การส่งเสริม SME ญี่ปุ่น

03 สิงหาคม 2559

โดย...สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลาง และขนาดย่อม (สสว.)

ประเทศญี่ปุ่นนับเป็นหนึ่งในต้นแบบสำคัญของการส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมของโลก โดยเฉพาะในระดับ Start Up ซึ่งภายใต้โครงการศึกษาและจัดทำมาตรการส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมตามขนาดของธุรกิจ โดยสำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (สสว.) ได้ศึกษาเกี่ยวกับโครงสร้างการบริหารจัดการนโยบายและมาตรการส่งเสริม SME เพื่อใช้เป็นแนวทางในการผลักดันการบริหารจัดการนโยบายและมาตรการส่งเสริม SME อย่างบูรณาการ

สำหรับการบริหารจัดการนโยบายและมาตรการส่งเสริม SME ของญี่ปุ่น มีสำนักงานวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (SMEA) ทำหน้าที่ในการวางแผนและออกแบบนโยบายการส่งเสริม SME ของประเทศ โดยกำหนดงบประมาณร่วมกันให้กับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับการส่งเสริม SME ซึ่งประกอบด้วย 5 หน่วยงานหลัก ได้แก่

1.สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมและนวัตกรรมภูมิภาค (SMRJ) สังกัดกระทรวงเศรษฐกิจ พาณิชย์และอุตสาหกรรม (METI) โดยมีกระทรวงการคลังร่วมกำกับ มีหน้าที่ในการส่งเสริม SME ในด้านต่างๆ ได้แก่

1) สนับสนุนการก่อตั้งกิจการและการพัฒนาธุรกิจใหม่ 2) ส่งเสริมการพัฒนาและสร้างการเติบโตให้กับ SME 3) สร้างหลักประกันให้กับ SME ผ่านระบบกองทุนช่วยเหลือวิสาหกิจขนาดย่อม และกองทุนช่วยเหลือเพื่อความปลอดภัยทางธุรกิจ 4) ให้การสนับสนุนด้านระบบสาธารณูปโภค พื้นที่ และสิ่งปลูกสร้างสำหรับประกอบธุรกิจ โดยมีสำนักงานใหญ่ในกรุงโตเกียวและสำนักงานภูมิภาคจำนวน 9 แห่ง

2.สำนักงานส่งเสริมการค้าต่างประเทศ (JETRO) สังกัดกระทรวงเศรษฐกิจ พาณิชย์ และอุตสาหกรรม (METI) มีหน้าที่ส่งเสริมการค้าและการลงทุนระหว่างประเทศญี่ปุ่นและประเทศอื่นๆ ทั่วโลก โดยมีสำนักงานใหญ่ในกรุงโตเกียว สำนักงานในกรุงโอซากา มีสาขาในญี่ปุ่น 37 แห่ง และ
ในต่างประเทศ 73 แห่ง

3.ธนาคารโชโก ชูกิน (Shoko Chukin Bank) ทำหน้าที่ให้บริการสินเชื่อ SME บริการฝากเงิน การออกพันธบัตรให้ SME บริการธุรกรรมสนับสนุนธุรกิจระหว่างประเทศ รวมถึงบริการทางการเงินอื่นๆ เช่น การควบรวมและซื้อกิจการ การสนับสนุนข้อมูลด้านการบริหารจัดการ การสนับสนุนสมาคม และการวิจัยเศรษฐกิจต่างๆ

4.บริษัท Japan Finance Corporation (JFC) เป็นบรรษัทการเงินที่รัฐบาลญี่ปุ่นเป็นเจ้าของ มีหน้าที่ให้บริการ SME ในการพัฒนาศักยภาพการประกอบการ ส่งเสริมการเข้าถึงเงินทุนและข้อมูล ป้องกันความเสียหายแก่ SME จากวิกฤตเศรษฐกิจและภัยพิบัติ ส่งเสริมการพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศญี่ปุ่น รวมทั้งสนับสนุน SME ผ่านการออกหลักประกันค้ำประกันสินเชื่อให้กับบรรษัทค้ำประกันสินเชื่อทั่วญี่ปุ่น

5.บรรษัทค้ำประกันสินเชื่อ เป็นกลไกสำคัญทางการเงินประการหนึ่งของญี่ปุ่น ในการส่งเสริม SME โดยบรรษัท JFC สามารถค้ำประกันบรรษัทค้ำประกันสินเชื่อจำนวน 52 บรรษัททั่วประเทศ เพื่อให้ค้ำประกันสินเชื่อที่ SME ขอรับจากธนาคารและสถาบันการเงินในท้องถิ่น

ส่วนในระดับภูมิภาคและระดับท้องถิ่น โครงสร้างการบริหารจัดการนโยบายและมาตรการส่งเสริม SME ครอบคลุมถึงมหาวิทยาลัย SME จำนวน 9 แห่ง และทุกจังหวัดจะมีศูนย์ช่วยเหลือ SME (SME Support Centers) จะเห็นได้ว่าโครงสร้างและกลไกการบริหารจัดการนโยบาย และมาตรการส่งเสริม SME ของญี่ปุ่น ให้ความสำคัญกับการผลักดันนโยบายการส่งเสริม SME จากส่วนกลางในระดับประเทศ ผ่านกลไกของกระทรวงเศรษฐกิจ พาณิชย์และอุตสาหกรรมแห่งประเทศญี่ปุ่น ร่วมกับสถาบันการเงินของรัฐ หรือสถาบันการเงินที่รัฐเป็นผู้ถือหุ้นบางส่วน รัฐบาลระดับท้องถิ่น มหาวิทยาลัย SME องค์การเอกชน สถาบันการเงินในท้องถิ่น และผู้เชี่ยวชาญในการให้บริการพัฒนาศักยภาพ SME ซึ่งกลไกดังกล่าวสามารถสร้างพลวัตในการผลักดันนโยบายการส่งเสริม SME จากส่วนกลางไปสู่ระดับภูมิภาคและท้องถิ่นได้ต่อไป