บริการพร้อมเพย์ (PromptPay) วิถีดิจิทัลเพื่อคนไทย

โดย...ชาติชาย พยุหนาวีชัย ผู้อำนวยการธนาคารออมสิน

15 ก.ค. 2559 เป็นวันดีเดย์ที่รัฐบาลไทยเปิดตัวบริการโอนเงิน พร้อมเพย์ (PromptPay) ซึ่งเป็นหนึ่งในยุทธศาสตร์ชาติว่าด้วยเรื่อง National e-Payment หรือการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานระบบชำระเงินทางอิเล็กทรอนิกส์แห่งชาติ (National e-Payment Master Plan) ที่มีจุดมุ่งหมายเพื่อพัฒนาระบบการชำระเงินของไทยให้เข้าสู่การชำระเงินแบบอิเล็กทรอนิกส์ (e-Payment) อย่างครบวงจร

บริการพร้อมเพย์จึงถือเป็นก้าวสำคัญในการพัฒนาบริการชำระเงินของประเทศ ซึ่งจะช่วยลดการใช้เงินสด เพิ่มความรวดเร็ว ถูกต้อง และสามารถตรวจสอบรายการ
ย้อนหลังได้ และเป็นการส่งเสริมให้ประชาชนปรับเปลี่ยนมาใช้ e-Payment ในการจับจ่ายใช้สอยมากขึ้น เพื่อลดต้นทุนของระบบการชำระเงินโดยรวม โดยประโยชน์ของการจัดให้มีระบบการโอนเงินแบบนี้ สรุปได้หลักๆ 4 ข้อ คือ 1.เป็นการเพิ่มทางเลือกและความสะดวกให้กับประชาชนในการรับและโอนเงิน 2.ลดภาระต้นทุนในการบริหารจัดการและพิมพ์ธนบัตรของประเทศ 3.เป็นช่องทางจ่ายเงินสวัสดิการจากรัฐสู่ประชาชน และ 4.ทำให้ค่าบริการโอนเงินถูกลงกว่าแบบเดิม

แต่มาถึงวันนี้ ต้องยอมรับว่าสังคมสับสนกับบริการพร้อมเพย์ เลยเถิดกันถึงขนาดมีความเข้าใจผิดว่าบริการพร้อมเพย์ไม่ปลอดภัยต่อเงินในบัญชี และสุ่มเสี่ยงต่อการรู้ข้อมูลส่วนบุคคล แม้ว่าตลอดเวลาที่ผ่านมา รัฐบาลจะพยายามประชาสัมพันธ์เรื่องระบบพร้อมเพย์อย่างต่อเนื่อง แต่ก็ยังมีกระแสความเข้าใจที่คลาดเคลื่อน ดังนั้นในฐานะนายธนาคาร ผมจึงอยากทำความเข้าใจเกี่ยวกับการให้บริการพร้อมเพย์กับท่านผู้อ่าน เริ่มตั้งแต่ชื่อของบริการนี้กันก่อนเลยครับ

จริงๆ แล้ว พร้อมเพย์ คือ พร้อมรับ เป็นบริการที่ผูกพันกับฝั่งขารับ ไม่ใช่ฝั่งขาส่ง หมายถึงผู้ที่จะรับเงินต้องลงทะเบียนในระบบพร้อมเพย์ก่อน จึงจะสามารถรับเงินโอนได้ (หมายถึง แม้ว่าผู้ส่งจะไม่ได้ลงทะเบียนพร้อมเพย์ ก็สามารถโอนเงินผ่านพร้อมเพย์ให้ผู้รับที่ลงทะเบียนได้) ซึ่งการลงทะเบียนก็ง่ายมากครับ ประชาชนสามารถไปแจ้งความจำนงได้ที่ธนาคารทุกแห่ง เพื่อให้สามารถรับเงินโอนได้อย่างสะดวกรวดเร็วด้วยค่าธรรมเนียมที่ต่ำมาก โดยผู้ใช้บริการจะใช้เพียงหมายเลขบัตรประจำตัวประชาชน หรือหมายเลขโทรศัพท์เคลื่อนที่ในการรับ-โอนเงินระหว่างกันแทนการระบุเลขที่บัญชีเงินฝาก และมีเงื่อนไขการลงทะเบียนง่ายๆ คือ เลขบัตรประจำตัวประชาชน 1 หมายเลข หรือหมายเลขโทรศัพท์เคลื่อนที่ จะสามารถใช้ผูกหรือจับคู่กับบัญชีเงินฝากปลายทางได้ 1 บัญชี ขณะที่บัญชีเงินฝาก 1 บัญชี สามารถผูกได้ทั้งเลขบัตรประจำตัวประชาชนและหมายเลขโทรศัพท์เคลื่อนที่ สำหรับโครงสร้างค่าธรรมเนียมที่ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) กำหนดในการโอนเงินพร้อมเพย์ผ่านช่องทางอิเล็กทรอนิกส์ เช่น บริการ Internet Banking บริการ Mobile Banking ดังนี้ คือ

สำหรับสิ่งที่วิตกกังวลกันว่า เมื่อใช้เลขบัตรประชาชนผูกบัญชีพร้อมเพย์แล้ว จะทำให้เกิดความไม่ปลอดภัยและเสี่ยงต่อการโจรกรรมข้อมูลการเงิน/ข้อมูลส่วนบุคคลนั้น ขอเรียนว่า ระบบการโอนเงินพร้อมเพย์เป็นระบบปิดที่มีรูปแบบการรักษาความปลอดภัยของข้อมูลที่ได้มาตรฐาน ควบคุมดูแลโดย ธปท. ทั้งยังเป็นระบบที่ไม่สามารถเข้าถึงข้อมูลส่วนตัวได้ โดยจะมีการทดสอบและเตรียมความพร้อมแผนฉุกเฉินระหว่าง ธปท.ร่วมกับธนาคารทุกแห่งก่อนระบบจะเปิดให้บริการรับ-โอนเงินจริงวันที่ 31 ต.ค. ดังนั้นจึงขอให้ประชาชนมั่นใจในบริการรับโอนเงินแบบใหม่นี้ได้ ซึ่งแม้ว่าบริการพร้อมเพย์จะเป็นบริการทางเลือก คือไม่มีการบังคับประชาชนให้สมัครใช้บริการ แต่อย่างไรก็ตาม ด้วยอัตราค่าธรรมเนียมที่ต่ำมาก จึงเชื่อว่าประชาชนจะสนใจและเลือกใช้บริการ อีกทั้งในอนาคตอันใกล้รัฐบาลจะจ่ายเงินสวัสดิการและการคืนภาษีต่างๆ ให้แก่ประชาชนผ่านหมายเลขประจำตัวประชาชน ดังนั้นธนาคารต่างๆ จึงมีการขานรับบริการพร้อมเพย์กันอย่างพร้อมเพรียง โดยพร้อมเพย์คือหมุดตัวแรกที่จะปฏิวัติระบบการโอนเงินแบบเดิม ซึ่งผู้ส่งเงินไม่จำเป็นต้องทราบว่าผู้รับเงินมีบัญชีอยู่ที่ธนาคารใด และนี่คือหน้าแรกของการเปลี่ยนแปลงที่มากับเทคโนโลยีซึ่งช่วยสร้างโครงสร้างค่าธรรมเนียมการโอนเงินที่เป็นธรรมให้กับประชาชนครับ