นักธุรกิจรุ่นใหม่ยังไม่รอด มีฝันแต่ไร้ประสบการณ์

“อยากมีธุรกิจเป็นร้านกาแฟเล็กๆ ของตนเองสักร้านไม่ต้องใหญ่โตขอแค่พอเลี้ยงธุรกิจได้ก็พอแล้ว” คงเป็นความฝันของหนุ่มสาวยุค “เจนวาย” หลายคน ไม่เว้นแม้กระทั่งชาวเจนวายสิงคโปร์ เพราะจากการสำรวจล่าสุดพบว่ามีธุรกิจร้านกาแฟเปิดใหม่ถึง 350 ร้าน นับตั้งแต่ปี 2011 เป็นต้นมา

อย่างไรก็ตาม ปัญหาหลักของการสร้างธุรกิจสมัยนี้คือไม่ใช่ความกล้าในการก้าวสู่สนามอีกต่อไป เป็นความรอบคอบและประสบการณ์ที่ทำให้ธุรกิจของชาวเจนวายขาดความยั่งยืน จึงเป็นเหตุผลว่า “ทำไมร้านกาแฟและขนมกว่า 369 แห่งที่เปิดตัวในปี 2011 ต้องปิดตัวลงอย่างรวดเร็ว”

เรย์เนอร์ ตัน เป็นหนึ่งในผู้ประกอบการไฟแรงที่ฝันอยากมีร้านกาแฟเล็กๆเป็นของตนเองสักร้าน ถึงกับลาออกจากมหาวิทยาลัยกลางคันเพื่อมาเปิดร้านขนมสไตล์ฝรั่งเศส “เดอ ลา เคร็ม” ที่ สิคแลป ไดรฟ์ ร่วมกับญาติและพ่อแม่

ทุกคนรวมเงินกันได้ราว 1.5 แสนเหรียญสิงคโปร์ สำหรับเป็นทุนตั้งต้นในการทำธุรกิจ โดยเงินส่วนใหญ่หมดไปกับการตกแต่งภายใน ซื้อเฟอร์นิเจอร์ และการติดตั้งไฟฟ้าและน้ำประปา

อย่างไรก็ตาม หลังจากดำเนินกิจการได้ 2 ปี ธุรกิจก็เริ่มเผชิญกับปัญหาขาดสภาพคล่อง ขณะที่ตันเองก็เริ่มรู้สึกเหนื่อยล้าจากการทำงานถึง 16 ชั่วโมง/วัน ทำให้ตันตัดสินใจก้าวออกมา

“การเป็นเจ้าของธุรกิจนั้นเหมือนฝันที่เป็นจริง อย่างไรก็ตามเมื่อความชอบขนมของผมกลับไม่ได้หมายความว่า ผมจะเป็นเจ้าของธุรกิจที่ดี” ตัน กล่าว โดยตอนนี้ตันได้ตัดสินใจกลับไปเรียนต่อ หลังจากที่เปิดร้านของตนได้ 2 ปี

“ผมไม่จริงจังพอสำหรับการเป็นเจ้าของธุรกิจ”

ล่าสุด ตามข้อมูลจากหน่วยงานการบัญชีและการกำกับธุรกิจของสิงคโปร์ เปิดเผยว่า มีธุรกิจร้านกาแฟขนาดเล็กที่เปิดตัวในปีที่แล้วถึง 391 แห่ง แต่กว่า 1 ใน 4 ต้องปิดตัวลงภายในระยะเวลาอันสั้น

“ดูเหมือนบรรดาเจ้าของธุรกิจร้านกาแฟทั้งในอดีตและปัจจุบันจะขาดทั้งประสบการณ์และการวางแผนที่ดี รวมถึงปัญหาด้านแรงงานจากภาวะขาดแคลน รวมถึงความท้าทายอีกนานัปการเป็นอุปสรรคต่อการดำเนินธุรกิจ” รายงานระบุ

หนึ่งในนั้น คือ อเดลลีน หวัง ผู้ประกอบการร้านกาแฟ “เดอ ป๊อป คัลเจอร์” ซึ่งผันตัวจากสื่อสารองค์กรมาเป็นเจ้าของธุรกิจขนาดเล็กด้วยตนเองเมื่อเดือน ก.ค.ปีที่แล้ว โดยเจ้าตัวเผยว่า ใฝ่ฝันอยากเป็นเจ้าของธุรกิจร้านกาแฟมาโดยตลอดสมัยเรียนมหาวิทยาลัย อย่างไรก็ตามหลังจากเริ่มเปิดร้านกาแฟมาได้สักพักความคิดก็เริ่มเปลี่ยนไป

