ทำงานแบบ‘โฮเรนโซ’

โดย...สยาม ประสิทธิศิริกุล

หลังจากที่ได้ร่วมงานกับเพื่อนร่วมงานชาวญี่ปุ่นมาพักหนึ่งแล้ว ทำให้ผมได้เรียนรู้อีกปรัชญาการทำงานของคนญี่ปุ่นที่เราควรนำมาปรับใช้ตามคือ “โฮเรนโซ” ซึ่งมีที่มาจากคำว่า “โฮ” ที่หมายถึง การรายงาน การให้ข้อมูล คำว่า “เรน” หมายถึง การติดต่อ การประสานงานจากฝ่ายหนึ่งไปยังอีกฝ่ายหนึ่ง และคำว่า “โซ” หมายถึง การปรึกษาหารือ แสดงความคิดเห็นเชิงสร้างสรรค์ในการแก้ไขปัญหา

เมื่อรวม 3 คำนี้แล้วก่อให้เกิดความหมายว่า การทำงานเป็นทีมที่ทั้งเจ้านายและลูกน้องมีการให้ข้อมูลที่ตรงไปตรงมาและปรึกษางานร่วมกัน เพื่อให้ได้มาซึ่งผลลัพธ์ที่ดีที่สุดแก่องค์กร

การทำธุรกิจแบบเอสเอ็มอี ส่วนใหญ่ผู้ประกอบการหรือเจ้าของธุรกิจมักเป็นคนคิดและออกคำสั่งเพียงฝ่ายเดียว และลูกน้องมีหน้าที่เพียงทำตาม ซึ่งถ้าผู้ประกอบการรายนั้นมีมุมมองแบบ 360 องศา สามารถคิดอย่างถ้วนถี่และรอบด้านจริงก็จะเป็นผลดีต่อธุรกิจ แต่ในความเป็นจริงแล้วต้องยอมรับว่าไม่มีใครเก่งทุกด้านหรอกครับ ดังนั้นเราควรหารือ หรือพูดคุยกับลูกน้องหรือทีม เพื่อให้ได้มุมมอง และความคิดอย่างรอบด้านก่อน

สำหรับชาวญี่ปุ่นแล้ว ถึงแม้จะมีนิสัยขี้เกรงใจเหมือนคนไทยก็จริงแต่ในเรื่องงานกลับตรงกันข้าม ไม่ว่าจะเป็นลูกน้องระดับไหนก็จะมีการทำรายงานแจ้งข้อมูล หรือให้ข้อเสนอแนะความคิดเห็นให้เจ้านายหรือหัวหน้างานโดยไม่ต้องรอให้เจ้านายถามก่อน นำมาสู่การร่วมกันหารือช่วยกันคิดหาทางแก้ไขปัญหาหรือปรับปรุงงานให้ดีขึ้นอยู่เสมอ ประกอบกับวัฒนธรรมการทำงานที่มุ่งมั่นสู่เป้าหมาย พนักงานทุกคนรู้เป้าหมายขององค์กรและรับผิดชอบสิ่งที่ตนเองได้รับมอบหมายอย่างดีที่สุด ดังนั้นระหว่างทางแต่ละฝ่ายแต่ละแผนกต่างจะต้องเจอปัญหาที่แตกต่างกัน แต่เมื่อลูกน้องรายงานให้หัวหน้างานทราบ ทุกคนก็จะช่วยกันแก้ไขปัญหาให้ถูกจุดและพาให้องค์กรก้าวไปข้างหน้าสู่เป้าหมายที่ตั้งไว้ได้

อย่างไรก็ตาม อีกสิ่งที่ท่านผู้ประกอบการมักจะลืมคำนึงไปคือ ลูกน้องในฐานะพนักงานรับเงินเดือนอาจไม่มีความเป็นเจ้าของ หรือ Ownership ได้มากเท่ากับตัวท่านที่เป็นเจ้าของกิจการที่จะมีความรู้สึกเป็นห่วงและต้องรับผิดชอบทุกอย่างในธุรกิจนะครับ แต่สิ่งที่พนักงานของท่านมีคือ “ความเป็นมืออาชีพ” (Professional) ความชำนาญเฉพาะทาง ซึ่งเป็นเหตุผลที่ท่านถึงได้เลือกจ้างพวกเขามาเพื่อดูแลเฉพาะด้าน ดังนั้นพนักงานเหล่านี้เขาจะรับผิดชอบและเป็นห่วงเฉพาะสิ่งที่ตนเองได้รับมอบหมาย

ท่านผู้ประกอบการผู้ซึ่งไม่ได้เก่งเฉพาะด้าน หรืออีกนัยหนึ่งคือไม่จำเป็นต้องเก่งเฉพาะด้านแบบพนักงาน ก็เพียงแต่ต้องรู้จักการประสานงานกับพนักงานของตนอย่างเข้าใจ ด้วยการใช้ความเป็น Ownership ของท่านที่ห่วงในทุกส่วนขององค์กร ผนวกกับการนำปรัชญา “โฮเรนโซ” ในการเปิดโอกาสให้พนักงานของท่านรายงานและเสนอแนะความคิดเห็นของตนให้แก่ท่าน เพื่อร่วมกันพัฒนากลยุทธ์ธุรกิจให้ธุรกิจของท่านแข็งแกร่งและเติบโตตามที่วางแผนไว้