หญิงเหล็กแห่งกัมพูชา

การทำธุรกิจในประเทศเพื่อนบ้านของไทยหลายประเทศ การมี “คอนเนกชั่น” ดีเท่ากับก้าวเข้าใกล้ความสำเร็จไปอีกขั้นหนึ่ง

สำหรับกัมพูชา คนสำคัญที่มีเครือข่ายกว้างขวางในประเทศคนหนึ่งที่ควรจะรู้จักไว้ก็คือ มาดามลิม ชิว โฮ ที่ได้รับการขนานนามในวิกิลีก ว่าเป็น “เดอะ เกทคีปเปอร์” (The Gatekeeper) ผู้มีสายสัมพันธ์อันแนบแน่นกับบุคคลสำคัญในแวดวงธุรกิจและการเมืองของประเทศ โดยหนึ่งในคอนเนกชั่นที่เหนียวแน่นคือความสัมพันธ์ผ่านเครือญาติ ซึ่งลูกสาวของมาดามลิมได้แต่งงานกับลูกชายของเจ้าของบริษัท เพียบพีเม็กซ์ ผู้ได้รับสัมปทานด้านทรัพยากรธรรมชาติมูลค่ามหาศาลของกัมพูชามาอย่างต่อเนื่อง

มาดามลิมเกิดในจังหวัดกัมปงโสม แต่สงครามทำให้ครอบครัวต้องอพยพจากบ้านเกิดเมืองนอน จนสุดท้ายมาลงหลักปักฐานที่สีหนุวิลล์ ครอบครัวของเธอเริ่มทำธุรกิจอย่างจริงจังหลังจากสงครามยุติ ด้วยการปลูกข้าวซึ่งนำมาทำไวน์ข้าวขาว จากนั้นหลังจากเธอได้แต่งงานกับชาวประมง ก็เริ่มอาชีพใหม่คือขายก๋วยเตี๋ยวอยู่ที่บ้าน ขณะที่สามีใช้เรือประมงของตัวเองขนถ่ายเครื่องใช้ไฟฟ้า เหล้า และบุหรี่ จากเรือใหญ่ที่มาจากสิงคโปร์ ซึ่งสมัยนั้นไม่สามารถเทียบท่าที่ชายฝั่งกัมพูชาได้ จึงต้องเทียบท่าที่เกาะหินขาว ก่อนขนของลงเรือเล็กมาขายต่อในกรุงพนมเปญ

เว็บไซต์พนมเปญโพสต์ ระบุว่า ธุรกิจของมาดามลิมกลายเป็นรูปเป็นร่างชัดเจนยิ่งขึ้นหลังจากการเมืองในกัมพูชามีเสถียรภาพในปี 2530 และมีการใช้ระบบภาษีในประเทศ ซึ่งตอนนั้นเรือจากสิงคโปร์สามารถเข้ามาเทียบท่าที่ชายฝั่งกัมพูชาได้แล้ว โดยมาดามลิมได้ย้ายมาอยู่ที่สีหนุวิลล์ กลายเป็นผู้ค้าส่งสินค้า มีคลังสินค้าในกรุงพนมเปญ และร้านค้าขนาดใหญ่ 

แต่เมื่อเธอเห็นว่าการขายเครื่องใช้ไฟฟ้าอย่างเดียวอาจไม่พอ เพราะคนไม่ได้ซื้อบ่อย จึงจับมือชาวสิงคโปร์และพันธมิตรชาวกัมพูชาเริ่มทำธุรกิจจัดจำหน่ายเหล้าเบียร์อย่าง เฮนเนสซี่ จอห์นนี่ วอล์กเกอร์ และไฮเนเก้น ซึ่งกลายเป็นจุดเริ่มต้นของบริษัท แอทวู้ด อิมพอร์ต แอนด์ เอ็กซ์พอร์ต ในปี 2537 ผู้จัดจำหน่ายอย่างเป็นทางการรายเดียวของประเทศ

นับจากนั้น มาดามลิมได้แตกไลน์ธุรกิจไปอีกหลากหลาย กลายเป็นนักพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน อสังหาริมทรัพย์ อีกทั้งยังเป็นเจ้าของธุรกิจโรงแรม สถานบันเทิง และแหล่งช็อปปิ้ง

หนึ่งในผลงานชิ้นโบแดงของเธอ คือ เขตเศรษฐกิจพิเศษพนมเปญ หรือ PPSEZ ที่ร่วมมือกับพันธมิตรญี่ปุ่น ซึ่งกลายเป็นแหล่งลงทุนสำคัญของบรรดาบริษัทยักษ์ใหญ่จากญี่ปุ่นในปัจจุบัน และบริษัท แอทวู้ดฯ ยังเป็นผู้พัฒนาเขตเศรษฐกิจพิเศษที่สีหนุวิลล์และบาเว็ท ซึ่งอยู่ใกล้กับชายแดนเวียดนาม

นอกจากตำแหน่งที่เกี่ยวข้องกับแวดวงธุรกิจแล้ว มาดามลิมยังเป็นผู้ระดมทุนและสมาชิกบอร์ดกาชาดกัมพูชาอีกด้วย

มาดามลิม เจ้าของอาณาจักรธุรกิจยักษ์ใหญ่ของกัมพูชา กล่าวถึงเคล็ดลับความสำเร็จว่า ต้องโฟกัสว่าต้องการให้ธุรกิจเดินไปในทิศทางไหน ต้องสะสมเงินทุน และทำงานหนักเพื่อให้ก้าวไปถึงจุดนั้น

“ไม่ว่าจะทำธุรกิจในกัมพูชา หรือต่างประเทศ ต้องหาพันธมิตรให้ถูกคน อยู่ด้วยกัน ทำงานด้วยกันจนไปถึงเป้าหมาย”