เร่งแผนปฏิรูปภาษี คลอดแพ็กเกจพ.ย.นี้

นันทิยา วรเพชรายุทธ

ผ่านมาแล้ว 7 เดือนกับภารกิจปฏิรูปประเทศ ในฐานะสมาชิกสภาปฏิรูปแห่งชาติ (สปช.) ด้านการเมือง กฎหมาย และกระบวนการยุติธรรม กิติพงศ์ อุรพีพัฒนพงศ์ ประธานกรรมการบริษัท เบเคอร์ แอนด์
แม็คเค็นซี่ เปิดเผยว่า สามารถขับเคลื่อนหลายประเด็นเข้าไปในร่างรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ได้แล้ว เหลือเพียงการลงรายละเอียดในโรดแมปในช่วงต่อจากนี้

ทว่าสิ่งที่ท้าทายมากกว่า คือ ภารกิจการปฏิรูปภาษี ที่ปัจจุบันกำลังอยู่ระหว่างการพิจารณาของคณะกรรมการปฏิรูปภาษีที่มีสมหมาย ภาษี รมว.คลัง เป็นประธาน ซึ่งพิจารณาตั้งแต่เรื่องร้อนอย่างภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง หรือภาษีทรัพย์สิน ไปจนถึงการพิจารณาลดภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา

“การปฏิรูปภาษีคาดว่าน่าจะออกมาเป็นแพ็กเกจ ไม่น่าออกมาเดี่ยวๆ โดยจะเป็นแบบที่มีทั้งให้และรับ คือ มีทั้งภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง ขณะเดียวกันก็จะมีการลดฐานภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา การปรับหลักเกณฑ์ค่าใช้จ่าย ค่าลดหย่อนให้ผู้เสียภาษีมากขึ้น โดยทุกอย่างจะเสร็จสิ้นออกมาได้ภายในเดือน พ.ย.นี้” กิติพงศ์ กล่าว

กิติพงศ์ เปิดเผยว่า การออกภาษีมามากขึ้นและขยายฐานผู้ยื่นแบบเสียภาษีให้กว้างขึ้นนั้น ก็ควรต้องลดฐานภาษีและให้สิทธิประโยชน์แก่คนที่จ่ายมากขึ้นด้วย โดยได้เสนอคณะกรรมการปฏิรูปภาษีให้ลดอัตราภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาลงเหลือสูงสุด 28% จาก 35% เพื่อให้สอดคล้องกับการลดภาษีเงินได้นิติบุคคลจาก 30% ลงมาเหลือ 20%

ที่สำคัญก็คือ แผนการขยายฐานภาษีขึ้นทะเบียนผู้มีเงินได้ เพื่อใช้เป็นฐานข้อมูลในการปฏิรูปและช่วยเหลือผู้มีรายได้น้อยต่อไป (Negative Income Tax) หลังจากที่ไทยมีการยื่นแบบผู้เสียภาษีเพียงปีละ 10.5 ล้านคน และมีจำนวนผู้ที่ต้องเสียภาษีเงินได้เพียง 3.6 ล้านคน และในจำนวนนี้เป็นผู้เสียภาษีในอัตราสูงสุดเพียงกว่า 2 หมื่นคนเท่านั้น โดยกิติพงศ์เสนอให้เงินผู้มีรายได้น้อย 1 หมื่นบาทเพื่อนำไปลดหย่อนภาษี และเสนอการใช้ระบบบัตรสมาร์ทการ์ดในการจัดเก็บฐานข้อมูล ให้เป็นเลขชุดเดียวกันกับเลขบัตรประชาชน เลขผู้เสียภาษี และเลขประกันสังคม ซึ่งในเบื้องต้นทางกระทรวงการคลังรับในเชิงหลักการแล้ว

สำหรับภาษีทรัพย์สินซึ่งเคยเป็นประเด็นถกเถียงร้อนแรงมาก่อนหน้านี้ กิติพงศ์ กล่าวว่า คณะกรรมการปฏิรูปภาษีกำลังอยู่ระหว่างการถกเถียงในประเด็นมูลค่าที่จะได้รับการยกเว้นให้ การจัดเก็บในอัตราใด หักค่าลดหย่อนอะไรบ้าง และควรจะเก็บในระยะแรกเท่าไร แต่ไม่น่ามีปัญหามากและน่าจะออกมาได้ทันกรอบเวลาที่กำหนดไว้ และอาจบังคับใช้ในช่วงประมาณปี 2560 แต่ภายในปีนี้ต้องออกมาให้ได้ก่อน เพราะเป็นกฎหมายที่สำคัญมากเกี่ยวกับภาษีท้องถิ่นด้วย เป็นการเปลี่ยนแลนด์สเคปของการบริหารจัดการบ้านเมืองของไทย

ในขณะที่การยกร่างประมวลรัษฎากรครั้งแรกในรอบ 77 ปี ซึ่งไทยเคยมีเพียงแค่การปรับเพิ่มกฎหมายภาษีมูลค่าเพิ่ม (แวต) มาแค่ครั้งเดียวในปี 2535 นั้น ลึกๆ เชื่อว่าสามารถทำได้ถ้ารัฐบาลเอาจริง โดยจะอิงโมเดลของสิงคโปร์เปรียบเทียบเป็นหลัก เพราะผ่านการทดสอบมาแล้ว และยังมีความชัดเจน ตีความน้อย โปร่งใส แต่จะปรับให้เข้ากับลักษณะเศรษฐกิจและสังคมไทย

“ถ้าไม่ทำคราวนี้ก็ไม่รู้จะทำคราวไหนแล้ว นี่เป็นโอกาสเดียวที่ทำได้ ในอนาคตผมมองไม่เห็นโอกาสเลยว่าจะแก้ปัญหาเรื่องภาษีได้ยังไง” กิติพงศ์ กล่าว

กิติพงศ์ เชื่อว่า จะสามารถปฏิรูปภาษีได้ทันภายในวาระของรัฐบาลชุดนี้ เพราะร่างกฎหมายนั้นตามคอนเซ็ปต์แล้วใช้เวลาไม่กี่เดือนถ้ารัฐบาลคิดจะทำจริง และที่ผ่านมาก็มีความคืบหน้าไปมาก โดยเฉพาะคณะกรรมการปฏิรูปภาษี 15 คน ที่มีสัดส่วนของเอกชนหรือคนนอกมากกว่าข้าราชการอย่างที่ไม่เคยมีมาก่อน โดยทั่วไปคิดว่าภายในช่วง 6-7 เดือนนี้ ก็สามารถผ่านร่างออกมาและนำเข้าสภาได้

“ประเทศไทยจำเป็นต้องปรับความคิดเรื่องภาษีกันใหม่ ไม่อย่างนั้นลูกหลานของเราจะทำยังไง เป้าหมายการปฏิรูปภาษีครั้งนี้ หลักๆ คือการเพิ่มรายได้ให้ภาครัฐ และเป็นการสร้างวัฒนธรรมใหม่ให้กับประเทศไทย ให้การเสียภาษีเป็นหน้าที่ของคนไทย” กิติพงศ์ กล่าว