ปิยสวัสดิ์ : จุดยืน ปตท.

หลังมีกระแสข่าวว่าการประชุมคณะกรรมการบริษัท ปตท. ในวันที่ 27 มิ.ย.นี้ จะเสนอชื่อ ปิยสวัสดิ์ อัมระนันทน์ อดีต รมว.พลังงาน ให้ดำรงตำแหน่งประธานกรรมการบริษัท ปตท. ผู้สื่อข่าว “โพสต์ทูเดย์” ขอสัมภาษณ์ ปิยสวัสดิ์ ต่อกรณีนี้ ซึ่ง ปิยสวัสดิ์ ระบุว่า “ผมก็เพิ่งทราบทางหนังสือพิมพ์เหมือนกัน”

อย่างไรก็ตาม ก่อนหน้านี้ในช่วงปลายเดือน พ.ค.ที่ผ่านมา ปิยสวัสดิ์ ในฐานะแกนนำกลุ่มปฏิรูปพลังงานเพื่อความยั่งยืน ได้ให้สัมภาษณ์พิเศษ “โพสต์ทูเดย์” เกี่ยวกับมุมมองที่มีต่อ ปตท.ดังนี้

m คิดอย่างไรที่รัฐบาลก่อนๆ กำหนดตำแหน่งให้ ปตท.เป็นบริษัทแชมเปี้ยนของไทย

ปิยสวัสดิ์ : ปตท.เป็นแชมป์ก็ดี แต่ต้องรักษากติกา ไม่ใช่ผูกขาดเอาเปรียบประชาชนในประเทศ เพื่อให้ตัวเองใหญ่และไปสู้กับต่างประเทศ ซึ่งตอนที่ พ.ต.ท.ทักษิณ ชินวัตร อดีตนายกฯ ทำ (แปรรูปกิจการ) คือ ทำให้ ปตท.ใหญ่เพื่อผูกขาด ต่างจากแผนเดิมที่กำหนดให้แยกท่อก๊าซออกมาก่อนนำ ปตท.เข้าตลาดหลักทรัพย์ แต่เมื่อไม่มีการแยกท่อ การผูกขาดที่เดิมเป็นของภาครัฐ จึงกลายเป็นการผูกขาดโดยเอกชน แม้ตอนนี้ ปตท.ก็ใหญ่พอสมควรแล้ว อำนาจรัฐถูกย้ายออกมาหมดแล้วแต่ยังมีท่อก๊าซอยู่ ทำให้เกิดการผูกขาดโดยธรรมชาติ แม้ว่าคนใหม่จะมาลงทุนได้ แต่ไม่คุ้มปิยสวัสดิ์

คนไทยใช้น้ำมันแพง ถามว่าน้ำมันแพงเพราะอะไร แพงเพราะกองทุนน้ำมัน บวกภาษี

เบนซิน 95 ราคา 49 บาท แต่เป็นค่ากองทุน ภาษี 20 ราคาน้ำมันที่โรงกลั่น 25 บาท และที่เหลือค่าตลาด ดีเซล

29.99 ราคาหน้าโรงกลั่น 2324 บาท แตเสียภาษี 0.0005 ค่าแวต 23 บาท และที่เหลือเป็นค่าการตลาด 2 บาท

ก็ชัดอยู่แล้ว และที่เบนซินแพง เพราะเก็บภาษีมาชดเชยให้คนใช้ดีเซลและก๊าซ ปรับให้ถูกต้องก็ง่ายนิดเดียว

และทำอย่างที่เคยเป็น แต่นี่เป็นปัญหาของประชานิยมของรัฐบาลที่มาจากการเลือกตั้งในช่วงปี 2551 เป็นต้นมา

ที่แข่งประชานิยม ประชาธิปัตย์ เพื่อไทย ตอนนั้น ที่กระทรวงพลังงาน ปชป.ติดป้ายหาเสียงไว้ ถ้าเลือกปชป.จะ

ลดค่าก๊าซ แต่ที่พูดบนเวทีบ้าๆบอทั้งหลายแย่กว่านี้ บิดเบือนข้อมูลที่น่าละอายใจที่สุด ถ้าราคา ณ โรงกลั่นที่

โสภณบอกว่าคนไทยถูกเอาเปรียบเป็นแสนล้านบาท ทำไม ปชป. ไม่แก้

ถ้าลอยตัวทุกอย่างจะดีขึ้น ไม่พัง และจะดีขึ้น เพราะเป็นธรรมมากขึ้น คนใช้เบนซินจ่ายน้อยลง เอ็นจีวี จ่ายมาก

