ป้องกันทารุณกรรมสัตว์

สื่อมวลชนและโซเชียลมีเดียได้เสนอข่าวสุนัขท้องแก่และลูกสุนัขวัย 6 เดือน ถูกจับแขวนคอด้วยเชือกไนลอนกับขื่อหลังคาโรงจอดรถในปั๊มก๊าซเอ็นจีวี ริมถนนสายกระทิงลาย–ระยอง จ.ชลบุรี จนตายอย่างทรมาน เป็นที่สลดใจแก่ผู้พบเห็นภาพดังกล่าว บรรดานักท่องโลกโซเชียลเน็ตเวิร์กต่างรุมประณามการกระทำโหดเหี้ยมดังกล่าว พร้อมกับเรียกร้องให้ตำรวจติดตามจับกุมผู้ก่อเหตุมาดำเนินคดี ต่อมาทราบว่าผู้ก่อเหตุเป็นเจ้าของสุนัขดังกล่าวเอง ทำให้มูลนิธิ A CALL FOR ANIMAL RIGHTS THAILAND FOUNDATION ซึ่งเป็นมูลนิธิเกี่ยวกับการคุ้มครองสัตว์ ได้เผยแพร่ภาพของเจ้าของสุนัข พร้อมข้อความทั้งภาษาไทยและอังกฤษ ตั้งรางวัล 2 หมื่นบาท หรือ 620 เหรียญสหรัฐ แก่ผู้พบเห็นและแจ้งเบาะแสนำไปสู่การจับกุมตัวมาดำเนินคดี

กฎหมายสำหรับลงโทษผู้กระทำทารุณกรรมสัตว์หรือฆ่าสัตว์โดยให้ได้รับทุกขเวทนาอันไม่จำเป็น ปรากฏอยู่ในประมวลกฎหมายอาญามาตรา 381 ซึ่งเป็นความผิดลหุโทษ กำหนดโทษจำคุกสำหรับผู้กระทำความผิดไม่เกินหนึ่งเดือน หรือปรับไม่เกินหนึ่งพันบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ ซึ่งเป็นการลงโทษที่เบามากสำหรับความรู้สึกของผู้รักสัตว์เลี้ยงทั้งหลาย

เมื่อเร็วๆ นี้ กรมปศุสัตว์ได้เสนอให้มีกฎหมายป้องกันการทารุณกรรมสัตว์ออกมาฉบับหนึ่ง ชื่อว่า “ร่าง พ.ร.บ.ป้องกันการทารุณกรรมและการจัดสวัสดิการสัตว์ พ.ศ. ...” กรมปศุสัตว์ให้เหตุผลในการตรากฎหมายฉบับนี้ว่า เนื่องจากสัตว์เป็นสิ่งมีชีวิตที่มีความรู้สึกและเป็นองค์ประกอบสำคัญของสิ่งแวดล้อม จึงควรได้รับการคุ้มครองมิให้ถูกกระทำการทารุณกรรม และเจ้าของซึ่งนำสัตว์มาเลี้ยงจะต้องจัดสวัสดิภาพให้เหมาะสมตามประเภทและชนิดของสัตว์ ทั้งในระหว่างการเลี้ยงดู การขนส่ง การนำสัตว์ไปใช้งานหรือใช้ในการแสดง เห็นควรให้มีกำหนดหลักเกณฑ์ในการป้องกันการทารุณกรรมและการจัดสวัสดิภาพสัตว์ เพื่อให้สัตว์ได้รับการคุ้มครองอย่างเหมาะสม

กฎหมายป้องกันการทารุณกรรมและการจัดสวัสดิการดังกล่าว มุ่งคุ้มครองแก่สัตว์เลี้ยง 4 ประเภท คือ สัตว์ที่โดยปกติเลี้ยงไว้เพื่อเป็นสัตว์บ้าน สัตว์เลี้ยงเพื่อใช้งาน สัตว์เลี้ยงเพื่อใช้เป็นอาหาร และสัตว์เลี้ยงเพื่อใช้ในการแสดง เช่น สุนัข แมว กระบือ ม้า สุกร เป็ด ไก่ หรือสัตว์เลี้ยงอื่นๆ ไม่ว่าจะมีเจ้าของหรือไม่ก็ตาม

กฎหมายฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อห้ามมิให้ผู้ใดกระทำการอันเป็นการทารุณกรรมสัตว์ดังกล่าวโดยไม่มีเหตุอันสมควร ผู้ฝ่าฝืนจะต้องถูกระวางโทษจำคุกไม่เกินหนึ่งปี หรือปรับไม่เกินสองหมื่นบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ ซึ่งโทษที่กำหนดไว้ในกฎหมายนี้ จะสูงกว่าโทษที่กำหนดไว้ในประมวลกฎหมายอาญาข้างต้น และกำหนดให้เจ้าของสัตว์เลี้ยงต้องดำเนินการจัดสวัสดิภาพสัตว์เลี้ยงของตนให้เหมาะสม ทั้งในส่วนที่อยู่ในสถานที่เลี้ยงและการขนส่ง หรือการนำสัตว์ไปใช้งานหรือใช้ในการแสดงตามหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขที่รัฐมนตรีประกาศกำหนด และห้ามมิให้เจ้าของปล่อย ละทิ้ง หรือกระทำการใดๆ ให้สัตว์เลี้ยงพ้นจากดูแลของตนโดยไม่มีเหตุอันควร ผู้ฝ่าฝืนมีโทษปรับไม่เกินหนึ่งหมื่นบาท

การฆ่าสัตว์ตามกฎหมายกำหนด เช่น ตามกฎหมายว่าด้วยโรคระบาดสัตว์ ฯลฯ การฆ่าสัตว์เฉพาะเลี้ยงเพื่อใช้เป็นอาหาร เป็นอาหารก็ดี หรือการฆ่าสัตว์ด้วยเหตุจำเป็นทางการแพทย์ หรือความเชื่อทางศาสนา ฯลฯ เหล่านี้ไม่ถือว่าเป็นการทารุณกรรมสัตว์

ถึงเวลาแล้วที่ประเทศไทยต้องมีกฎหมายป้องกันการทารุณกรรมสัตว์ เพราะปัจจุบันมีข่าวคราวการทารุณกรรมสัตว์เกิดขึ้นไม่เว้นแต่ละวัน อย่างน้อยการมีมาตรการปรามทางกฎหมาย ก็น่าจะช่วยลดการทำทารุณกรรมได้พอควร อย่างไรก็ดี มาตรการป้องปรามอย่างเดียวคงไม่พอ ควรมีการรณรงค์เพื่อให้ปรับเปลี่ยนทัศนคติที่ว่า “สัตว์ก็คือสัตว์” มาเป็น “สัตว์ก็มีสิทธิและหัวใจไม่ต่างจากคน” การทารุณกรรมทรมานสัตว์จะไม่เกิดขึ้นเลย หากมนุษย์รู้จักเพียงแค่เอาใจเขามาใส่ใจเราเท่านั้นเอง เท่านั้นเองจริงๆ...