสียภาพลักษณ์ของประเทศ

ทั้งนี้ ธุรกิจทัวร์จีนในประเทศไทยมีการลงทุนเป็นหลักหลายพันล้าน แถมยังขอสนับสนุนเงินกู้ดอกเบี้ยต่ำจากประเทศเขา ทำให้มีการเติบโตทำครบวงจรตัดราคาคนไทยจนไม่สามารถทำมาหากินได้ แม้แต่ไกด์ก็เอาพวกจีนสิบสองปันนาเข้ามาแย่งอาชีพไกด์ไทย เมื่อเร็วๆ นี้ มีบริษัทหนึ่งถูกบุกจับมีรถทัวร์เป็นร้อยคัน และเป็นเจ้าของโรงแรม ร้านค้า มีเครือข่ายกว่า 80 แห่ง

ประเด็นคือต้องมาทบทวนว่าจะทำอย่างไรกับปัญหาเหล่านี้ เพราะหากปล่อยไว้ประเทศไทยจะกลายเป็นแหล่งท่องเที่ยวไม่มีคุณค่า ที่กล่าวเช่นนี้ไม่เกี่ยวข้องกับการกีดกันนักท่องเที่ยวจีน แต่ควรแยกแยะกลุ่มที่มีคุณภาพ

ขณะที่ทัวร์ศูนย์เหรียญเป็นกลุ่มด้อยคุณภาพ จะห้ามไม่ให้เข้ามาคงทำไม่ได้ ควรเร่งปราบกลุ่มมาเฟียทัวร์ผิดกฎหมาย ซึ่งขายค่าทัวร์ต่ำกว่าต้นทุนต้องทำอย่างจริงจัง หากปัญหานี้ถูกแก้ก็จะไปลดจำนวนนักท่องเที่ยวจีนด้อยคุณภาพได้เอง

ทั้งนี้ ปัญหาทัวร์จีนพูดง่ายแต่แก้ยาก เป็นทั้งโอกาสของกลุ่มที่ได้รับผลประโยชน์ ทั้งร้านค้า-วัดวาอารามต่างๆ มีทัวร์จีนเข้าไปถึงเงินน้อยแต่จำนวนเยอะรวมกันก็มากโข บางวัด-บางมหาวิทยาลัยเคยออกมาโวยวายเดี๋ยวนี้ก็เงียบไป ขณะเดียวกันทัวร์ด้อยคุณภาพเป็นภัยคุกคามการท่องเที่ยวในอนาคต

การแก้ปัญหาจึงซับซ้อน ผู้ที่เคยค้าขายกับจีนรู้ดีว่าเล่นด้วยยากเพราะ “เป็นพวกกินรวบไม่เหลือให้ใครกิน” ต้องเซียนจริงๆ จึงเอาอยู่ เงินเขาเราก็อยากได้ แต่ก็กลัวและไม่สบายใจว่าทัวร์ผิดกฎหมายเหล่านี้จะกลายเป็นปัญหาในอนาคต...ผมเองก็ยังคิดไม่ออกว่าจะแก้ปัญหาอย่างไร...จริงๆ นะครับ

(สนใจรายละเอียดเพิ่มเติมดูได้ทางเว็บไซต์ www.tanitsorat.com หรือ www.facebook.com/tanit.sorat)