โอกาสค้าชายแดน (1)

ขณะที่เศรษฐกิจประเทศพัฒนาแล้วทั้งสหรัฐ สหภาพยุโรป และญี่ปุ่น ยังไม่ส่งสัญญาณการฟื้นตัวชัดเจน การค้าขายกับประเทศเพื่อนบ้านในรูปการค้าชายแดนและการค้าข้ามแดนเป็นความหวังสำคัญในการขับเคลื่อนการขยายตัวทางเศรษฐกิจของไทย แม้ปัจจุบันมูลค่าการค้าชายแดนและการค้าข้ามแดนมีสัดส่วนเพียง 6% ของมูลค่าการค้าระหว่างประเทศทั้งหมด แต่เมื่อประเมินศักยภาพของพม่า สปป.ลาว เวียดนาม และกัมพูชาแล้ว หากเราสามารถขับเคลื่อนยุทธศาสตร์การค้าชายแดนและพัฒนาเศรษฐกิจภูมิภาคตามนโยบายที่รัฐบาลประกาศได้อย่างมีประสิทธิภาพและมีความต่อเนื่องแล้ว ในอนาคตอันใกล้การค้าชายแดนจะมีบทบาทสำคัญในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจไทยทดแทนตลาดประเทศพัฒนาแล้วได้อย่างแน่นอน

ทั้งนี้ ตัวเลขการค้าชายแดนและการค้าข้ามแดนกับเพื่อนบ้านตั้งแต่เดือน ม.ค.-ก.ย. 2557 มีมูลค่ารวม 7.25 แสนล้านบาท ขยายตัว 6.53% เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อน มีมูลค่าการค้ากับประเทศมาเลเซียเป็นอันดับ 1 มูลค่ารวม 3.8 ล้านบาท คิดเป็น 53% ของมูลค่าการค้าชายแดนทั้งหมด รองลงมา คือ พม่า มูลค่ารวม 1.52 แสนล้านบาท คิดเป็น 21%  อันดับ 3 สปป.ลาว มูลค่า 1.1 แสนล้านบาท คิดเป็น 15% อันดับ 4 กัมพูชา มูลค่า 8.18 หมื่นล้านบาท คิดเป็น 11%

นอกจากนี้ ไทยยังค้าข้ามแดนไปสิงคโปร์ เวียดนาม รวมทั้งจีนตอนใต้ด้วย สินค้าส่งออกสำคัญ ได้แก่ น้ำมันเชื้อเพลิง ยางพาราและผลิตภัณฑ์ รถยนต์ อุปกรณ์และชิ้นส่วน เครื่องคอมพิวเตอร์ อาหารและเครื่องดื่ม โดยปี 2557 กระทรวงพาณิชย์ตั้งเป้ายอดการค้าชายแดนและข้ามแดนรวมไว้ที่ 1.05 ล้านล้านบาท

หากพิจารณาสภาพแวดล้อมด้านเศรษฐกิจและนโยบายต่างๆ รวมทั้งความสัมพันธ์กับประเทศเพื่อนบ้าน คาดว่ามูลค่าการค้าชายแดนปี 2557 จะสามารถบรรลุเป้าหมายตามที่กระทรวงกำหนดไว้ เพราะรัฐบาลให้ความสำคัญกับการค้าชายแดนและเศรษฐกิจภูมิภาคค่อนข้างมาก โดยกำหนดแผนและงบประมาณทั้งการพัฒนากายภาพของด่านศุลกากร การยกระดับด่านชั่วคราวเป็นด่านถาวร การประกาศจัดตั้งเขตเศรษฐกิจตามแนวชายแดน และการเร่งรัดปรับปรุงแก้ไขกฎระเบียบที่เกี่ยวข้องกับการค้าชายแดน แต่ยังมีหลายประเด็นที่ยังต้องเร่งรัดทำเช่นกัน