‘โรแมนซ์ ฟาร์ม’ ต่อยอดท่องเที่ยว แปรรูปสินค้าเกษตรเสริมรายได้

โดย...จารุพันธ์ จิระรัชนิรมย์

หากกล่าวถึง อ.ปาย จ.แม่ฮ่องสอน หลายคนคงรู้จักในฐานะที่เป็นจุดหมายท่องเที่ยวแห่งหนึ่งในไทยที่ได้รับความนิยมร้อนแรงมากๆ เมื่อหลายปีก่อน แม้ว่าในปัจจุบันความนิยมจะแผ่วลงไปบ้าง แต่ก็ไม่ใช่เรื่องแปลกอะไร เมื่อมีแหล่งท่องเที่ยวใหม่ๆ ในพื้นที่อื่นที่ดึงดูดใจคนก็จะแห่แหนไปทดลองเที่ยวที่ใหม่มากกว่า ส่วนพื้นที่ท่องเที่ยวเดิมๆ หากยังมีเสน่ห์น่าเที่ยวอยู่ในไม่ช้านักท่องเที่ยวก็จะวนกลับมานิยมเช่นเดิม

นิวาต ชิตสกุล เจ้าของ โรแมนซ์ ฟาร์ม ซึ่งเป็นที่พักและแหล่งท่องเที่ยว อ.ปาย จ.แม่ฮ่องสอน เปิดเผยว่า ได้ลงทุนเปิดโรแมนซ์ ฟาร์ม มานานกว่า 8 ปีแล้ว โดยทำเป็นรีสอร์ทขนาดเล็ก มีบ้านให้บริการขนาดเล็ก 5 หลัง ขนาดกลาง 1 หลัง และขนาดใหญ่ 3 หลัง รองรับนักท่องเที่ยวได้ 40-50 คน

ขณะที่พื้นที่อีกส่วนในโรแมนซ์ ฟาร์ม ทำเป็นฟาร์มเกษตร ปลูกข้าวบาร์เลย์ ทำฟาร์มปศุสัตว์ เลี้ยงโคนมหลายสายพันธุ์ รวมถึงแกะพันธุ์ขน เปิดเป็นแหล่งท่องเที่ยวเมื่อ 4 ปีที่ผ่านมา

นอกจากนี้ ยังมีแนวคิดจะเปิดโรงงานผลิตแปรรูปสินค้าจากฟาร์ม เช่น ผลิตภัณฑ์จากนมวัว นำรกแกะมาวิจัยทำครีมรกแกะ และนำขนแกะมาทำผ้าทอ เป็นต้น คาดว่าใช้เงินลงทุนกว่า 1 ล้านบาท สำหรับซื้อเครื่องจักรและลงทุนในโครงสร้างโรงงาน โดยน่าจะเปิดดำเนินการได้ต้นปี 2560

สำหรับภาพรวมการท่องเที่ยว อ.ปาย ในช่วงปีที่ผ่านมา ยอดนักท่องเที่ยวตกลงไปเล็กน้อยเมื่อเทียบกับปี 2557 ส่วนหนึ่งน่าจะเป็นเพราะเส้นทางการเดินทางมายัง อ.ปาย อยู่ระหว่างปรับปรุง ประกอบกับมีการเปิดเส้นทางท่องเที่ยวใหม่ๆ ในประเทศ

นิวาต กล่าวว่า โรแมนซ์ ฟาร์มได้รับผลกระทบเพียงเล็กน้อยเท่านั้นจากการที่คนมาเที่ยวปายลดลง เพราะโรแมนซ์ ฟาร์มไม่ได้มีเพียงรายได้จากการท่องเที่ยวเพียงอย่างเดียว แต่ยังมีรายได้จากการจัดส่งผลผลิตจากฟาร์ม เช่น นมที่ส่งให้กับร้านกาแฟหรือรีสอร์ทต่างๆ ในพื้นที่ด้วย

“สัดส่วนรายได้ของโรแมนซ์ ฟาร์ม 60% มาจากที่พัก 40% มาจากปศุสัตว์เกษตร โดยในส่วนของฟาร์มปศุสัตว์เกษตรนั้น เป็นรายได้รวมระหว่างการท่องเที่ยวฟาร์มและการจำหน่ายสินค้าจากฟาร์ม อนาคตหากมีโรงงานผลิตแปรรูปสินค้าจากฟาร์ม คาดว่าสัดส่วนรายได้จากการขายสินค้าจะมากขึ้นจนมีสัดส่วนเท่ากับรายได้ที่พักที่ 50% เนื่องจากทำให้โรแมนซ์ ฟาร์มสามารถแปรรูปผลผลิตทางการเกษตรได้มากขึ้น และขยายตลาดในการจัดส่งผลผลิตจากฟาร์มจากเดิมแค่ใน อ.ปาย ครอบคลุมไปถึง จ.เชียงใหม่ ได้” นิวาต กล่าว

ทั้งนี้ ที่ผ่านมาโรแมนซ์ ฟาร์มไม่ได้ทำตลาดจริงจัง นักท่องเที่ยวที่มาใช้บริการส่วนใหญ่มาจากการบอกต่อแบบปากต่อปาก จุดขายของโรแมนซ์ ฟาร์ม คือ การขายความเป็นจริง เช่น สินค้าเกษตรที่ไม่ใช้สารเคมี ซึ่งจะขายได้ราคาดีกว่าปกติ เพราะคนรักสุขภาพมากขึ้น หลังจากเห็นคนเจ็บป่วยด้วยโรคภัยไข้เจ็บต่างๆ มากขึ้น

