วัฒนธรรมคิดตอนที่ 4

คราวก่อนเราคุยกันไปถึงเรื่องของวัฒนธรรม WallStreet ที่ “เงินเป็นพระเจ้า” การรวยเร็วเป็นสิ่งที่ทุกคนต้องการ ซึ่งมีคนจำนวนไม่น้อยที่รวยสุดและก็อีกมากที่ซวยสุดๆ เพราะมันคือ Money Game

ถ้าจะเอาวัฒนธรรม WallStreet มาดูในบ้านเราบ้าง ก็เห็นชัดๆ เลย คือหุ้น TurnAround ในบ้านเรา ประเด็นมันน่าสนใจมาก เพราะผมเป็นคนนึงที่นั่งอยู่กับตลาดอย่างใกล้ชิดตั้งแต่ช่วงวิกฤต 2008 เป็นต้นมา สิ่งที่ผมเห็นคือ ตลาดมันแปลกขึ้นเรื่อยๆ ช่วงแรกๆ หุ้นใหญ่ๆ ที่พื้นฐานดีเท่านั้นที่ขึ้น ส่วนหุ้นเล็กๆ ไม่มีการเคลื่อนไหวเลย แต่มาในปัจจุบันปี 2014 หุ้นเล็กเหาะกันเป็นเจ้าเข้า

ใช่!! ก็เจ้าเข้าจริงๆ มันก็เลยขึ้น หุ้นเหล่านี้แทบไม่มีพื้นฐานเลย ยกตัวอย่าง ถ้าดูงบการเงิน บริษัทอาจมีโรงงานมูลค่า 200 ล้านบาท แต่ราคาหุ้นปั่นกันขึ้นไป จน Market Cap หรือมูลค่ารวมของบริษัทตามราคาหุ้นขึ้นไปถึง 10,000 ล้านบาท บ้าไปแล้ว!! ใช่ผมก็ว่าอย่างนั้น แต่คุณเชื่อไหมมันก็มีคนบ้าพอที่จะซื้อตาม เพราะมองว่าฉันขอมีส่วน แม้จะได้ส่วนกำไรบ้างก็ยังดี ฮึม!! ถ้านึกภาพแชร์ลูกโซ่ก็คงจะไม่แตกต่างกัน หรือสมัยพระเครื่องอย่างจตุคาม หรือเฟอร์บี้

ไม่ผิดครับ คนไทยมีสายเลือดนักพนันอยู่ในตัวอยู่แล้วเราคือ “เฟอร์บี้เนชั่น” คือสามารถตามแห่ ซื้อของแพง และปั่นราคาขึ้นไปเท่าไหร่ก็ได้ แต่สุดท้ายขอให้ฉันออกทัน ถามจริงๆ คุณเคยทราบสถิติที่แท้จริงไหมว่า คนที่เล่นหุ้นปั่นใน 100 คน มีกี่คนที่ประสบความสำเร็จร่ำรวย มีครับ มีจริงๆ แต่มีแค่ 1% ครับ

คุณลองไปถามคนที่เล่นหุ้นปั่น หุ้น TurnAround สิว่า คุณรู้ตัวไหมว่าคุณเล่นหุ้นปั่น เขาจะตอบว่ารู้สิถึงเล่น

ที่เล่ามาเพื่อจะชี้ให้เห็นว่า ในความเป็นจริง ไม่ได้มีใครโชคร้ายที่ชีวิตล้มละลาย ครอบครัวพัง จากโชคชะตาจริงๆ แต่ทุกคนล้วนล้มเหลวจากการกระทำของตัวเองทั้งสิ้น ใช่!! ครับ โชคร้ายจริงๆ ก็คือ การที่เราเสี่ยงในขณะที่เรามีความโลภสุดๆ พวกนี้จบด้วยหมดตัวทุกคน

แต่มันจะกลับกัน ถ้าคุณกล้าเสี่ยง ในขณะที่เรากลัวและทุกคนกลัว อันนี้มันแทบจะตรงข้าม เพราะในเวลาที่ทุกคนกลัวก็คือ เวลาที่เราน่าลงทุนที่สุด แต่แปลกไหมล่ะ ทุกคนกลับกล้าเสี่ยงสุดๆ ในขณะที่ทุกคนรู้สึกดี รู้สึกโลภ รู้สึกคึกคะนอง

