ทีโอทีฮึดทวง 'เสา-ลูกค้า'

โดย...ทีมข่าวเศรษฐกิจภาครัฐโพสต์ทูเดย์

แม้สัมปทานมือถือระหว่างทีโอทีและบริษัท แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส หรือเอไอเอส จะสิ้นสุดลงแล้วเมื่อวันที่ 30 ก.ย. 2558 แต่ยังมีงานที่ยังต้องสะสางกันอีกหลายยก

มนต์ชัย หนูสง รักษาการกรรมการผู้จัดการใหญ่ บริษัท ทีโอที ระบุว่า เอไอเอสจะต้องเริ่มส่งมอบทรัพย์สินทุกอย่างให้ทีโอทีและจากไปตัวเปล่าตามรูปแบบสัญญาสัมปทาน Build-Transfer-Operate หรือ BTO จากนั้นทีโอทีจะนำทรัพย์สินที่รับส่งมอบไปให้บริการต่อ

“ทรัพย์สินที่ต้องส่งมอบคืนมีมูลค่า 1.9 หมื่นล้านบาท ส่วนใหญ่เป็นสถานีฐานกว่า 1 หมื่นแห่งและอุปกรณ์ต่างๆ อาทิ อุปกรณ์ชุมสาย เสา สายอากาศ และอุปกรณ์จ่ายไฟ ซึ่งทีโอทีได้ตั้งคณะกรรมการตรวจรับทรัพย์สินกว่า 7 แสนรายการ โดยจะเข้าไปตรวจสอบว่ายังครบถ้วนหรือไม่ คาดว่าสิ้นเดือน ต.ค.นี้จะชัดเจน” มนต์ชัย กล่าว

แต่ทว่าเพียงเริ่มขั้นตอนส่งมอบทรัพย์สินก็เกิดปัญหาแล้ว

มนต์ชัย ระบุว่า คู่สัญญาได้ยกเลิกสถานีฐานบางแห่งโดยไม่แจ้งให้ทีโอทีทราบ บางแห่งก็อ้างว่าเช่าจากบริษัทลูกรวมทั้งเรื่องอุปกรณ์ ซึ่งเดิมรองรับการใช้งานของคลื่น 900 MHz แต่หลังจากมีคู่สัญญาชนะการประมูล 3จี บนคลื่น 2100 MHz อุปกรณ์ในสถานีฐานบางส่วนถูกเปลี่ยนให้ใช้งานได้แบบ Dual Band ส่งผลให้โครงข่ายคลื่น 900 และคลื่น 2100 MHz กลายเป็นแฝดสยามที่แยกกันไม่ได้

“พอหมดสัมปทานก็เกิดคำถามว่าอุปกรณ์ที่ใช้งานทั้งคลื่น 900 และ 2100 MHz เข้าข่ายทรัพย์สินที่ต้องส่งมอบตามสัญญาสัมปทานหรือไม่ ซึ่งคู่สัญญาก็รู้อยู่แล้วว่าเมื่อหมดสัมปทานก็ต้องส่งมอบ และเล็งเห็นผลอยู่แล้วว่าจะเกิดอะไรตามมา เรื่องนี้จึงจะต้องเกิดข้อพิพาทกันอีก” มนต์ชัย กล่าว

นอกจากนี้ ทรัพย์สินที่เป็นเสามือถือซึ่งคู่สัญญาจะก่อสร้างและได้ส่งมอบให้ทีโอทีเป็นเวลา 23 ปี แต่เมื่อปี 2556 คู่สัญญาส่งหนังสือบอกทีโอทีว่าเสามือถือที่ส่งมอบตั้งแต่ปี 2553-2556 จริงๆ แล้วคู่สัญญาไม่ต้องส่งมอบ เพราะเป็นส่วนหนึ่งของอาคารตาม พ.ร.บ.อาคาร ไม่ใช่อุปกรณ์โทรคมนาคม ซึ่งกรณีนี้ได้นำเรื่องเข้าสู่กระบวนการอนุญาโตตุลาการอยู่

“ก็มีคนใช้มุขว่าเสาที่ตั้งบนอาคารเข้าด้วย พ.ร.บ.อาคาร ถ้าพูดแบบนี้ถังน้ำก็เป็นส่วนหนึ่งของอาคารด้วย” มนต์ชัย กล่าว

เมื่อการคืนเสามือถือกลายเป็นข้อพิพาท คณะกรรมการนโยบายรัฐวิสาหกิจ (คนร.) สั่งการให้ทีโอทีเจรจาข้อพิพาท โดยเสนอโมเดลตั้งบริษัทร่วมทุนที่ถือหุ้นโดยคู่สัญญา 51% และทีโอทีถือ 49% แล้วเอาเสามาไว้ในบริษัทร่วมทุน หวังจะให้วินวินทั้งคู่

“ทีโอทีไม่เห็นด้วยและบอกเสาเป็นทรัพย์สินของทีโอทีอยู่แล้ว แต่ก็ยังไม่สรุปจนถึงวันนี้” มนต์ชัย ระบุ

นอกจากนี้ มีประเด็นที่ทำให้มนต์ชัยหนักใจอีก นั่นคือก่อนสิ้นสุดอายุสัมปทานเลขหมายที่มีการใช้บริการอยู่บนโครงข่ายคลื่น 900 MHz ถูกโอนย้ายออกจากโครงข่ายสัมปทานไปอยู่โครงข่ายอื่นแบบผิดธรรมชาติ 19 ล้านเลขหมาย

“สำนักงานการตรวจเงินแผ่นดิน (สตง.) ส่งหนังสือแจ้งมา ทีโอทีก็สอบถามข้อมูลไปที่ กสทช. แต่ก็ไม่ได้คำตอบ แต่สุดท้าย กสทช.ก็ยอมรับว่ามีการโอนย้ายเลขหมายออกไปอย่างไม่ถูกต้องจริงๆ ลูกค้าประมาณ 20 ล้านราย ที่ต้องส่งมอบให้ทีโอทีถูกโอนย้ายไป ถ้าลูกค้ามีค่าใช้จ่ายเฉลี่ยเลขหมายละ 200 บาท/เดือน ก็ตกเดือนละ 4,000 ล้านบาท หรือปีละ 4-5 หมื่นล้านบาท นี่คือความเสียหายที่เกิดจากการไม่กำกับดูแลของ กสทช.” มนต์ชัย กล่าว

เท่ากับว่าทีโอทียังมีเรื่องวุ่นๆ ให้ต้องสะสางอีกเพียบ ทั้งการทวงสิทธิในคลื่น 900 MHz และการที่ ครม.สั่งเรียกร้องเงินชดเชย 7.2 หมื่นล้านบาท จากเอไอเอส กรณีแก้ไขสัญญาสัมปทานมิชอบ