นอกจากนี้ ในส่วนของการเที่ยวฟาร์ม ก็จะให้นักท่องเที่ยวได้สัมผัสความจริง โดยในฟาร์มมีการเลี้ยงแกะ ก่อนเข้าฟาร์มก็จะมีระบบป้องกันให้นักท่องเที่ยวต้องเปลี่ยนเป็นรองเท้าบู๊ต และผ่านการฆ่าเชื้อโรคก่อน แล้วจึงนำไปชมวิถีชีวิตแกะในฟาร์ม แตกต่างจากฟาร์มแกะต่างๆ เพื่อการท่องเที่ยวที่มีในปัจจุบันที่จะให้นักท่องเที่ยวนำหญ้าไปให้แกะรับประทาน

นิวาต กล่าวว่า ต้นปี 2559 ได้ไปออกบูธในงานเทศกาลเที่ยวเมืองไทย ที่สวนลุมพินี ซึ่งจัดโดยการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.) โดยมีเป้าหมายเพื่อประชาสัมพันธ์ให้คนไทยรู้จักมุมท่องเที่ยวใหม่ๆ ใน อ.ปาย ผ่านการนำเสนอโรแมนซ์ ฟาร์ม สะท้อนให้เห็นรูปแบบการท่องเที่ยวเชิงเกษตรและการท่องเที่ยวสัมผัสวิถีชีวิตแบบปายที่ไม่เร่งรีบ ใช้ชีวิตอยู่กับธรรมชาติจริงๆ พร้อมนำสินค้าแปรรูปจากฟาร์มไปจำหน่ายด้วย ซึ่งได้รับกระแสตอบรับดีมากในแง่การรับรู้

ปีนี้โรแมนซ์ ฟาร์มตั้งเป้าหมายอัตราเข้าพักเฉลี่ยทั้งปีไว้ที่ 60% ขณะที่สัดส่วนการใช้บริการเที่ยวฟาร์ม คาดว่าจำนวนคนเที่ยวจะมียอดเฉลี่ย 50 คนขึ้นไป/วัน แบ่งเป็นคนไทย 60% และนักท่องเที่ยวต่างชาติ 40% ทั้งนี้โรแมนซ์ ฟาร์มมีที่ดินรวมกว่า 500 ไร่ ปัจจุบันเพิ่งใช้พื้นที่ไปกว่า 170 ไร่เท่านั้น ในการทำที่พักและฟาร์ม ดังนั้นจึงยังมีที่ดินเหลืออีกกว่า 330 ไร่ ที่ยังไม่ได้ใช้งานและสามารถใช้ขยายในส่วนของที่พักหรือฟาร์มได้อีกในอนาคต

ทางด้านภาพรวมที่พักใน อ.ปาย แข่งขันสูง เพราะในช่วงที่ผ่านมาเกิดกระแสนักลงทุนเข้ามาลงทุนทำที่พักใน อ.ปาย กันมาก หลังเห็นจำนวนนักท่องเที่ยวเติบโตต่อเนื่อง อย่างไรก็ตาม คนส่วนใหญ่มาเที่ยวแค่ในช่วงฤดูหนาว ทั้งที่จริงปายเที่ยวได้ทั้งปี มีเพียงแค่ 1-2 เดือนที่อากาศร้อน

นอกจากนั้น จำนวนวันหยุดของคนทำงานในไทยมีน้อย ซึ่งปัจจัยเรื่องระยะทางก็เป็นอีกหนึ่งเหตุผลในการเลือกแหล่งท่องเที่ยวที่จะเดินทางไปเที่ยวในช่วงวันหยุด หากเป็นไปได้ก็อยากให้ภาครัฐเข้ามา
ส่งเสริมอย่างจริงจังมากขึ้นที่จะผลักดันให้คนไทยเที่ยวในประเทศมากขึ้น

ขณะเดียวกัน มองว่าควรควบคุมสิ่งก่อสร้างในพื้นที่ท่องเที่ยวที่จะมีผลกระทบต่อธรรมชาติ ไม่เป็นผลดีต่อการท่องเที่ยวในระยะยาว รวมทั้งควรช่วยประชาสัมพันธ์แหล่งท่องเที่ยว ผ่านการนำเสนอวิถี
ชีวิตจริงๆ ของคนในพื้นที่ อย่าใช้วัฒนธรรมของสังคมเมืองมานำเสนอ

นิวาต กล่าวว่า หากเป็นไปได้อยากผลักดันการท่องเที่ยวแบบต่อเนื่อง จาก อ.ปาย ต่อด้วย อ.ปางมะผ้า เข้าสู่ตัวเมืองแม่ฮ่องสอน ไปต่อที่ อ.ขุนยวม อ.แม่สะเรียง แล้วทะลุไปถึง จ.เชียงใหม่ เพื่อให้เกิดการกระจายรายได้ท่องเที่ยวในวงกว้างขึ้น เป็นผลดีกับจุดหมายท่องเที่ยวเหล่านี้ถ้วนหน้า

ยุคนี้นักท่องเที่ยวจะให้ความสำคัญกับการใช้เวลาท่องเที่ยวในแต่ละครั้งยาวนานขึ้น โดยถ้าเป็นการท่องเที่ยวในประเทศก็เริ่มมีกระแสการเดินทางแบบไปครั้งเดียวเชื่อมโยงหลายๆ อำเภอ หรือหลายๆ จังหวัดในทริปเดียว ดังนั้นหากนำเสนอเส้นทางท่องเที่ยวแบบเชื่อมโยงหลายอำเภอ หลายจังหวัด โดยมีจุดขายในแต่ละพื้นที่ที่ชัดเจน ก็น่าจะเรียกกระแสความสนใจจากคนไทยและนักท่องเที่ยวต่างชาติได้ไม่น้อย