สรุปง่ายๆ ว่า วัฒนธรรมของ WallStreet เขาสร้าง Greed “สร้างความโลภ” ถ้าใครเคยดูหนังเรื่อง WallStreet จะจำประโยค สุด Classic ได้ดี ที่ Gordon Gekko พูดว่า “Greed is Good”

ความโลภคือ สิ่งที่ดี!! “Greed is Good” มันฟังดูโคตรเท่เลย หากเราเป็นผู้ชนะในเกมการเงิน แต่วันใดที่เราแพ้ มันไม่ตลกเลย เพราะเราจะเสียหายเยอะมากๆ ถ้าถามตามสถิติ คุณไปดูเลยว่า ตลาดหุ้นมันขับเคลื่อน จาก Greed & Fear แต่เอาเข้าจริง สิ่งที่ทำให้คนเสียหาย และล้มละลาย มันคือ Greed “ความโลภ”

ที่เล่าเรื่อง WallStreet เพิ่ม เพราะต้องการชี้ให้เห็นว่า ในโลกของทุนนิยมปัจจุบัน มันแทบจะเป็นไม่ได้เลยที่เราจะหนีวัฒนธรรมแห่งความโลภได้ แต่คุณรู้ไหมว่าที่ Silicon Valley เขาสร้างวัฒนธรรมแห่งความคิด ขึ้นมาลบ วัฒนธรรมแห่งความโลภได้

เขาทำแบบนั้นได้ เพราะคนเก่งที่ Silicon Valley ดันรวยกว่าคนเก่งที่ WallStreet มากนัก ใครๆ ก็รู้จักเจ้าของ Google เจ้าของ Amazon เจ้าของ Facebook

เอาแค่ 3 บริษัทที่กล่าวมา Google/Amazon/Facebook คุณจะเห็นเลยว่า เจ้าของเขาแทบไม่ได้สนใจเรื่องเงินเลย เดี๋ยว!! หลายคนอาจจะบอกว่า “ก็เขารวยมากแล้วนี่ ถึงได้ไม่สนใจเรื่องเงิน” แต่จริงๆ ไม่ใช่เลย เขาไม่ได้สนใจเรื่องเงินตั้งแต่บริษัทเขาเล็กๆ

ใน Silicon Valley มีเจ้าของบริษัทอยู่ 2 แบบ อันที่หนึ่งคือ ปั้นบริษัทเพื่อขาย พวกนี้ก็รวยนะ แต่จะรวยแค่ระดับนึง อีกพวกคือ ปั้นบริษัทเพื่อเปลี่ยนโลก พวกนี้บ้าโคตรๆ เป้าหมายเดียวคือ ท้าทายทุกสิ่งทุกอย่างในโลกมนุษย์ประมาณว่า พวกเขาสามารถสร้างสิ่งที่ดีกว่าด้วยต้นทุนที่ต่ำกว่า

อย่าง Elon Musk เขาสร้าง “Space X” บริษัทเอกชนที่แข่งกับ NASA เพื่อไปถึงอวกาศให้ดีกว่า NASA ด้วยต้นทุนที่ต่ำกว่า NASA คุณคิดดูสิว่า NASA เป็นองค์กรที่รวมมันสมองที่เก่งที่สุดในโลกไปรวมกัน แต่ Elon Musk ต้องการชนะกลุ่มคนเหล่านี้

ใช่!! ในที่สุดเขาชนะครับ บ้าไหม ถามหน่อย ถ้าคุณจะเอาชนะคนที่เก่งที่สุดในโลก คุณจะทำอย่างไร

แน่นอน ถ้าคุณคิดและทำวิธีที่คนเก่งที่สุดในโลกทำ คุณไม่มีทางชนะ ดังนั้นสิ่งที่ Elon Musk ทำ คือทำทุกอย่างที่ตรงข้ามกับที่ NASA ทำ เรียกว่า เริ่มจากศูนย์ คิดใหม่ เช่น สมมติ NASA ใช้น้ำมันเป็นเชื้อเพลิงไอ้นี่ต้องใช้น้ำเปล่าเป็นเชื่อเพลิง

ครับ!! ผมไม่ได้ตลกแค่อยากจะบอกว่า ที่ Amazon สามารถขึ้นมาท้าทาย บริษัทค้าปลีกขนาดใหญ่ เพราะ Amazon ไม่มีอะไรที่เหมือนค้าปลีกเดิมเลย แล้วคุณล่ะ ลองคิดสนุกๆ ว่าจะทำอะไรดีแบบ Silicon Valley ดู