กระเป๋าแฟบแต่ใจบุญ

ปัญหากำลังซื้อของผู้บริโภคที่อยู่ในภาวะซบเซาไม่ได้ส่งผลกระทบเฉพาะธุรกิจเชิงพาณิชย์เท่านั้น ในด้านของธุรกิจบุญก็ได้รับผลกระทบเช่นกัน เนื่องจากกลุ่มคนที่เข้าวัดทำบุญส่วนใหญ่เป็นกลุ่มคนระดับกลางและระดับล่าง เมื่อเศรษฐกิจตกสะเก็ดก็ต้องประหยัด แม้จิตใจจะมีแรงศรัทธามากแค่ไหนก็ต้องจับจ่ายอย่างคิดถึงเงินที่มีเหลืออยู่ในกระเป๋า และเลือกซื้อสินค้าที่จำเป็นก่อน

เมื่อสถานการณ์เป็นเช่นนั้น เลยทำให้ผู้ประกอบการที่ทำธุรกิจหรือค้าขายเกี่ยวกับสินค้าทำบุญก็ได้รับผลกระทบไปแบบเต็มๆ โดยเฉพาะในช่วงครึ่งปีแรกที่ผ่านมา เพราะจากการสอบถามไปยัง สกล แสงมาลี เจ้าของห้างสรรพสินค้าสังฆภัณฑ์ ซึ่งถือเป็นผู้ประกอบการกลุ่มสินค้าทำบุญรายใหญ่ในเขตกรุงเทพฯ และปริมณฑล บอกว่า ยอดขายซบเซาลงไปมาก เนื่องจากผู้บริโภคหันมาประหยัดค่าใช้จ่าย

นอกจากนี้ ยังสะท้อนได้จากเครื่องสังฆทานที่เคยซื้อกันขนาดใหญ่หลายพันบาท ก็ปรับลดลงมาเหลือหลักร้อย เนื่องจากกำลังซื้อถดถอย หลังจากถูกปัจจัยลบรอบด้านมารุมเร้า ไม่ว่าจะเป็นภาพรวมเศรษฐกิจของประเทศ ปัญหาราคาพืชผลทางการเกษตรตกต่ำ ล่าสุดก็ปัญหาภัยแล้ง ส่งผลให้กลุ่มลูกค้าที่เป็นเกษตรกร ซึ่งถือเป็นกลุ่มลูกค้าหลักลดค่าใช้จ่าย แม้จะมีศรัทธาแรงกล้าแต่เงินในกระเป๋าแฟบก็เลยต้องลดค่าใช้จ่ายในส่วนนี้ไป

อย่างไรก็ดี สำหรับผู้ที่มีจิตใจศรัทธาในพุทธศาสนาและตั้งใจทำบุญแล้ว เชื่อว่าแม้เงินจะน้อย แต่ถ้าหากมีความตั้งใจไม่ว่าจะเงินมากหรือเงินน้อยก็ได้บุญเท่ากัน เพราะผลบุญที่แต่ละคนจะได้รับขึ้นอยู่กับแรงศรัทธาที่แต่ละคนมี

เหตุผลที่เจ้าของห้างสินค้าสังฆภัณฑ์ เผยว่ากลุ่มลูกค้าระดับรากหญ้าถือเป็นกลุ่มหลักที่ซื้อสินค้าทำบุญ ก็เพราะว่ากลุ่มคนดังกล่าวจะเข้าวัดทำบุญถวายสังฆทานเป็นประจำ แตกต่างจากกลุ่มคนระดับบน แม้ว่าการทำบุญต่อครั้งจะใช้เงินเยอะ แต่ก็นานๆ ถึงจะเข้าวัดทำบุญสักที สำหรับการ ค้าขายการเก็บเล็กผสมน้อย จึงมีความหมายมากกว่าขายดีตูมเดียวแล้วหายไป

จนถึงสถานการณ์ล่าสุด แม้ว่าช่วงครึ่งปีแรกกลุ่มสินค้าทำบุญจะอยู่ในวิกฤต แต่จากแนวโน้มในช่วงวันอาสาฬหบูชาและวันเข้าพรรษาที่ผ่านมา ซึ่งเริ่มมีความคึกคักและคนไทยหันมาทำบุญมากขึ้น น่าจะทำให้ผู้ที่ทำธุรกิจค้าขายเกี่ยวกับกลุ่มสินค้าทำบุญเริ่มใจชื้นขึ้นมาได้บ้าง

แต่ทั้งนั้นก็คงต้องดูผลกันระยะยาวในช่วงเข้าพรรษานี้ ว่ากำลังซื้อจะฟื้นช่วยกระตุ้นยอดขายในช่วงครึ่งปีหลังได้หรือไม่ ซึ่งกลุ่มสินค้าทำบุญที่หลายคนเป็นห่วงอย่างมากในปีนี้ คือ เทียนพรรษา เนื่องจากเป็นสินค้าที่มีหน้าขายเพียงไม่กี่เดือน หากไม่สามารถสร้างแรงจูงใจให้สินค้าขายได้ในช่วงเทศกาลเข้าพรรษานี้ จะต้องเก็บสินค้ายาวข้ามไปอีก 1 ปี จนกว่าจะถึงเทศกาลเข้าพรรษาในปีหน้า ซึ่งระหว่างทางที่กว่าจะถึงช่วงหน้าขายอีก 1 ปี สินค้าอาจมีความเสียหายได้

แม้ว่าสินค้าทำบุญจะขายได้น้อยลง เพราะผู้บริโภคหันมาซื้อสินค้าชิ้นเล็ก และราคาที่ถูกลง แต่หากดูที่แรงศรัทธาในศาสนาพุทธแล้ว ถือว่าคนไทยยังมีความศรัทธาในพระพุทธศาสนาที่แรงกล้า เพราะเท่าที่ดูจากสายตาในช่วงวันพระใหญ่และวันเข้าพรรษาที่ผ่านมา ชาวพุทธทั่วประเทศไทยยังคงตื่นเช้าเข้าวัดทำบุญกันอย่างคึกคัก เช่นเดียวกับตอนเย็นที่ยังหันหน้าเข้าวัดร่วมเวียนเทียนรอบพระอุโบสถ วิหาร หรือพระพุทธรูป เพื่อระลึกถึงคุณของพระรัตนตรัยในวันสำคัญ และเป็นศาสนาประจำชาติสืบไป