ขึ้น เพราะเอ็นจีวี 10.50 เท่ากับเบนซิน 8.60 บาทต่อลิตร กลไกมีอยู่แล้ว มีสูตรอยู่แล้ว แต่รัฐบาลที่มาจากการ

เลือกตั้งไปยกเลิกมันเอง ตั้งแต่สมัยีรัฐบาลสุรยุทธ์ แต่ก็ไปยกเลิก

ถ้าปรับราคาพลังงานไม่ตาย เราต้องการให้ราคาขายปลีกสะท้อน ต้นทุน ผลิตภัณฑ์น้ำมันที่ใช้บนถนนตอนนี้

เสียภาษีไม่เท่ากัน เราเสนอให้มีการแข่งขันมากขึ้น เช่น ให้ปตท.อยู่ในพ.ร.บ.แข่งขันการค้า และขายหุ้นโรงกลั่น

บางจาก เอสพีอาซี ถ้าดีเซลจะสูงขึ้นจะต้องเพราะภาษี ดีเซลที่ยกเว้นภาษีรัฐขาดรายได้แสนล้านบาท ถ้าปรับ

ราคาให้สะท้อนต้นทุนที่แท้จริง และรัฐจัดเก็บภาษีที่เป็นธรรม และรัฐสามารถเอาเงินตรงนี้ไปช่วยคนจน พัฒนา

ระบบขนส่งทางรางได้ นี่คือปัญหายกเว้นภาษีดีเซล

ถ้าปรับราคาพลังงานขึ้นมาเยอะๆ ไม่แย่ไม่ตายกันหมดเหรอ บอกว่าไม่ตายหรอก เพราะสิ่งที่กลุ่มเราต้องการคือ

การทำให้ราคาขายปลีกสะท้อนต้นทุนที่แท้จริง ผลิตภัณฑ์ที่ใช้บนถนนควรใช้อัตราภาษีสรรพสามิตเดียวกัน

บางอย่างเสียเยอะ บางอย่างได้รับการยกเว้น เราไม่เห็นด้วยราคาที่ไม่มีภาษีของบริษัทน้ำมันสูงขึ้น นี่เป็น

เหตุผลสำคัญที่เราต้องทำให้เกิดการแข่งขัน เพื่อให้ราคาเป็นธรรม ไม่เอาเปรียบผู้บริโภค ให้ปตท.เข้าไปอยู่ในพ.ร

.บ.แข่งขันการค้า และขายหุ้นโรงกลั่นบางจาก เอสพีอาร์ซี แต่ต้องเก็บภาษีเท่ากัน ถ้าดีเซลจะสูงขึ้นไม่ได้สูงขึ้น

เพราะน้ำมัน แต่สูงขึ้นเพราะภาษี ดีเซลที่ยกเว้นภาษีรัฐขาดรายได้ปีละ 1 แสนล้านบาท รัฐจะได้เงินส่วนนี้และนำ

รายได้ไปพัฒนาประเทศ ช่วยจน พัฒนาระบบขนส่งมวลชน หายไปปีละ 1 แสนล้านบาท

ถ้ามันจะขึ้นก็ต้องขึ้น เพราะให้เศรษฐกิจปรับตัวได้ เพราะต้องไม่ลืมว่ารัฐได้กำไรเพิ่มขึ้น ตอนนี้ภาระหนี้สินเพิ่ม

ทุน ขาดดุลการคลัง เวเนซูเอลาที่มันพังไม่ใช่ เพราะราคาน้ำมันต่ำ ราคาน้ำมันคนชอบ แต่มีผลต่อฐานะการคลัง

ของประเทศ และประเทศไทยจะพังก็ตรงนี้ ซึ่งที่พังมันมาจากประชนนิยม มันต้องดูให้ครบวงจร บริษัทน้ำมันไม่

ได้กำไรมากขึ้น แต่รัฐบาลจะได้กำไรเพิ่มขึ้น ไปเร่งลงทุนระบบราง ไม่ต้องมีระบบราง ที่ประเทศอื่นๆ เขาใช้ระบบ

ขนส่งมวลชน ไม่ต้องไปกู้ 2 ล้านล้านบาท 5 ปีก็ 5 แสนล้านบาท

ผมปรับราคาน้ำมันมาหลายครั้ง ค่าครองชีพไม่เพิ่มขึ้น และเป็นข้าราชการที่มีชีวิตอยู่คนเดียวที่ปรับเพิ่มราคา

น้ำมันมากครั้งที่สุด และแต่ละครั้งที่ปรับ สมัยชาติชาย 2.6 บาทพรวดเดียว เงินเฟ้อขึ้นนิดเดียว และตอนนั้นเกิด

วิกฤติราคาน้ำมัน ผลกระทบไม่แรง เพราะประชาชนก็จะประหยัด และกำลังซื้อก็ไม่ได้ลดลง และธุรกิจขนส่งก็

