ลงพื้นที่ดูตลาดจริง สูตรสำเร็จในกัมพูชา

กัมพูชาเป็นอีกประเทศหนึ่งในอาเซียนที่เนื้อหอม และกำลังเป็นฐานการผลิตสินค้าสำคัญของทุนต่างชาติ เห็นได้จากทุนจากญี่ปุ่น จีน เกาหลีใต้ ที่เข้าไปขยายฐานการผลิตในกัมพูชา เพื่ออาศัยแรงงานต้นทุนถูกและสิทธิประโยชน์ทางภาษีจีเอสพี เพื่อส่งออกไปยังสหภาพยุโรป (อียู) และสหรัฐอเมริกา

ในส่วนของนักลงทุนไทยนั้น ธุรกิจที่โดดเด่นมาอย่างต่อเนื่องคือ การส่งออกสินค้าไปจำหน่ายในกัมพูชา ซึ่ง จีรนันท์ วงษ์มงคล อัครราชทูตที่ปรึกษา (ฝ่ายการพาณิชย์) ประจำกรุงพนมเปญ ประเทศกัมพูชา ฟันธงชัดเจนว่าชาวกัมพูชาสนใจสินค้าทุกอย่างของไทย แต่ต้องยอมรับว่า ปัจจุบันมีผู้เล่นในธุรกิจนี้จำนวนมาก นอกจากแข่งขันกับผู้ประกอบการไทยด้วยกันเองแล้ว ก็ยังต้องแข่งกับคู่แข่งจากต่างประเทศ เช่น ญี่ปุ่น เกาหลีใต้ และเวียดนาม ด้วย

“สินค้าบางอย่างผลิตในเวียดนาม แต่ติดฉลากภาษาไทย มีการระบุว่าเทสต์ ออฟ ไทยแลนด์ หรือรสชาติไทย แต่กลับเมดอินเวียดนาม หรือผลิตในเวียดนาม” จีรนันท์ ยกตัวอย่างที่สะท้อนความนิยมสินค้าไทย

ในฐานะที่คร่ำหวอดในกัมพูชามานาน จีรนันท์ แนะนำว่า การทำธุรกิจในกัมพูชาจะต้องมีพันธมิตรที่ดี มีคอนเนกชั่นที่ดี เพื่อให้เป็นคนช่วยเจรจาเรื่องต่างๆ ทางธุรกิจ ที่สำคัญ ไม่มีสูตรสำเร็จตายตัวสำหรับการทำธุรกิจในกัมพูชา โดยจะขึ้นอยู่กับประเภทธุรกิจเป็นหลัก

“การทำธุรกิจไม่มีแพตเทิร์นสำเร็จรูป ผู้ประกอบการจะต้องรู้ว่าตัวเองต้องการอะไร เป้าหมายของตัวเองคืออะไร จึงจะสามารถวางแผนทำธุรกิจได้” จีรนันท์ ระบุ

ขณะเดียวกัน ได้แนะนำหลักการทำการค้าขายในกัมพูชาว่า หากเป็นคู่ค้าที่เพิ่งรู้จักกัน ทำการค้าร่วมกันใหม่ๆ ควรใช้การชำระเงินด้วยเงินสด ซึ่งโดยปกตินักธุรกิจไทยจะให้คู่ค้าส่งเงินให้ก่อน จึงจะส่งสินค้าให้ แต่หากรู้จักและทำธุรกิจด้วยกันระยะหนึ่งแล้ว อาจสามารถปล่อยเครดิตให้กับคู่ค้าได้

สอดคล้องกับ ดวงใจ จันทร รองประธานสภาธุรกิจไทย-กัมพูชา ที่ทำธุรกิจในกัมพูชามานานหลายสิบปี บอกว่า หากต้องการทำธุรกิจที่นี่จะต้องเข้ามาศึกษาตลาดเอง ขึ้นอยู่กับความถนัดของแต่ละคน โดยตอนนี้ธุรกิจที่มีความน่าสนใจ เช่น โรงแรม ร้านอาหาร โรงงานที่ต้องใช้แรงงานจำนวนมาก

“สิ่งสำคัญของการทำธุรกิจคือ ต้องหาคู่ค้าที่ดี ทำธุรกิจให้ถูกต้องตามกฎหมาย ต้องรักษาคุณภาพและมาตรฐานของสินค้าและบริการอยู่เสมอ” ดวงใจ แนะนำเคล็ดลับ

ด้าน งวน เม็งเตจ ประธานหอการค้ากัมพูชา กล่าวถึงโอกาสการลงทุนในกัมพูชาว่า มีธุรกิจที่มีศักยภาพน่าสนใจ ได้แก่ การท่องเที่ยว ภาคธนาคาร อสังหาริมทรัพย์ และพลังงาน ซึ่งกัมพูชาถือเป็นปลายทางการลงทุนที่น่าสนใจของนักลงทุนต่างชาติ เพราะมีจุดเด่นด้านต่างๆ เช่น การเป็นเศรษฐกิจระบบเปิดที่นักลงทุนทุกคนได้รับการปฏิบัติอย่างเท่าเทียมกัน ไม่มีการควบคุมราคาสินค้าหรือบริการ ไม่มีข้อจำกัดด้านการแปลงสกุลเงิน

ขณะเดียวกัน ยังมีสิทธิประโยชน์ด้านการลงทุน เช่น การยกเว้นภาษีนานสูงสุด 9% การยกเว้นภาษีนำเข้า ขั้นตอนการอนุมัติการลงทุนรวดเร็ว อีกทั้งการลงทุนที่นี่ยังได้รับสิทธิประโยชน์ทางภาษีจีเอสพีจากประเทศกลุ่มสหภาพยุโรป (อียู) และสหรัฐอเมริกาด้วย

สก แฟรงค์-แมคเคนลีย์ ที่ปรึกษาอาวุโส ของวีทรัสต์ กรุ๊ป ซึ่งทำธุรกิจอสังหาริมทรัพย์ในกัมพูชา กล่าวว่า นักลงทุนกัมพูชากำลังมองหาพันธมิตรชาวไทยเช่นกัน ซึ่งหากผู้ประกอบการไทยต้องการคู่ค้ากัมพูชาก็สามารถมาติดต่อที่หอการค้ากัมพูชาได้ ทั้งนี้ หากต้องการทำธุรกิจให้ประสบความสำเร็จ ทั้งสองฝ่ายจะต้องมีความเห็นชอบในข้อตกลงต่างๆ ร่วมกัน หากมีปัญหาก็ต้องกันหาทางออกที่ได้ประโยชน์ทั้งสองฝ่าย

จากมุมมองเหล่านี้จะเห็นได้ว่า กัมพูชายังมีโอกาสมากมายรอให้ผู้ประกอบการไทยไขว่คว้า แต่ก่อนบุกจะต้องรู้จักเป้าหมายของตัวเองอย่างถ่องแท้เสียก่อน