แรงงาน-แรงเงิน

ค่าแรงขั้นต่ำที่เหมาะสมกับแรงงาน ยังคงเป็นประเด็นถกเถียงกันในประเทศต่างๆ ของอาเซียน ซึ่งการหาจุดยืนร่วมกันระหว่างนายจ้างและลูกจ้าง เป็นเรื่องท้าทายอย่างยิ่ง

สำหรับ "พม่า" ที่เป็นตลาดดาวรุ่งพุ่งแรง ก็กำลังมีการเจรจาเพื่อกำหนดค่าแรงขั้นต่ำอยู่เช่นกัน โดยที่ผ่านมามีการประชุม 3 ฝ่าย ทั้งกระทรวงแรงงาน ตัวแทนแรงงาน และเจ้าของกิจการ และคาดว่าจะได้ข้อสรุปภายในไม่กี่เดือนนี้

เว็บไซต์อิรวดี อ้างคำให้สัมภาษณ์ของตัวแทนแรงงานในคณะกรรมการไตรภาคีด้านค่าแรงขั้นต่ำของพม่าว่า บรรดาสหภาพแรงงานต่างเรียกร้องค่าแรงรายวันขั้นต่ำ 4,000 จ๊าด หรือประมาณ 130 บาท โดยทำงาน 8 ชั่วโมง ซึ่งค่าแรงดังกล่าวไม่รวมสวัสดิการอื่นๆ ค่าทำงานล่วงเวลา (โอที) และโบนัส

ความต้องการดังกล่าวถือว่าต่างจากมุมมองของฝ่ายนายจ้างอย่างมาก เพราะเจ้าของโรงงานในกรุงย่างกุ้งรายหนึ่ง บอกว่า ฝ่ายนายจ้างเจ้าของโรงงานผลิตเสื้อผ้าเสนอค่าแรงขั้นต่ำวันละ 1,500 จ๊าด หรือประมาณ 45 บาท ขณะที่เจ้าของโรงงานแปรรูปไม้จะยอมควักกระเป๋าจ่ายค่าแรงราว 3,000 จ๊าด

ซายข่ายเมี้ยวทุน ตัวแทนแรงงานในคณะกรรมการไตรภาคี อธิบายว่า รายได้ดังกล่าวอยู่ในระดับเดียวกับข้าราชการ ที่มีการปรับเงินเดือนในช่วงไม่กี่เดือนที่ผ่านมา ซึ่งส่งผลให้ค่าครองชีพของแรงงานสูงตามไปด้วย

"ตอนนี้ข้าราชการได้เงินเดือนอย่างน้อย 1.2 แสนจ๊าด ถ้ารายได้ของแรงงานน้อยกว่านี้ แรงงานก็จะอยู่ลำบาก"

ขณะเดียวกัน ในวันแรงงานปีนี้แรงงานราว 2,000 คน จะแสดงพลังเดินขบวนในกรุงย่างกุ้ง ขอค่าแรงขั้นต่ำ 5,600 จ๊าต ซึ่งลาลา สมาชิกของเครือข่ายสหภาพแรงงานแห่งชาติ บอกว่า ได้เรียกร้องค่าแรงระดับนี้มาตั้งแต่ปี 2556 แต่ก็ยังสามารถต่อรองกันได้ โดยอัตรา 4,000-4,500 จ๊าด เป็นค่าแรงรายวันขั้นต่ำที่แรงงานต้องการเพื่อให้สอดคล้องกับค่าครองชีพที่สูงขึ้น

หากเทียบกับประเทศอื่นในเอเชียที่เป็นฐานการผลิตสำคัญๆ พบว่า พม่าติดอยู่ในกลุ่มประเทศที่มีค่าแรงต่ำที่สุด โดยแรงงานส่วนใหญ่มีรายได้ประมาณ 3-4 หมื่นจ๊าด/เดือน ซึ่งน้อยกว่ารายได้ครึ่งเดือนของแรงงานในกัมพูชาและบังกลาเทศเสียอีก

ผลตอบแทนที่น้อยนิดแบบนี้กดดันให้แรงงานพม่าจำเป็นต้องทำงานล่วงเวลามาถึง 11 ชม./วัน และ 6 วัน/สัปดาห์ เพื่อให้ได้ค่าโอทีและโบนัส ที่จะช่วยให้มีรายได้รวมประมาณ 7-8 หมื่นจ๊าด/เดือน

ต้องจับตาดูกันว่า แรงงานพม่าจะมีรายได้เพิ่มขึ้นสมดังหวังหรือไม่ หลังจากค่าครองชีพในพม่าทะยานแรงตามเศรษฐกิจที่คึกคักไปแล้ว