ขนข้าวข้ามเขต

เป็นที่ยอมรับโดยทั่วกันว่า มาตรการพยุงราคาข้าวเปลือกหอมมะลิ และข้าวเปลือกเหนียวของกระทรวงพาณิชย์ โดยเฉพาะการรับจำนำข้าวเปลือกที่ยุ้งฉาง แทบจะไม่มีผลในการยกระดับราคาข้าวเปลือกแม้แต่น้อย

นิพนธ์ วงษ์ตระหง่าน นายกกิตติมศักดิ์สมาคมโรงสีข้าวไทย วิเคราะห์สาเหตุไว้อย่างน่าสนใจว่ามาจาก 2 สาเหตุหลักๆ คือ 1.ชาวนาแถบภาคอีสานและเหนือแทบไม่มียุ้งฉาง หรือที่มีอยู่ก็ต้องหาเงินมาซ่อมแซม เพราะปล่อยทิ้งร้างมา 23 ปีในช่วงที่รัฐบาลยิ่งลักษณ์ ชินวัตร มีโครงการรับจำนำข้าวเปลือกหอมมะลิตันละ 2 หมื่นบาท

และ 2.ข้าวเปลือกที่เก็บเกี่ยวในช่วงที่ผ่านมาเป็นข้าวเปียก เพราะเป็นการเก็บเกี่ยวในช่วงที่มีฝนตก ในขณะที่เงื่อนไขการรับจำนำข้าวเปลือกที่ยุ้งฉาง กำหนดให้ชาวนาเก็บข้าวเปลือกไว้ในกระสอบ แต่ข้าวเปลือกที่จะเก็บในกระสอบได้ต้องเป็นข้าวที่ตากให้แห้ง ไม่เช่นนั้นข้าวจะเน่า

“ชาวนาไม่มียุ้งฉางและไม่มีทางเลือกนัก นอกจากขายข้าวให้โรงสีเลย ผมอยากเสนอให้รัฐบาลตั้งโต๊ะรับซื้อข้าวเปลือกหอมมะลิและข้าวเปลือกเหนียวแข่งกับโรงสีและผู้ส่งออกเพื่อลดการอำนาจผูกขาด”

ในขณะที่ผู้ประกอบการโรงสีข้าวแห่งหนึ่ง ระบุว่า ในช่วง 10 วันที่ผ่านมาราคาข้าวเปลือกหอมมะลิตกต่ำลง ส่วนหนึ่งเพราะข้าวที่ชาวนานำมาขายเป็นข้าวเปียก คือ มีความชื้นสูง ประกอบกับไม่มีโรงสีในภาคกลางเข้าไปแย่งซื้อข้าวจากชาวนาในภาคอีสาน

นั่นเพราะการประกาศยกเลิกคำสั่งห้ามขนย้ายข้าวเปลือก ข้าวสารข้ามเขตของกระทรวงพาณิชย์เพิ่งประกาศใช้เมื่อวันที่ 7 พ.ย.ที่ผ่านมา

“ประกาศยกเลิกห้ามขนข้าวข้ามเขตเพิ่งมีผลบังคับใช้ แม้ว่าคณะกรรมการกลางว่าด้วยราคาสินค้าและบริการ (กกร.) จะมีมติมานานกว่า 1 เดือนแล้ว แต่ก็เชื่อว่าการให้ขนข้าวข้ามเขตได้จะยกระดับราคาข้าวหอมมะลิได้ เนื่องจากทำให้การค้าข้าวคล่องตัว และตลาดแข่งขันซื้อข้าวมากขึ้น” มานัส กิจประเสริฐ นายกสมาคมโรงสีข้าวไทย บอก

อย่างไรก็ตาม กระทรวงพาณิชย์ประเมินว่าการยกเลิกการขนย้ายข้าวข้ามเขตไม่น่าจะช่วยยกระดับราคาข้าวเปลือกหอมมะลิได้มาก เพราะยังคงจำกัดการขนย้ายในอำเภอที่ติดชายแดนเพื่อนบ้าน