“ความผิดพลาดของฉัน คือ ฉันไม่เคยมีประสบการณ์ด้านธุรกิจคาเฟ่มาก่อนเลย ความผิดพลาดดังกล่าวทำให้ต้องพบกับรายจ่ายที่ไม่คาดคิด” หวัง ยอมรับก่อนเสริมว่า ปัญหาหลักรายได้ที่เข้ามาไม่พอกับรายจ่ายที่ต้องใช้ไปในแต่ละวัน

อีกหนึ่งปัญหาที่ธุรกิจต้องเผชิญ คือ ทำเล สิงคโปร์เป็นประเทศที่ขึ้นชื่อเรื่องค่าเช่าแพง เนื่องจากสภาพเป็นเกาะทำให้มีพื้นที่จำกัด อย่างไรก็ตามสิงคโปร์ยังคงมีย่านที่ค่าเช่าสมเหตุสมผล เช่น ย่านเตียง
บาห์รู ดุกซ์ตัน และฮาจีเลน ซึ่งเป็นย่านชานเมือง ซึ่งสัดส่วนค่าเช่าก็จะต่ำกว่าย่านใจกลางเมือง เช่น ย่านบีด็อก ย่านโตอา พาโย

อย่างไรก็ตาม การมีค่าเช่าที่ถูกกว่าก็ต้องแลกมาด้วยความเสี่ยงที่คนจะเข้าร้านน้อยกว่าด้วยเช่นกัน ไมค์ ตัน เจ้าของร้านค้าปลีกไลฟ์สไตล์ “เอ้ก3” ซึ่งเปิดร้านกาแฟ “เอ้ก3 คาเฟ่” เมื่อเดือน มิ.ย. 2010 เล่าให้ฟังว่า ร้านกาแฟดังกล่าวเปิดในย่านเมาท์แบตเทนซึ่งเจ้าของสถานที่ให้ค่าเช่าที่สมเหตุสมผล แต่กลับมีลูกค้าไม่พอสำหรับพยุงค่าใช้จ่าย และร้านจำเป็นต้องปิดตัวลงในที่สุด

“ผมไม่ต้องแบกรับต้นทุนค่าเช่าเหมือนที่อื่น แต่มันก็ไม่ยั่งยืนหรอกเชื่อผมเถอะ สุดท้ายคุณก็ต้องการสถานที่ที่คนผ่านไปผ่านมาเยอะอยู่ดี” ตัน กล่าว

เจ้าของธุรกิจหลายคนยังต้องทำงานทุกอย่างด้วยตนเอง นับตั้งแต่การเตรียมอุปกรณ์ไปจนถึงการขาย เนื่องจากไม่สามารถจ้างแรงงานได้ ทำให้เจ้าของธุรกิจรู้สึกเหนื่อยกว่าปกติ และไม่มีเวลาสำหรับการคิดต่อยอดธุรกิจต่อไป

ธุรกิจร้านกาแฟเปิดใหม่ต้องประสบปัญหาดังกล่าวมากในปัจจุบัน และทำให้ภาพลักษณ์ทางธุรกิจของสิงคโปร์แย่ลง โดย เจียงไฮ่โป๋ ประธานสมาคมบริหารธุรกิจอาหารและเครื่องดื่มสิงคโปร์ แสดงความเห็นว่า การเปิดตัวและปิดอย่างรวดเร็วส่งผลกระทบต่อภาพลักษณ์ธุรกิจประเภทนี้ รวมถึงบั่นทอนกำลังใจของคนที่ต้องการเป็นเจ้าของธุรกิจอีกด้วย

เจียงไฮ่โป๋ ยังเตือนว่า ผู้ต้องการเป็นเจ้าของธุรกิจควรเข้าไปเก็บประสบการณ์ในภาคธุรกิจ ในฐานะลูกจ้างก่อนจะผันตัวมาเป็นเจ้าของธุรกิจ

“การเป็นเจ้าของธุรกิจคือการพูดว่า ฉันยอมรับการขาดทุนได้ก่อนที่ฉันจะทำเงิน ซึ่งอาจต้องใช้เวลานานถึง 2 ปีด้วยซ้ำ” เจียง กล่าวทิ้งท้ายไว้