คำตอบของ กิจการที่ยั่งยืน

เมื่อครั้งที่ บิล เกตส์ (Bill Gates) ก่อตั้งมูลนิธิบิล และเมลินดา เกตส์ ขึ้น เขาได้กล่าวสุนทรพจน์เปิดงานไว้อย่างน่าฟัง ดังต่อไปนี้

“...ธรรมชาติของมนุษย์มีพลังที่ยิ่งใหญ่อยู่ 2 พลัง คือ พลังของประโยชน์ส่วนตัวและพลังของความห่วงใยผู้อื่น ระบบทุนนิยมในปัจจุบันจะใช้ประโยชน์ส่วนตัวเพื่อทำงานในทางที่เป็นประโยชน์และยั่งยืน สำหรับคนที่มีกำลังซื้อเท่านั้น ในขณะที่การกุศลและโครงการช่วยเหลือของภาครัฐจะเป็นช่องทางให้เราสามารถแสดงความห่วงใยต่อผู้ที่มีกำลังซื้อน้อย แต่ทรัพยากรต่างๆ ของภาครัฐก็มีน้อยและไม่เพียงพอที่จะตอบสนองความต้องการของคนในสังคมได้ ดังนั้นการปรับปรุงชีวิตความเป็นอยู่ของคนจนให้ได้ผลรวดเร็วขึ้น จึงหมายความว่าเราจะต้องมีระบบที่ดีกว่าที่สามารถดึงดูดทั้งนักคิด นักปฏิบัติ และนักธุรกิจอุตสาหกรรม ให้ร่วมมือกันได้ดีกว่าระบบ หรือสิ่งที่เรามีอยู่ในทุกวันนี้

“...ความท้าทายจึงอยู่ที่การออกแบบระบบที่เป็นแรงจูงใจทางการตลาด ซึ่งหมายรวมถึงผลกำไรและการเป็นที่ยอมรับ เพื่อผลักดันให้เกิดการเปลี่ยนแปลง ผมอยากเรียกระบบใหม่นี้ว่า “Creative Capitalism” คือ ระบบที่รัฐบาล ภาคราชการ ภาคธุรกิจอุตสาหกรรมและภาคที่ไม่แสวงหาผลกำไร (NGO) ทำงานร่วมกันเพื่อขยับขยายพลังของตลาดออกไปให้คนจำนวนมากขึ้นได้กำไร และทำให้องค์กรเป็นที่ยอมรับ ตลอดจนสามารถทำงานเพื่อช่วยบรรเทาความเหลื่อมล้ำในโลกนี้ด้วย”

จากวันนั้นถึงวันนี้ ความรับผิดชอบต่อสังคมของภาคธุรกิจอุตสาหกรรม (Corporate Social Responsibility หรือ CSR) จึงเพิ่มขึ้นในอัตราก้าวหน้าเพราะองค์กรต่างๆ ให้ความสำคัญมากขึ้นทุกที

นอกจากคำว่า CSR แล้ว เราจึงได้ยินได้ฟังคำว่า ความเป็นสีเขียว (Green) การประกอบกิจการที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม ความยั่งยืน (Sustainability) หรือการคืนกำไรในรูปของเศรษฐกิจ สังคมและสิ่งแวดล้อม และคำใหม่อื่นๆ อีกมากมาย เพื่อให้องค์กรได้รับการยอมรับจากสังคมมากขึ้น

ในวันนี้ เราจึงไม่ควรสื่อความหมายของคำว่า “Green” ไปเชื่อมโยงกับเรื่องของ “สิ่งแวดล้อม” เท่านั้น แต่ควรยึดโยงไปถึง “ความยั่งยืน” โดยเน้นให้เห็นอย่างชัดเจนว่าเป้าหมายของการประกอบกิจการธุรกิจอุตสาหกรรม ไม่ใช่ทำเพื่อ “กำไร” (สูงสุด) แต่เพียงอย่างเดียว แต่ต้องเป็นเป้าหมายที่ทำให้เศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม ทั้ง 3 ด้านมีความสมดุลและสามารถพัฒนาหรือเติบโตไปพร้อมๆ กันได้ โดยทำให้ “คุณภาพชีวิต” (Quality of Life) ของคนในสังคมดีด้วย

ดังนั้น “ความเป็นสีเขียว” หรือ “Green” แม้จะมีความสำคัญต่อทุกองค์กรอย่างมากในปัจจุบัน แต่ก็ไม่ใช่คำตอบทั้งหมดของความสำเร็จของธุรกิจอุตสาหกรรม

ทุกองค์กรยังจะต้องผลิตสินค้าหรือให้บริการที่มีคุณภาพ ทุกองค์กรจะต้องมีการลงมือปฏิบัติอย่างถูกต้องตั้งแต่เริ่มต้น มีความสัมพันธ์กับลูกค้าอย่างเยี่ยมยอดและมีอื่นๆ ที่เป็นปัจจัยแห่งความสำเร็จด้วย

ทุกวันนี้ “ความสำเร็จ” และ “ประโยชน์ต่อสังคม” จึงต้องไปด้วยกันครับผม!