แฟรนไชส์ไทย สู่อาเซียน (ตอน 1)

06 พฤศจิกายน 2558

ธุรกิจแฟรนไชส์ได้รับการพัฒนาและส่งเสริมจากหน่วยงานภาครัฐอย่างต่อเนื่อง เนื่องจากเป็นรูปแบบการขยายธุรกิจที่ส่งผลดีต่อเศรษฐกิจโดยรวม ทั้งการขยายตลาดของผู้ประกอบการที่ประสบความสำเร็จในการพัฒนาธุรกิจระดับหนึ่งแล้ว การสร้างผู้ประกอบใหม่ รวมทั้งเปิดโอกาสให้ผู้บริโภคได้รับสินค้าและบริการที่มีมาตรฐาน

ธุรกิจแฟรนไชส์ได้รับการพัฒนาและส่งเสริมจากหน่วยงานภาครัฐอย่างต่อเนื่อง เนื่องจากเป็นรูปแบบการขยายธุรกิจที่ส่งผลดีต่อเศรษฐกิจโดยรวม ทั้งการขยายตลาดของผู้ประกอบการที่ประสบความสำเร็จในการพัฒนาธุรกิจระดับหนึ่งแล้ว การสร้างผู้ประกอบใหม่ รวมทั้งเปิดโอกาสให้ผู้บริโภคได้รับสินค้าและบริการที่มีมาตรฐาน

ธุรกิจแฟรนไชส์เป็นส่วนหนึ่งของการเปิดเสรีการค้าบริการ ซึ่งอาเซียนได้ร่วมเจรจาตามแผนงานการจัดตั้งประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน (AEC) โดยการเปิดเสรีการค้าบริการมี 2 องค์ประกอบสำคัญ องค์ประกอบแรก ว่าด้วยการผูกพันการเปิดตลาด องค์ประกอบที่ 2 ว่าด้วยการผูกพันการไม่เลือกปฏิบัติ

โดยมีรูปแบบการให้บริการ 4 รูปแบบ ได้แก่ รูปแบบที่ 1 การให้บริการข้ามพรมแดน รูปแบบที่ 2 การเดินทางไปใช้บริการในต่างประเทศ รูปแบบที่ 3 การจัดตั้งธุรกิจ และรูปแบบที่ 4 การเคลื่อนย้ายบุคลากรวิชาชีพ

ประเทศสมาชิกอาเซียนผูกพันการเปิดเสรีธุรกิจแฟรนไชส์ในระดับที่แตกต่างกัน บรูไน อินโดนีเซีย เมียนมา ไม่ผูกพันการเปิดเสรีธุรกิจแฟรนไชส์ทุกรูปแบบ สปป.ลาว ผูกพันการเปิดเสรีธุรกิจแฟรนไชส์เฉพาะสาขาสิ่งทอ เครื่องนุ่งห่ม และรองเท้า โดยมีเงื่อนไขด้านการถือหุ้นของชาวต่างชาติ

มาเลเซียผูกพันการเปิดเสรีธุรกิจแฟรนไชส์รูปแบบที่ 1-3 ฟิลิปปินส์ผูกพันการเปิดเสรีรูปแบบที่ 1-3 สิงคโปร์ผูกพันการเปิดเสรีรูปแบบที่ 1-3 เวียดนามผูกพันการเปิดเสรีในรูปแบบที่ 1-3 ทั้งนี้การเปิดเสรีธุรกิจแฟรนไชส์ของประเทศสมาชิกอาเซียนมีเงื่อนไขกำกับทุกประเทศ

ประเทศสมาชิกอาเซียนไม่เปิดเสรีในรูปแบบที่ 4 แต่บางประเทศมีการยกเว้นให้โอนย้ายบุคลากรระหว่างบริษัทข้ามชาติในระดับผู้บริหาร ผู้จัดการ และผู้เชี่ยวชาญเฉพาะด้าน ประเทศที่ผูกพันการเปิดเสรีธุรกิจอาหารและเครื่องดื่มในรูปแบบที่ 3 โดยเปิดให้ผู้ให้บริการจัดตั้งธุรกิจในประเทศได้ ประกอบด้วย กัมพูชา มาเลเซีย ฟิลิปปินส์ สิงคโปร์ และเวียดนาม

เมื่อพิจารณากลุ่มเป้าหมายของธุรกิจแฟรนไชส์ซึ่งส่วนใหญ่เป็นกลุ่มประชากรเมือง พบว่า ชาติอาเซียนมีประชากรอาศัยในเมืองค่อนข้างมาก โดยสิงคโปร์มีประชากรอาศัยในเมืองทั้งหมด ส่วนอินโดนีเซียมีประชากรเมืองร้อยละ44 มาเลเซียมีร้อยละ 72 ขณะที่กัมพูชา เมียนมา สปป.ลาว แม้สัดส่วนของประชากรที่อาศัยอยู่ในเมืองไม่สูงมากนักแต่เมืองหลวงและเมืองเศรษฐกิจของประเทศเหล่านี้เป็นแหล่งรองรับนักท่องเที่ยว จึงเป็นโอกาสในการขยายตลาดของธุรกิจแฟรนไชส์ได้