ปรับตัวได้ เพราะมีการแข่งขัน

จะมีประชาชนบางกลุ่มได้ บางกลุ่มเสีย บริษัทน้ำมันไม่ได้เพิ่ม แต่รัฐบาลจะมีเงินเพิ่มขึ้น และได้ช่วยเหลือคนจน

และปัญหาหนี้สิน รัฐบาลควรเร่งพัฒนาระบบขนส่ง จะไปกู้มาลงทุนทำไม ในเมื่อเรามีแหล่งเงินทุนในประเทศ

สมัยก่อนโครงสร้างราคาดีมาตลอด ต่อมาทักษิณมาวุุ่นวาย จนกระทั่งพรรคการเมืองมาวุ่นวายโครงสร้างราคา

จนถึงทุกวันนี้ ถ้านักการเมือง กล้าไม่กล้าไม่ต้องมาเป็นรัฐบาล เอาคนรถมาเป็นรัฐมนตรีก็ได้ ถ้าจะแก้ปัญหา

ต้องกล้าทำ มันทำได้ อธิบายได้ และทำมาแล้วหลายครั้ง นักการเมืองเป็นคนเสีย เราไม่ได้เสนอตัวเป็นคนแห้

ปัญหา แต่เสนอสิ่งที่ควรจะทำ และสังคมควรเลิกหลงประชานิยมบ้าบอเสียที และต้องเข้าใจข้อเท็จจริง ใครที่

บริหารประเทศที่ถูกกระแสกดดันจากประชานิยม ถ้าไปทางนี้จะนำไปสู่หายนะ เป็นหน้าที่ที่ใครที่เข่ามาต้องทำ

แต่เราไม่ได้ทำ แต่นักการเมืองก็ทำ และไม่ได้หมายความว่าทำไม่ได้ ทำมาแล้วหลายที สมัยสรยุทธ์ บางคนถาม

ว่าทำไมต้องไปแก้ปัญหากองทุนน้ำมัน ทำไมไม่ให้รัฐบาลที่มาจากการเลือกตั้งมาแก้ คำตอบ คือ ปัญหาเกิดขึ้น

มาแล้ว และเมื่อเราเป็นรัฐบาลเราก็ควรจะแก้ ไม่ใช่เก็บปัญหา แต่ไปๆมาๆรัฐบาลที่มาจากการเลือกตั้งก็มาสร้าง

ปัญหาต่อ ตอนนั้นลอยตัวแก๊สทำไม่ทันมีเวลา 15 เดือน ถ้าให้อยู่ต่อปี ทำเสร็จแน่ เพราะเวลาทำงานมันน้อย

ปิยสวัสดิ์

ปตท.พยายามปกปิดข้อมูล เช่น ราคาขายก๊าซให้อุตสาหกรรมปิโตรเคมี โครงสร้างสร้างต้นทุนอย่างไร โรงแยก

ก๊าซต้นทุนเป็นอย่างไร เอาออกมาให้ชัดเจนว่า ตกลงราคาที่เป็นธรรมควรเป็นอย่างไร แต่ก่อนเราใช้ราคาอ้างอิง

ตลาดโลก แต่พอมาตอนหลัง เปลี่ยนเป็นดูต้นทุน ปี 2550 อยู่ที่ 333 บาทต่อตัน ซึ่งเหมาะสมกับต้นทุนราคาก๊าซ

จากนั้นต้นทุนเพิ่มขึ้น 40% ราคาควรเพิ่มขึ้นแต่เป็นเท่าไหร่ต้องมาดู แต่ไม่ใช่ 333 มีความระแวงหรือนิสัยเดิม

ปตท.ที่ไม่เปิดเผยว่าข้อมูล ทำให้ปัญหามีความรุนแรงเพิ่มขึ้น เป็นความผิดสำคัญ ปตท. และกระทรวงพลังงานที่

ละเลยข้อกล่าวหา ไม่ชี้แจง ไม่เปิดเผยข้อมูลเหล่านี้ออกมา

สิ่งที่เราเสนอไม่ใช่ทำให้ปตท.มีภาพพจน์ที่ดีขึ้น แต่มีอะไรบ้างจัดการกับปตท. เช่น ขายหุ้น ให้ปตท.เข้ามาในพ.ร

.บ.แข่งขันการค้า แยกท่อออกมา และลดการถือหุ้นของรัฐในปตท. เพราะนั่นคือจุดสำคัญที่ทำให้นักการเมือง

ชั่วๆเข้ามาหาผลประโยชน์ในการจัดซื้อจัดจ้าง โยกย้ายคน นักการเมืองเข้าไปล้วงในทุกรสก. ไม่เฉพาะปตท. ซึ่ง

