ความเสี่ยง 8 ด้านที่พึงระวัง

19 สิงหาคม 2553

.....ริต้า ทัพภมาน

หากพูดถึงความเสี่ยงนั้นบางตำราได้กล่าวไว้ว่า ความเสี่ยงคือโอกาสที่จะเกิดความผิดพลาด ความเสียหาย การรั่วไหล ความสูญเปล่าหรือเหตุการณ์ที่ไม่พึงประสงค์ ซึ่งอาจเกิดขึ้นในอนาคตและมีความไม่แน่นอนเกิดขึ้นได้ตลอดเวลา

ฉะนั้นในฐานะเจ้าของธุรกิจหรือผู้ประกอบการ จึงควรมีการเตรียมความพร้อมในเรื่องของบริหารความเสี่ยง

ในวันนี้เราขอหยิบยกเนื้อหาในเรื่องความเสี่ยงที่สามารถเกิดขึ้นได้ตลอดเวลา โดย อาจารย์สุพรรณิการ์ ธรรมนิทัศนา ได้เขียนไว้เพื่อช่วยให้องค์กรมองภาพความเสี่ยงในแต่ละประเภทได้อย่างชัดเจน ซึ่งได้แบ่งความเสี่ยงออกมา 8 ด้านที่เราควรพึงระวัง ดังนี้

1.ความเสี่ยงด้านกลยุทธ์ (Strategic Risk) คือความเสี่ยงที่เกิดจากการกำหนดแผนกลยุทธ์ แผนการดำเนินธุรกิจ และการนำแผนไปปฏิบัติไม่เหมาะสม อันส่งผลกระทบต่อการบรรลุวัตถุประสงค์หรือเป้าหมายที่กำหนดไว้ ซึ่งมีที่มาทั้งจากปัจจัยเสี่ยงภายนอก เช่น การเปลี่ยนแปลงความต้องการของกลุ่มลูกค้า ปัจจัยทางเศรษฐกิจ การเมือง การเปลี่ยนแปลงข้อกำหนดของทางราชการและปัจจัยเสี่ยงภายใน เช่น การบริหารจัดการขององค์กร โครงสร้างขององค์กร

2.ความเสี่ยงด้านเครดิต (Credit Risk) คือความเสี่ยงที่เกิดจากการที่คู่สัญญาทางการเงินฝ่ายหนึ่งไม่สามารถปฏิบัติตามข้อสัญญา ซึ่งส่งผลให้เกิดความสูญเสียทางการเงินกับคู่สัญญาอีกฝ่ายหนึ่ง

3.ความเสี่ยงด้านตลาด (Market Risk) คือความเสี่ยงจากการผันผวนของราคาสินทรัพย์ หรือหนี้สินที่อาจส่งผลให้อัตราผลตอบแทนที่ได้รับต่ำกว่าที่คาดหวังไว้ อาจเป็นผลมาจากการเปลี่ยนแปลงอัตราดอกเบี้ย อัตราแลกเปลี่ยนเงินตรา ตลอดจนความผันผวนของราคาสินค้าอุปโภคบริโภค

4.ความเสี่ยงด้านสภาพคล่อง (Liquidity Risk) คือความเสี่ยงที่เกิดจากการที่ธุรกิจมีกระแสเงินสดรับไม่เพียงพอสำหรับกระแสเงินสดจ่าย หรือไม่สามารถที่จะแปลงสินทรัพย์ให้เป็นเงินสดได้ ความเสี่ยงด้านสภาพคล่องนี้มีความสัมพันธ์กับความเสี่ยงด้านตลาด และมีความสัมพันธ์โดยตรงกับความเสี่ยงด้านเครดิต

5.ความเสี่ยงด้านการดำเนินงาน (Operational Risk) คือความเสี่ยงที่เกิดจากระบบงานขององค์กร กระบวนการปฏิบัติงานภายใน เทคโนโลยี หรือบุคลากรภายในองค์กรเอง ตัวอย่างเช่น ความผิดพลาดของกระบวนการผลิต ความผิดพลาดหรือการละเว้นของผู้ปฏิบัติงาน อันเนื่องมาจากการขาดความรู้ความเข้าใจในการปฏิบัติงาน หรือการขาดการควบคุมภายในที่ดี รวมทั้งการทุจริตของพนักงานด้วย

6.ความเสี่ยงด้านวิบัติภัย (Hazard Risk) คือความเสี่ยงที่เกิดจากภัยอันตราย หรือการเกิดภัยธรรมชาติต่างๆ เช่น การเกิดแผ่นดินไหว น้ำท่วม พายุ สึนามิ รวมไปถึงภัยจากผู้ก่อการร้ายต่างๆ เป็นต้น

7.ความเสี่ยงด้านกฎหมาย (Legal Risk) คือความเสี่ยงที่เกิดขึ้นจากความไม่เข้าใจหรือการทำผิดกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับการดำเนินการต่างๆ ส่งผลให้เกิดความสูญเสียทั้งในรูปตัวเงิน เช่น ค่าเสียหายที่ต้องชดใช้ตามคำพิพากษาและความเสียหายที่ไม่อยู่ในรูปของตัวเงิน เช่น การสูญเสียชื่อเสียงและความเชื่อมั่นของลูกค้า

8.ความเสี่ยงด้านชื่อเสียง (Reputation Risk) คือความเสี่ยงต่อการสูญเสียชื่อเสียงของสถาบันหรือองค์กรนั้นๆ ซึ่งนับเป็นสินทรัพย์ที่ไม่มีรูปร่าง แต่ในปัจจุบันต้องถือว่าเป็นสิ่งที่มีมูลค่ามหาศาลต่อการดำเนินธุรกิจ

เนื่องจากชื่อเสียงขององค์กรนั้น ได้มาจากการสั่งสมความเชื่อถือ ความไว้ใจของผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย ทั้งจากนักลงทุน ผู้ถือหุ้น ลูกค้า รวมถึงพนักงานภายในองค์กรกับองค์กร

จากความเสี่ยงทั้ง 8 ด้านนี้ คงสามารถทำให้ท่านได้เห็นกรอบของความเสี่ยงที่ต้องเผชิญได้ชัดเจนขึ้น เพื่อสร้างแนวป้องกันให้กับธุรกิจของตนเอง

ตัวอย่างเช่น ความเสี่ยงในเรื่องของค่าเงินบาทที่แข็งขึ้นอยู่ในขณะนี้ หากเรามีการเฝ้าระวังติดตามพร้อมหาแนวทางในการรับมือที่เหมาะสม ผลกระทบที่จะเกิดขึ้นกับธุรกิจของท่าน ก็อาจเป็นเพียงฝุ่นละอองที่พัดผ่านเข้ามา