การวางกลยุทธ์องค์กร ต้องเริ่มต้นอย่างไร? (ตอน 2)

โดย...ทัธภร ภัทรวริทธิ์

ข้อสมมติฐานเหล่านี้สามารถแตกประเด็นย่อยลงไปอีก เช่น การกลยุทธ์ในการขายสามารถแตกออกมาเป็นประเด็นต่างๆ ได้แก่ Sales Model, Sales Force Strategy, Sales Strategy หรือเรียกวิธีการนี้ว่า Issue Tree อย่างไรก็ตาม สมมติฐานเหล่านี้สามารถปรับเปลี่ยนได้เมื่อมีการค้นพบข้อเท็จจริงเพิ่มเติมในขั้นตอนถัดไป

เมื่อทราบโจทย์ที่ชัดเจน และมีกรอบในการแก้ปัญหาที่ชัดเจนแล้วการวางกลยุทธ์ต่างๆ ให้เหมาะสมกับองค์กร เริ่มจากการศึกษาภาพรวมอุตสาหกรรม (Mega trend, Best Practice, Case Study) ซึ่งเป็นตัวอย่างในการทำกลยุทธ์ต่างๆ ของบริษัทที่ประสบความสำเร็จที่สามารถนำมาประยุกต์ใช้กับองค์ได้ การวิเคราะห์ศึกษากรณีตัวอย่างควรมีกรอบทฤษฎีต่างๆ เพื่อให้สามารถวิเคราะห์กลยุทธ์ได้ชัดเจนมากยิ่งขึ้น เช่น 7S Model, Repeatability Model, 5C- 4P Model, 5 Forces เป็นต้น สามารถศึกษาทฤษฎีได้จาก Business School ต่างๆ

นอกจากมุมมองภายนอก แล้ว มุมมองภายในเป็นส่วนสำคัญอย่างยิ่งในการจัดทำแผนกลยุทธ์ การสัมภาษณ์ พูดคุยกับผู้บริหารองค์กร หรือผู้ที่มีส่วนได้ส่วนเสีย (Key Stakeholder) สำหรับกรณีนี้ เช่น หัวหน้าฝ่ายขาย ฝ่ายการตลาด ฝ่ายปฏิบัติการ ฝ่ายลูกค้าสัมพันธ์ ฝ่ายการเงิน หรือลูกค้า สมาคมต่างๆ ที่เกี่ยวข้อง เพื่อเข้าใจความได้เปรียบการแข่งขันขององค์กร ความสามารถขององค์กร วิเคราะห์จุดแข็ง จุดอ่อน โอกาส อุปสรรค (SWOT) องค์กร และที่สำคัญคือเราสามารถตรวจสอบสมมติฐานที่ตั้งไว้ในตอนต้น เพื่อเป็นการยืนยันแนวทางที่เป็นไปได้ในการจัดทำกลยุทธ์ต่างๆ

เมื่อทำการรวบรวมข้อสรุปที่ได้จากทั้งมุมมองภายในและภายนอกก็มาถึงขั้นตอนการระดมความคิด (Brainstorm) กับผู้บริหารที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้ได้ข้อสรุปเกี่ยวกับแนวทางของกลยุทธ์ที่เหมาะสม ทั้งนี้เพื่อให้ทุกคนมองในภาพรวมซึ่งเป็นภาพเดียวกัน และมีทิศทางเดียวกันในการวางแผนกลยุทธ์ในขั้นตอนถัดไป

สิ่งสำคัญสำหรับขั้นตอนนี้คือ การเตรียมข้อมูลที่เกี่ยวข้องเพื่อสนับสนุนการตัดสินใจให้ครบถ้วน และคุมการประชุมให้มีประสิทธิผล เพื่อให้ได้ข้อสรุปที่ทุกคนเห็นพ้อง อย่างไรก็ตาม วิธีการที่สามารถช่วยให้การประชุมเห็นพ้องกันได้ง่ายขึ้น คือ การเตรียมตัวก่อนประชุม ซึ่งต้องระบุให้ได้ว่าใครคือ ผู้มีอิทธิพลหลักในการประชุม แล้วเตรียมข้อมูลไปพูดคุยกับกลุ่มคนเหล่านี้ก่อนการประชุมเริ่มต้น เพื่อให้มีความเห็นคล้อยไปในทิศทางเดียวกัน ซึ่งขั้นตอนนี้ต้องใช้ทักษะในการบริหารจัดการความเห็นของคู่เจรจาที่ดี ซึ่งจะช่วยให้การ Brainstorm สำเร็จผลตามที่ตั้งไว้

ในฉบับนี้กล่าวถึงขั้นตอนการจัดทำกลยุทธ์ ซึ่งสามารถเป็นกรอบให้นำไปศึกษาลงมือปฏิบัติได้เบื้องต้น ส่วนการวางแผนกลยุทธ์ในขั้นตอนต่อไป และวิธีการในการปฏิบัติตามกลยุทธ์ที่วางไว้จะกล่าวถึงในฉบับต่อไป