ปตท. กำไรเยอะจึงมองไม่เห็น แต่บางแห่งล้วงแล้วขาดทุน เป็นปัญหาทุกรัฐวิสาหกิจ ถ้าปล่อยปตท.จะกลายเป็น

องค์การเชื้อเพลิง ซึ่งจะเจ๊งในอนาคต การบินไทยจัดซื้อจัดจ้าง

ปตท.ไม่ได้เอาเปรียบคนไทยมาก เพราะราคาน้ำมันแพงขึ้นเป็นเรื่องภาษี แต่ปตท.อาจเอาเปรียบคนไทยบ้างที่

ราคาหน้าโรงกลั่นไม่กี่สตรางค์ เพราะการแข่งขันไม่สมบูรณ์ แต่ไม่ถึง 2 บาทต่อลิตร ก็ให้ขายหุ้นไป ไม่เปิดเผย

ราคาหน้าโรงกลั่น เรื่องท่อก๊าซ ซึ่งเรกกูเตอร์ก็ทำหน้าที่ แต่การทำงานก็ไม่ง่าย ดังนั้น จึงต้องแยกท่อก๊าซออกมา

และทำธุรกิจท่ออย่างเดียว จะมาทำธุรกิจแยกก๊าซไม่ได้ เพื่อให้การกำกับดูแลไม่เป็นธรรม และง่ายขึ้น ซึ่ง ปตท

.เอาเปรียบประชาชนน้อยกว่าการรถไฟ ที่ขาดทุน และรัฐบาลใช้เงินทุ่มเงินดูแลมหาศาลไปอุ้มชู ส่วนการขายหุ้น

ก็ขายในตลาดหลักทรัพย์ ขายบางจากก็เข้าตลาดหลักทรัพย์อยู่ แต่เงื่อนไขในสัญญาจัดตั้งโรงกลั่นฯระหว่าง

พลังงานกับคอลเท็ก เริ่มมาแล้วแต่เจ้าของ 64% คอลเท็กต้องเห็นด้วย แต่ในหลักการผมเห็นว่ามันต้องเร็วขึ้น แต่

รู้สึกว่า คนที่ไม่อยากให้เกิดขึ้น คือ บางจากที่ไม่อยากให้ปตท.ไป ทางหนึ่งทำเป็นเกลียดปตท. แต่อีกทางหนึ่งก็

ดึงปตท.ไว้ตลอดเวลา เพื่อให้มั่นใจว่าผลิตภัณฑ์ที่ออกมาจะขายได้

บางจาก ราคาสิงคโปร์บวกค่าขนส่ง และค่าพรีเมี่ยม 7 สตางค์ แต่ทำไมมาพูดราคาสิงคโปร์ลบค่าขนส่ง 50170

บางจาก 1.11 ถ้าลดลง 2 บาท ติดลบ 90 สตางค์ โรงกลั่นปิดหมดแน่ ข้ออ้างบางทีมันสะใจดี ถ้าลดลง 2 บาท

เป็นไปได้อย่างไร

ปิยสวัสดิ์

ปตท. เป็นแชมป์ก็ดี แต่ต้องรักษากติกา ไม่ใช่ผูกขาด เอาเปรียบประชาชนในประเทศ เพื่อให้ตัวเองใหญ่และไปสู้

กับต่างประเทศ สิ่งที่ทักษิณทำ คือ ให้ปตท. และกฟผ.ใหญ่เพื่อผูกขาด แต่ต่างจากแผนเดินที่ให้แย่งท่อก๊าซ และ

สายส่ง พลังน้ำ ทักษิณเอาปตท. เข้าตลาดและสัญญาว่าจะแยกท่อ แต่ก็ไม่แยก เปลี่ยนการผูกขาดภาครัฐ เป็น

ผูกขาดโดยเอกชน

ตอนนี้ปตท.ใหญ่พอสมควร อำนาจรัฐถูกย้ายมาหมดแล้ว การขายราชการไม่มี มีเพียงท่อก๊าซที่ผูกขาดโดย

ธรรมชาติ และคนที่ลงทุนใหม่ก็ได้ แต่ไม่คุ้ม

ปิยสวัสดิ์

คนไทยใช้น้ำมันแพง ถามว่าน้ำมันแพงเพราะอะไร แพงเพราะกองทุนน้ำมัน บวกภาษี

เบนซิน 95 ราคา 49 บาท แต่เป็นค่ากองทุน ภาษี 20 ราคาน้ำมันที่โรงกลั่น 25 บาท และที่เหลือค่าตลาด ดีเซล

29.99 ราคาหน้าโรงกลั่น