เปิด 5 ข้อพม่ามองไทยพึ่งพาด้านเศรษฐกิจสูง

โดย...ตะวัน หวังเจริญวงศ์

แม้ชาวไทยและชาวพม่าจะมีความเกี่ยวข้องกันทางประวัติศาสตร์มาอย่างยาวนาน แต่มุมมองที่มีต่อกันระหว่างชาวไทยและชาวพม่ายังแตกต่างกันอยู่มาก

ณัฐพล ตันตระกูลทรัพย์ นักวิจัยศูนย์แม่โขงศึกษา สถาบันเอเชียศึกษา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย บอกเล่าในการสัมมนาหัวข้อ “ความสัมพันธ์ไทยพม่า : ความเชื่อมโยง การพึ่งพา และพัฒนาความเข้าใจ” ว่า จากการลงพื้นที่วิจัยภาพลักษณ์ประเทศไทยในสายตาชาวพม่า พบว่า แรงงาน นักศึกษา และนักธุรกิจของเขาในไทยมองภาพลักษณ์ประเทศไทยเป็น 5 แบบ

1.เป็นแหล่งเศรษฐกิจและแหล่งหางานทำ ภาพลักษณ์ดังกล่าวถือเป็น “ภาพบวก” ที่ชาวพม่ามีต่อประเทศไทย โดยมักรับรู้ภาพลักษณ์นี้จากเพื่อนที่เข้ามาทำงานในประเทศไทยก่อนตัวเอง และเป็นต้นเหตุหนึ่งให้เขาเห็นไทยเป็นเพียงแหล่งเก็บเงินเท่านั้น

2.เป็นแหล่งวัฒนธรรมและการท่องเที่ยว คนพม่ารู้สึกว่าไทยเป็นประเทศที่มีวัฒนธรรมดีงาม ประชาชนมารยาทดี พูดจาไพเราะ เป็นประเทศที่น่าท่องเที่ยวและจับจ่ายใช้สอย หากใครพาเที่ยวในไทยแล้วไม่พาไปศูนย์การค้าจะโกรธมาก

3.เป็นแหล่งบริการด้านสุขภาพและการศึกษา การข้ามมาเรียนฝั่งไทยอาจเป็นเรื่องง่ายสำหรับใครหลายคนในพม่า เนื่องจากการคมนาคมในพม่ายังไม่สะดวกนัก อาจต้องใช้เวลาเดินทางหลายชั่วโมง มาเรียนที่ไทยอาจใช้เวลาน้อยกว่า นอกจากนี้มหาวิทยาลัยของไทยยังได้รับการยอมรับอย่างมากจากผู้ประกอบการในพม่า

4.เป็นเพื่อนบ้านใกล้ชิดและหุ้นส่วนการพัฒนาเศรษฐกิจ ชาวไทยและพม่าข้ามไปมาหากันบ่อยๆ มีการแต่งงานกันที่ชายแดนสะท้อนถึงความใกล้ชิดระหว่าง 2 ชาติ และ 5.เป็นแหล่งที่มีอันตรายต่อชีวิต ทรัพย์สิน รวมถึงมีการกดขี่ ชาวพม่าที่จะมาทำงานในไทยมักต้องตัดสินใจนาน ถูกพ่อแม่คัดค้าน เพราะเสี่ยงชีวิต ที่สำคัญ หากเข้ามาแล้วประสบปัญหา ไม่มีพาสปอร์ตก็ไม่สามารถขี่รถจักรยานยนต์ได้ เสี่ยงต่อการโดนไล่จี้ และถูกรีดไถจากทั้งกลุ่มวัยรุ่น ตำรวจบางกลุ่ม ตลอดจนมิจฉาชีพ

ทั้งนี้ ภาพลักษณ์ของไทยในสายตาชาวพม่า ถือว่าใกล้เคียงพื้นฐานความเป็นจริงมากกว่าภาพลักษณ์ของพม่าในสายตาชาวไทย เพราะไทยเสพแต่ภาพลบจากประวัติศาสตร์ ตำราเรียน ความรับรู้ที่แตกต่างกันนี้เอง เป็นสาเหตุหนึ่งที่นำไปสู่การเอารัดเอาเปรียบ การเหยียดชาติพันธุ์ ไปจนถึงการค้ามนุษย์

ณัฐพล บอกอีกว่า ตั้งแต่อดีตมาถึงปัจจุบันไทยกับพม่ามีความสัมพันธ์กันหลากหลายมิติเรื่อยมา โดยเฉพาะปัจจุบันที่มีความสัมพันธ์ทั้งมิติเศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรม

ไทยต้องพึ่งพิงพม่าในด้านพลังงาน ปัจจุบันไทยนำเข้าก๊าซธรรมชาติจากพม่าคิดเป็นสัดส่วน 20% ของที่มีการใช้ในไทย พึ่งพิงแรงงานพม่า พึ่งพิงวัตถุดิบบางประเภท เช่น อัญมณีและเครื่องประดับ ทรัพยากรป่าไม้

ขณะเดียวกัน พม่าต้องพึ่งพาสินค้าไทย ชาวพม่าเริ่มบริโภคสินค้าไทยอย่างแพร่หลายตั้งแต่ช่วงทศวรรษ 1960 มูลค่าการค้าชายแดนไทยพม่าเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง

แนวโน้มในอนาคตไทยจะต้องพึ่งพาแรงงานและปัจจัยทางเศรษฐกิจอื่นๆ จากพม่าเพิ่มขึ้น ในทางตรงกันข้ามพม่าจะพึ่งพาตัวเองได้มากขึ้น และอาจพึ่งพาสินค้าไทยน้อยลง เพราะมีสินค้าจากจีนหลั่งไหลเข้ามา

ทั้งนี้ คาดการณ์ว่าชาวไทยและชาวพม่าจะค่อยๆ มีความเข้าใจกันและกันมากขึ้นในอนาคต เพราะประชาชนมีโอกาสปฏิสัมพันธ์เข้าถึงกันด้วยตัวเอง ประกอบกับมีกระแสประชาคมอาเซียน ทำให้คนมีโอกาสรับรู้เรื่องราวระหว่างกันมากขึ้น อย่างไรก็ดีคนไทยอาจต้องทำความเข้าใจสังคมชาวพม่ามากขึ้น หากทั้งคู่สามารถมองภาพที่เกิดขึ้นใกล้เคียงกับความเป็นจริงได้ก็จะช่วยบรรเทาปัญหาต่างๆ ที่เกิดขึ้น