กลไกบิดเบือน

ในขณะนี้ต้องยอมรับว่าสถานการณ์ราคาข้าวทั้งในและต่างประเทศอยู่ในภาวะที่ผิดปกติ เห็นได้จากราคารับซื้อข้าวสารในประเทศลดลงอย่างไม่มีเหตุผล และจะส่งผลกระทบต่อราคาข้าวเปลือกไทยในที่สุด

โดยเฉพาะข้าวหอมมะลิไทย ซึ่ง ณ วันที่ 5 พ.ย.ที่ผ่านมา ตลาดค้าข้าวโลกรายงานราคาซื้อขายอยู่ที่ 865875 เหรียญสหรัฐ/ตัน ลดลงจากเมื่อวันที่ 3 พ.ย.ที่ราคาอยู่ที่ 910-920 เหรียญสหรัฐ/ตัน หรือลดลง 45 เหรียญสหรัฐ/ตัน และลดลงจากต้นฤดูกาลที่มีราคา 1,015-1,025 เหรียญสหรัฐ/ตัน หรือราคาลดลงแล้ว 160 เหรียญสหรัฐ/ตัน

สะท้อนได้ว่าข้าวหอมมะลิไทยถูกกดราคารับซื้ออย่างหนัก และแม้ว่ามีการระบุว่าในปีนี้ผลผลิตสูงกว่าปกติ 10% แต่ข้าวหอมมะลิปลูกได้ปีละครั้ง และราคาเฉลี่ยทั้งปีอยู่ที่ 1,000-1,100 เหรียญสหรัฐ/ตัน ดังนั้นการเข้าซื้อข้าวในราคาถูกและทยอยปล่อยข้าวออกมา ย่อมทำให้ผู้ที่ซื้อข้าวเก็บไว้มีกำไรไม่ต่ำกว่า 100 เหรียญสหรัฐ/ตัน

ไม่เพียงเท่านั้น มานัส กิจประเสริฐ นายกสมาคมโรงสีข้าวไทย ชี้ว่า ขณะนี้ราคาข้าวสารในประเทศมีความผิดปกติ ยกตัวอย่างเช่น ข้าวหอมมะลิที่แม้ว่าวันนี้ราคาจะลดลงไปเหลือ 865 เหรียญสหรัฐ/ตัน จากที่เคยอยู่ระดับ 1,000 เหรียญสหรัฐ/ตัน แต่ผู้ส่งออกกลับตั้งราคารับซื้อข้าวสารจากโรงสีในราคาต่ำมากกว่าปกติ

ในขณะที่ข้อมูลจากสมาคมโรงสีข้าวไทย ณ วันที่ 10 พ.ย. ระบุว่า ราคาซื้อขายข้าวสารหอมมะลิชั้น 2 (ใหม่) ราคาอยู่ที่ 2.5-2.6 หมื่นบาท/ตัน หรือหากทอนเป็นเงินสกุลเงินเหรียญสหรัฐจะพบว่าราคาข้าวหอมมะลิซื้อขายกันที่ 700 เหรียญสหรัฐเท่านั้น แตกต่างจากราคาตลาดปกติถึง 150 เหรียญสหรัฐ/ตัน อีกทั้งราคาข้าวหอมมะลิชั้น 2 (เก่า) ราคาซื้อขายในประเทศอยู่ที่ 3.2-3.25 หมื่นบาท/ตัน

ด้วยเหตุปัจจัยที่ผิดปกติเหล่านี้ บ่งชี้ได้ว่ามีกระบวนการที่บิดเบือนกลไกราคาข้าว ส่งผลให้ล่าสุดราคาข้าวเปลือกหอมมะลิไทยความชื้น 15% ราคาอยู่ที่ 1.4-1.45 หมื่นบาท/ตัน

หากเป็นข้าวหอมมะลิเกี่ยวสดราคาอยู่ที่ 11.1 หมื่นบาท/ตันเท่านั้น