ตลาดกำลังคิดอะไรกับภาวะเศรษฐกิจและการเงินโลก

.....สุรศักดิ์  ธรรมโม

แม้ว่านายกรัฐมนตรีกรีซจะโอดครวญ ทำนองว่า ประเทศกรีซกำลังจะถูกทำลายโดยเด็กหนุ่มในวอลสตรีตที่นั่งอยู่หน้าจอคอมพิวเตอร์ (หมายถึงนักค้าตราสารทางการเงินที่มีอายุไม่มากและมีความเฉลียวฉลาดเป็นเลิศ ซึ่งโดยมากทำงานในสถาบันการเงินชั้นนำของสหรัฐและนั่งหน้าจอคอมพิวเตอร์ ซึ่งแสดงข้อมูลการเคลื่อนไหวของราคาตราสารทางการเงิน ราคาหลักทรัพย์และอัตราแลกเปลี่ยนทั่วโลกเพื่อหาจังหวะในการเข้าทำการซื้อหรือขาย) แต่กองทุนเก็งกำไรและนักลงทุนสถาบันที่เห็นประโยชน์ทางเศรษฐกิจจากความอ่อนแอทางเศรษฐกิจของกรีซนั้น ไม่ได้สนใจไยดีต่อคำโอดครวญของนายกรัฐมนตรีกรีซแม้แต่นิดเดียว

ความเคลื่อนไหวและมาตรการที่ออกมาโดยผู้นำยุโรปนั้น เช่น การเข้าไปช่วยเหลือกรีซร่วมกับกองทุนการเงินระหว่างประเทศ (IMF) ในวงเงิน 1.1 แสนล้านยูโร และกองทุนรักษาเสถียรภาพทางการเงินของยุโรป (European Stabilization Mechanism) ในวงเงิน 7.5 แสนล้านยูโร หรือคิดเป็นเงินดอลลาร์สหรัฐจะสูงเกือบ 1 ล้านล้านเหรียญสหรัฐ รวมทั้งการที่ประเทศในยุโรปหลายประเทศได้เริ่มเดินหน้าประกาศการลดการใช้จ่ายภาครัฐลงอย่างต่อเนื่องจะช่วยคลายความกังวลของตลาดในตอนแรกๆ ในเรื่องของการเบี้ยวหนี้ในวงเงินมหาศาลของประเทศที่มีหนี้สินสาธารณะสูงๆ เช่น กรีซ สเปน เหลือเพียงความกังวลว่าในอนาคตอาจจะมีการเบี้ยวหนี้บางส่วน ซึ่งเป็นวงเงินต่ำลงมากเมื่อเทียบกับวงเงินจากความกลัวก่อนหน้านั้น และตลาดเริ่มมั่นใจว่าในภาพรวมนั้นกลุ่มยูโรโซน 16 ประเทศ มีความมุ่งมั่นที่จะลดทอนความรุนแรงของปัญหาหนี้สินภาครัฐลง

แต่ความสงสัยของตลาดนั้นแปรเปลี่ยนได้ตลอดเวลา ณ ขณะนี้ ตลาดบางส่วนกำลังเริ่มสงสัยว่า ถ้ากลุ่มประเทศยูโรโซน 16 ประเทศเดินหน้าปรับลดการใช้จ่ายภาครัฐลงได้จริงตามที่แถลงการณ์ให้ตลาดรับทราบก่อนหน้านั้น เศรษฐกิจยุโรปจะเข้าสู่ภาวะเงินฝืดหรือไม่ (Deflationary Stage) และผลจากภาวะเงินฝืดนี้จะส่งผลลบต่อการขยายตัวทางเศรษฐกิจยุโรปและสถาบันการเงินในยุโรป และจะส่งผลลบออกมายังนอกกลุ่มยุโรปหรือไม่

ความกังวลเรื่องเศรษฐกิจบางประเทศในยุโรปจะกลับมาสู่ภาวะถดถอยอีกครั้ง (Double Dip Recession) เริ่มเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ หลังจากที่ประเทศฟินแลนด์เป็นประเทศแรกในโลกหลังวิกฤตเศรษฐกิจที่เศรษฐกิจกลับเข้ามาสู่ภาวะเศรษฐกิจถดถอยอีกครั้ง

สัจธรรมของเศรษฐศาสตร์หรือการตัดสินใจทางเศรษฐกิจข้อสำคัญอย่างหนึ่ง คือ ทุกๆ การตัดสินใจเป็นการแลกเปลี่ยนผลการตัดสินใจที่ได้อย่างเสียอย่างเสมอ (Tradeoff) การเลือกเอาผลได้จากการลดหนี้สินสาธารณะภาครัฐต่อจีดีพี ด้วยการปรับลดมาตรการใช้จ่ายภาครัฐจะได้ข้อเสีย คือการขยายตัวของเศรษฐกิจยุโรปจะชะลอตัวลงอย่างมาก หรือซ้ำร้ายจะเข้าสู่ภาวะหดตัว

ความคุ้มค่าของการตัดสินใจของผู้นำยุโรปในครั้งนี้ จะถูกต้องหรือไม่ อีกไม่เกิน 1 ปีจากนี้ไปคงจะได้เห็นผลกัน